# ID: svediakorp-law12
# author: 
# authorBorn: 
# pseudonym: 
# translator: 
# title: Yngre Västgötalagen
# subtitle: 
# originalTitle: 
# manuscriptDate: 1350
# originDate: 1280--1289
# retrieveDate: 2019-10-09
# sourceDescription: Description from Fornsvenska textbanken (https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/): "Yngre Västgötalagen är en bearbetning av ÄVgL som tillkommit vid slutet av 1200-talet, troligen på 1290-talet. Den ursprungliga versionen representeras av hskr A (Holm B 58), där det också finns ett antal tillägg. I Holm B 59 finns de s k Lydekini excerpter och Vidhemsprästens anteckningar, som också innefattar excerpter ur Yngre Västgötalagen. Texten är inskriven efter Collin/Schlyters utgåva (SSGL I) av Katarina Lundin. Inskrivningen har till stora delar bekostats av medel från Lunds universitet."
# genre: law
# subgenre: 
# location: 
# language: sv
# languageVariety: 
# codeswitching: 
# originalLanguage: 
# manuscript: Holm B 58
# manuscriptChapter: 
# manuscriptPages: 1--74
# printer: 
# printedVolume: Samling af Sweriges gamla lagar
# printedIssue: SSGL 1
# printedPages: 
# printedDate: 
# editor: Schlyter
# publisher: 
# digitisationMethod: manual transcription
# transcriptionPrinciples: diplomatic
# transcriber: Katarina Lundin
# retrievedFrom: Fornsvenska textbanken (https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/)
# retrieveFormat: RTF
# annotation: tokens
# annotationMethod: automatic
# words: 30,602
# sentences: 1,771
# sentenceOrder: original
# URL: https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/05_Filer/Yvgl.rtf
# cite: 
# availability: CC-BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)


JURIS VESTROGOTICI CODEX RECENTIOR DEN YNGRE CODEX AF WESTGOTA-LAGEN
Hær byrias uæsgözk lagh  först kirkyubalker

[Handskrift G:]
I. Um barn skal kristna
II. Um bönder uilia kirkyu göra
III. Vm biscuper bryter stæmpnu dagh uither bönder
IIII. Vm bönder bryta uid biscup stæmpnu dagh
V. Vm mather uærther i kirkyu dræpin
VI. Vm landboa houothtinda
VII. Vm almænnix landboa
VIII. Vm altara sten uærther lös
IX. Um kirkia taker at fyrnas
X. Um kirkia ökes
XI. Um kirkia uærther brutin oc ur stolet
XII. Um ingans at öpnom dorom
XIII. Um grafs under kirkyu syl
XIIII. Um kirkia up brænder
XV. Um mæssufat inne brænna
XVI. Um præster bær mæssufat hem
XVII. Vm klocka falder i kirkyu nither oc mather faar bana aff
XVIII. Vm klocka falder rumi. nither
XIX. Vm klocka falder i houoth præsti  ælla klockara
XX. Vm annar fælli klocko nither oc brister hun
XXI. Vm sokn skil um præst
XXII. Vm mather uærther i kirkyugarthe dræpin ælla sargather
XXIII. Vm mather vil i kirkyu ligiæ
XXIIII. Um kirky gifs nokot ælla præsti
XXV. Um mather uærther i kirkyugarthe drapin
XXVI. Um kirkyugarth
XXVII. Um barn thors kristnu. mather husl ælla olnengh
XXVIII. Um barn far ey kristindom mather ey husl ælla olneng
XXIX. Um kalla præst forfallalösan uæra
XXX. Um huat præster a fora olnengh
XXXI. Um huat præster a fore lægher stath
XXXII. Um gæster dör at bonda
XXXIII. Um stafkarl dör at bonda
XXXIIII. Um bither bonde biscup olia innan sokna fik.
XXXV. Um præster bær bok oc stool innan sokn annars præst
XXXVI. Um huru tinda skal skipta oc aflatha
XXXVII. Um hua siter iuer kyndylsmæssu dagh mæth allum tinda.
XXXVIII. Um hua siter quar til pascha bathe mæth tiunda ok mæth sæcht
XXXIX. Um prouasta gift oc faluköpunx skæppu
XL. Um quictinda oc offer. vm langafredagh
XLI. Um maskuz fredagh
XLII. Um bonde dör i sokn oc uil i annare ligia.
XLIII. Um tithaköp skal göra
XLIIII. Um mather sa bool aff sæthom ælla enka aker
XLV. Um bonde bor a öthmarkum
XLVI. Um uatha blooth komber i kirkyu garth
XLVII. Um forbuthather mather uræker sokn fra mæssu
XLVIII. Um mather gör skriptabroot
XLIX. Um mather ganger lagh a them dagh ey ær ethfört
L. Um mather bryter kirkmæssu frith
LI. Um mather bryter iula frith ælla pascha.
LII. Um biscups ræt at gamblum laghum
LIII. Um samuigilse ælla inlezlo æptir barn
LIIII. Um offordagha
LV. Um huat præster a. at vtfærtha dagh
LVI. Um mather bryter rætta fastodagha
LVII. Um mather uither sigher frillu sina vm pascha dagh
LVIII. Um openbart hoor
LIX. Um hyonalagh banz mall. oc tæstament
LX. Um mather uil gifua fore siæl sina
LXI. Um kirkia dele uither kirkyu ælla præst
LXII. Um præster bryter nokot a kirkyubole boande
LXIII. Um byar bygning. skal præster i bonda laghum uæra
LXIIII. Um præster bryter nokot oc ær ey a kirkyu bole
LXV. Um kirkyuuærianda. oc kirkyu pænninga
LXVI. Um præstins hioon bryta nokot a kirkyu bole
LXVII. Um nokor uil kirkyu iorth sælia
LXVIII. Um mather uil buz iorth sina ater lösa aff kirkyu
LXIX. Huru præster a hyonalagh lysa
LXX. Um mather ægher biskupi ælla præsti nokot giælda
LXXI. Um nokor forbuthar utan biscups breff
LXXII, LXXIII. Um hofuothtinda oc præsta arff

I. Crister ær först i laghum uarum. tha ær kristna uaar. Uarther barn boret till kirkyu. och bethes kristnu. tha skal father oc mother. guthfathur och gutmothor til fa oc salt. tha skall barn til kirkyu bæra oc a præst kalla. han skal a kirkyubole boa. barn skal brimsigna for utan kirkyu dör. sithan skal font uia. oc præster skal barn döpa oc guthfather oc guthmother a halda oc til nampn sigiæ. præster skall biuda huru længe father oc mothor skal uarthueta. Hænder soot a uægh oc ma ey til kirkyu koma. tha skal döpa i uatne. i nampn fathurs och sons. ok thæs hælgha anda. ﬂa skal thæt i kirkyu garth grafua oc arff taka. Komber liuande barn fram tha skal thæt brimsigna oc kristna. oc optare ey döpa. Hænder barn syukdomber oc ær ey kona een inne. ﬂa skal hun döpa thæt oc thy nampn gifua tho skal thæt thy huaro i kirkyu garth grafua oc arff taka. Uærther barn brimsignat oc ey döpt. tha skal ﬂæt ey i kirkyu garth grafua. oc ey arff taka.
II. Uilia bönder kyrkyu göra. tha skal biskups lof til bithia. han skal lofua. Nu ær kirkia gör. ﬂa skal skötninga til göra halfmarka land. oc. XX. lassa æng. oc aattunda loot attungs til vskipte. oc fyughur huus. stuuv. bakhærbærghi. nöthuus oc lathu. them skulu bönder up göra oc præster uppe halda sithan. Mæssufat oc til fa. oc kalk ok korporale oc mæssuhakul. stool oc handlijn. oc mæssusærk oc linda ok houothlijn ﬂem skulu bönder til fa. oc sithan kirkia fiælf uppe halda. them skal biskuper uigia. tha skal til biskups fara. oc stæmpnu dagh uith han göra naar kirkyu skal uigia. tha skal biskuper mæn sina uisa. at taka hofuothtinda af allum them mannum ey hafua giort hofuothtinda i them. X. uintrum. en houothtinda skal skipta i thre lyte en loten a biscuper. annan a kirkian. thrithia præsten
III. Halder biskuper ey dagh at bondom. ﬂa skal han böta siex marker. forfal hans æru thæssi. æn kononger hauer hanom buth sænt. annur ær ærchebiscuper hauer hanom buth sænt. Thrithia æn han syuker ligger. ﬂa skal han i dögreno första oc daghinom næsta soknenne buth fa. oc sigia ﬂem. at han forfal hauer. oc ﬂy ma han eygh stæmpnu dagh halda. Illæ bonder at hanom at han ﬂem thaghar ey buth fik. ﬂa skal stallare ﬂæt uita mæth tylftar ethe. bithia sik sua guth hollan oc uattum sinum. at han them thagar buth sænde tha han buth fek
IIII. Halda bönder ey at biskupe stæmpnu dagh. böte hanom thre mark. Forfal thera ær æn gengærth up brænder. ælla lanz hærra hauer them buth sænt land at uæriæ. Biskupi skal gengærth göra vm tua næter oc til quæls thriﬂia daghin mæth tolff mannum oc siælfuer han thrættande.
V. Uærther mather i kirkyu dræpin. thæt ær nithinxsuærk tha ær hun all vskijr. oc kirkyugarther samulund. tha skal gifua biskupe thre mark fore skirsl. oc natta gengærth oc ey houothtinda.
VI. Landboar skula ey optare houothtinda göra wt. meer æn entima vtan tha uilia. ælla the falla i houoth synd i thry are kirkia uighis a.
VII. The sum boa a almænnixs iorth oc taker sun æpti fathur. the heta bönder oc ey landboa.
VIII. Uærther altara sten lös. tha skal præster biskup uith uara. vil han biscupe ey til sigia. tha hætte uith sinom thrim markum. tha skulu bönder gifua biskupi thre mark. oc natta gengærth fore altara uigsl. kalka oc mæssufat them skal biskuper uigia fore tiunda ﬂæn ær bönder göra hanom oc folk færma.
IX. Taker kirkia at fyrnas. standa stolpa oc ligia syllar oc helt dyrne træ oc fæstiband. ligger camber heel. oc altare hafui kirkia uighsl sina. æn tho at hana böte. æn thæssi æra all hell.
X. Ökis kirkia oc mera ær thæt nya. æn thæt forna. ﬂa skal kirkia uigias.
XI. Uærther kirkia brutin oc mæssufat wt stolen. thæt ær nithinxuærk oc niu marka sak kirkyu siælfue oc sua hæraﬂe oc sua kononge. Uarther han fangen i kirkyu ælla annarstath mæth thy the stalo aff kirkyunne. tha late lijf fore.
XII. Værther in ganget at ypnom dorom. ﬂa skal præster giælda skatha ater ﬂæn ær kirkia fek. thi thæs ær ﬂre marker æro. sithan skal han ey ﬂy mera giælda at skaﬂi se mere gör
XIII. Ær grauit  undir syl. ﬂy skal præster ey uartha. spyrs up sithan oc faar kirkia sijt ater. thaghar hun hauer alt sijt ater. taki sina thre mark præster aff thyuue
XIIII. Brænder up kirkia. tha skal præster böte thre marker præster skal uartha framlyusum. oc ﬂæn baklyusum ær tænder.
XV. Brænna mæssufat inne aff framlyusum i kirkyu giælde præster ater huat sum uært ær til thæs ær ﬂre marker æru. ey thy mera. at mere skathi se gör Skil a bonda oc præst. kaller præster bonda tænda. sigher bonde ney uither. byuthi fore sik tylftar eth. Bithi sik tua g. h. o. v. s.1  at han tænde ey. oc ey ær han sander at sak there. thaghar han hauer suoret tha skal præster böta
XVI. Bær præster mæssufat hem oc glatas ther tha skal præster them ater giælda mæth sornom ethe at ﬂe uaro ey bætre
XVII. Hænger klocka i kirkiu. falder hun nither oc i houoﬂ manne. faar bana aff. böte fore sokn. IX. marker aruanum oc i iortheganda giælde slict mather sum man. landboa giælde fore sina husbönder. oc stande i thera skyld. oc giælde incti fore vtan han dör aff. 
XVIII. Falder klocka rummi nither i houoth manni. böte sokn fore III marker. arfuanom enom æn han dör aff
XIX. Falder klocka i houoth præsti. ælla klockara. tha uarthe sik sialfuer. brister hun fore them. tha uæri vgild
XX. Fællir annar man klocko nither. oc bræster hun uither. ær hun uærre æn thre marker. böte sum hun uærth ær æn eki mera tho at klocka bætre ær.
XXI. Skil sokn vm præst. rathe ﬂe sum flere æra. ok biskuper gifui kirkyu tha ute æra thre vikur.
XXII. Wærther mather i kirkyugarﬂe dræpin ælla sarghather. göre sokn natta gengærﬂ. oc ﬂæn gærningena gyorthe giælde ater soknamannum fult fore kosten oc a ﬂre marker. oc skal biscuper forbutha. ee til han ræt gör ok præster syunge i kirkyu inne. iorthe oc ey i kirkyugarthe för æn han skijr ær
XXIII. Hua inne uill ligia i kirkyu. gifui hænni ﬂre mark oc præstinum sijn læghorstath oc spöre ey lænspræstin at
XXIIII. Alt thæt kirkyu gifs hafui kirkian. oc præster thæt hanom gifs. huat ﬂæt ær hælder iorth ælla löse pænninga.
XXV. Uærther mather lustin i kirkyugarﬂe ælla i haar takin. ﬂæt ær friﬂbrot böte biskupi tolf öra. oc præster syunge at saklöso. Dylia soknamæn calla ey frith brutin uæra. ﬂa skal biskups læns præster se aff soknamannum tylftar eth. oc bithia sik sua guth hollan oc uatum sinum. at ﬂær ær ey frither brutin. sua at ﬂær a biscuper sak a.
XXVI. Kirkyugarther skal ee gilder uæra. bathe uinter ok sommar. kirkyugarﬂ skal skipta bola mællum. oc bool slict sum annat Ligger kirkyugarﬂer alder open. thæt ær thrigia marka sak. ligger halfuer open thæt ær tolföra sak. ligger thrithiunger öpen thæt ær siæx öra sak. thætta a biscuper. æn sithan a hæræth fore bolka huar .VIII. örtogher
XXVII. Nv um barn ﬂorf kristno oc mather husl. förra skal barn kristna æn man husla. ﬂorf mather husl oc annar olnengh. förra skal man husla æn olia.
XXVIII. Kan barn fa ey kristindom. mather ey hufl ælla olneng. ær præster forfalla lös böte uith biskup sak sina. oc sacsökianum thre marker. Forfal æru præstens syughur. ﬂætta ær eet. æn biscuper hauer hanom buth sænt oc ær han för bort farin.  Annat æn han syuker ær. ﬁriﬂia vm han ær i sokn farin syukum at hiælpa. Fiærtha æn han thigiandamæssu sigher. V mæssofatum skal præster fara syukum at hiælpa. æn han ey sigher thigiandamæssu
XXIX. Skil them a præst oc bonda. kalla bonde præst forfallalösan. ﬂa skal præster uæria sik a mote mæth siex præstum. b. s. s. g. h. oc. v. s. at han sik laghaforfal
XXX. Præster a bonda at olia oc bonda sun. ok bonda kono. bonda dottor the ælstu fore tiunda sijn oc fore altara. æn fore hiona huart ær olia skal gifui tua öra. ok sua fore alla the mæn ey göra tiunda
XXXI. Præster a öre at leghorstath. fore alla mæn oc örtogh at natuaku. ey mera tho at flere uakis æn ena vtan præster uili oc bonde. ey a præster mera at natuaku æn ena örtogh. ﬂo at thre næter lik inne ligger ligger længer inne. gifui örtogh fore huaria nat
XXXII. Um gæster dör at bonda. taki öre mun aff fatum hans. oc gifui præsti at leghorstaﬂ oc örtogh at natuaku. Præster ær skuldugher gæst at husla sum bonda
XXXIII. Dör stafkarl. tha a præster pik oc skræppu at lægherstath.
XXXIIII. Sitter biskuper innan soknar. faar bonde hanum buth. oc bither olia sik. han skal olia han oc hafui fore halfmark
XXXV. Ganger præster i annars sokn. oc bær i bok ok stool oc læs iuer folke. ﬂa ær han sæker at thrim markum. böte præstinum. XII. öra oc sua biscupi.
XXXVI. Aff akre skal tiunda göra oc skipta oc aflahta. taker præster  sum kirkia ær uigh til. siﬂan skal skipta i thre lyte. taki en kirkia annan biscuper. thrithia skal skipta i tu. een loot til spitalsins. oc annan hafui bonde hema mæth sik fatöka manna loot. Aff alt ﬂæt korn man fa til iorth. skal tiunda aff. ee hua thær. a. oc ey lather tiunda  aff oc skil han aat böte thrænne siextan örtogher. Aff allt thæt korn man fa til iorth. skal tiunda aff. ee hua ﬂæt ær hælder bonde ælla leghoman. oc alt korn skal skilia aat. sær huete oc sær rugh. sær byugh oc sær hafra. ok til kirkyu föra. Alli mæn skulu tiunda göra. sua klærka sum lekmæn. vtan præstin aff sinu kirkyu bole. ælla böte sum skils.
XXXVII. Siter mather quar iuer kyndilsmæssu dagh vm allan tinda. biskups. præstins. kirkyunnar. ælla spitals korn vm nokot ﬂætta mall gifs hanom sak fore. uæri sik mæth sinum næmdamanne. falzs han aat. böte siextan örtogher saksokianum insampnum. Gifs manne sak at han hauer minna gyort at nocrom loot æn han aatte. ælla prouasta gitf. ælla faluskæppu. væri sik mæth sinum næmdamanni oc sik sialfuum oc sinum næsta granna. fals han aat. böte. VIII. örtogher saksökianum oc ﬂæt han ater hiolt att tiundanum.
XXXVIIII. Siter han quar til paska. bathe um tiundan oc sua vm sæctena. væri tha i forbuthi thær til hn hauer alt ræt gyort vm bathe.
XXXIX. Ee huar. VIII. skæpna tiunde ær byug reet. göre skæppu byug prouastanom. oc sua faluskæppu. Ær syu skæpna tiunde. ﬂa taki prouaster ena skæppu byug oc fira pænninga til faluköpings. ælla skæppu hafra. aff loot fatöka manna ﬂæt bonden hauer inne mæth sik. Ee huar minna ær æn syu skæpna tiunde. tha gifui prouaste ok til faluköpongs. huarium thera fira pænninga ælla skæppu hafra huat bonden uil hælder. æn incti aff fatökra manna loot sum bonden hauer inne mæth fik.
XL. Præster a quikan tiunda allan. oc offer thæt til cruzufot komber. a langafredagh.
XLI. Incte a præster aff them almosom a altara koma vm maskus dagh.
XLII. Um bonde dör i sokn oc uil i annare ligia. ﬂa skal præster hans lik uigia oc til garz lijth fylia. oc ey længra utan han uili. ﬂa skal præster allan sijn ræt vp hafua. bathe fore olneng oc sua fore læghorstaﬂ oc natuaku. oc gifui them præsti han til faar sua mykit han uil. ælla thorff han ey iortha han vtan han uili præstin
XLIII. Æn tithaköp skal gifua löska man. gifui fira pænninga suenska. ær han gifter gifue örtogh. ey ﬂy mera at hion se flere a kost hans. Faar mather akerlas alla handa korn. göre tiunda. faar ey fult akerlas göre tiﬂaköp.
XLIIII. Ægher mather bool i adrum by. oc faar afsæthom. ﬂær skal luka tiunda præsti. oc kirkyu sum bool ligger. oc kirkyugarthe uarthueta. Saar mather enka aker til byar. ﬂa skal han præstins tiunda lata ater standa. oc allan ælla bort föra.
XLV. Boor bonde i ödmarkum. söke thijt til kirkyu hanom ﬂykker næst uæra. ey ma lanboa nöﬂa at sökia wr kirkyu by. oc til annara kirkyu.
XLVI. Komber uatha bloth i kirkyu garth. ﬂa ær han ﬂy hælder vskijr
XLVII. Præster ma ingin v kirkyu uræka vtan ﬂæn biskuper hauer forbuthat. Uærther mather aff næmd fælder. oc forbuthather aff biskups umbuz manne. vræker fore ﬂryzsku skyld sokn fran mæssu. böte fore första dagh thre mark. Vræker annan dagh. böte mark biskupi oc sua kononge oc sua hærathe. Uræker thrithia dagh. böte nio mark soknenne. oc. IX kononge. ok IX hærathe
XLVIII. Huilkin mather gaar i kirkyu openbarlika forbuthaﬂer oc laghlika ær fælder. oc æter köt oc bryter fastudagha. sum han hauer openbarlika takit. ﬂæt ær skripta brot vtan han hafui ﬂæs loff til sum vald hauer a biskups uæghna.
XLIX. Huilkin mather etha ganger i aduent. ok innan attunda dagh æptir tolfta dagh iula. ælla innan nio vikna fastu. ælla i paska hælgh. ælla adra dagha. ﬂa ey ær eth gænct a. böte threnne siextan örtogher. ena biskupi. andra kononge. ﬂrithia hærathe. ok kallas afflagha ethar. oc ey meenethar.
L. Bryter mather kirkmæssu frith a kirkmæssu dagh. fran ﬂy först daghas oc til daghfulghit ær innan soknamærkis. böte biskupe thre marker
LI. Bryter mather iulafirth. fraa iula aptne til attunda dags æptir tolfta dagh. ælla paskafridh fra klocna othensdagh. oc til paska dagh at quælde. böte biscupi tolf öra. oc tolff hæræthe
LII. Thætta ægher biskuper at gamblum laghum. værﬂer maﬂer i kirkyu dræpin. thær a biskuper. IX. mark fore. Uærﬂer maﬂer i kirkyu saar. ﬂa a biskuper ﬂre mark. fore all banzmall thre mark. Hua skripta brot gör böte biscupi thre marker. fore tuæfalt hoor ﬂre mark. fore enfalt hoor. XII. öra. Fore fræncimma spial. a thrithia man. ælla fiærﬂa. XII. öra. ær ﬂæt skyldare. böte ﬂre mark. oc sua fore all annur fyrnuuærk. oc gange til room. Skilias hion tu aat. ælla ryua fæst fore fræncima böten baﬂe biscupi thre marker Skilias ﬂe fore guzciua lagh. böte thæn sum fæste. ællar gifte. böte biscupi thre marker Gifter maﬂer dottor. ælla frænkono nöthga. oc skilias the aat. böte biskupi thre mark thæn rætter giftomaﬂer ær. æn han gifter. Fore. XII. manna eth ægher biskuper thre mark. sua oc fore tuænne tylfter oc ey mera. Hua sum bryter hælgha dagha. paska dagh hælghathorsdagh. pingizdagha dagh. mizsummars dagh. sancta lafrinzsa dagh. hælghuna mæsso dagh. ælla uarra fru dagha. sancta mikiæls dagh iula dagh. aattunda dagh. tolfta dagh. kirkmæssu dagh. apostlamæssu dagha. ﬂe sum fasta oc forhælgﬂ ær fore. oc alla syndagha. huilkin sum biærgs storan uærknath nokon. a nocrom thæna dagh. böte biskupi. VIII. örtogher ælla uæri sik mæth tolff manna ethe. Hiælpe hö oc korne at saklöso æptir mithaptan. Huar sum bryter frith i skarum vm skærdagh. böte biskupe III. mark. ælla uæri sik sum lagh sigiæ.
LIII. Hua sum gör fulla gengærﬂ gifui præsti tua örtogher fore inlezlu lyuus. oc uixla lyus. oc ofre incte vtan hun vili. Hua minna gör æn fulla gengærth. gifui örtogh fore huart. huarte luys ælla pænninga. agher bonde præsti fore inlezlu æptir gift. utan bonde vili.
LIIII. A thæssum daghum a bonde oc husfru ofra. paska dagh. kirkmæsso dagh. varafru dagh ﬂæn första vm hösten. första siala dagh æptir mikialsmæssu dagh. hælghunamæssu dagh. sialamæssudagh thær æptir. iula dagh kyndylsmæssu dagh.
LV. At wtfaru dagh skal præster hafua örtogh fore siælamæsso oc altaralæghi. oc sua at syunda dagh. oc sua at ﬂrætiundæ dagh.
LVI. Æter bonde huijt vm fasto. ælla nokon thæn dagh sum byuz til fasto aff kirkyu. vtan ﬂrang böte halfmark biskupi. oc fasti annan fore. ælla uæri sik mæth sinum næmdamanne oc sinum næsta granna.
LVII. Hwa sum ligger i löskalæghi openbarlika. oc uithersiger frillu sinne a pasak dagh fore præsti oc sokna mannum. syndær ater mæth hænne. æptir paska. böte biskupi thre marker. Dyl han. væri sik mæth tolff mannum. 
LVIII. Huilkin man gör openbart hoor. taker horkono hem til sijn. ok lægger innan siængh sina. ælla uærther inne takin mæth hænne. ﬂær ma biskups soknare sak gifua til. han uæri sik mæth fiærthungs næmdenne ælla böte sum sauct ær
LIX. Biskuper skal döma vm klærka hyonalagh. banzmaal oc tæstament.
LX. Uil mather fore sina siæl gifua. ﬂa ma han gifua hell oc vsyuker. een helan houothloot mæth tuægiæ ællæ thrigia manna uitnum. sua mykin loot manne bær til. oc halfuan æn syuker ær. Ær ﬂæt alt quindi. gifui sua mykit sum enna thera bær til. huat thæt æra flere ælla færre.
LXI. Skil tua kirkyu um nokot thingh sijn i mællum. ælla oc præst ok kirkyu. vm kirkyu goz. ﬂær ær biskuper domare iuer oc sua iuer kirkyuskulder
LXII. Allt ﬂæt præster bryter boande a kirkyubole. böte biskupe bathe hæraz ræt oc konongs. vtan byar bygninga.
LXIII. I byar bygningh skal præster i bonda laghum uæra. ﬂæt ær lijth. garthar broar. i hald feaar oc aslator. aplöior tiældrobroot akernaam. fore thæssi maall skal næmdaman præst uæriæ. ælla fælla. falz han til thrænni siextan örtoger. taki biskuper konongs ræt. falz til minna. taki alt hæræzhöfﬂingen. Fore tiældro broot böte thrænne siextan örtogher
LXIIII. Boor han a annare iorth. böte biskupi konongsræt oc hæræthe sin ræt
LXV. Twer skulu kirkiudrotna uæra oc thrithi præstin ther skulu een tima a areno rekna firi aldri soknænne. fore paska. ok skuldir kræfiæ. hua sum ey hauer guldit vm paska dagh misti thiænisto. eer ey bonde siælfuer i garthe. forbuthi them sum nyklana bær. Ingin ma længre dagh gifua oc pant fore sætia. Læna præster ok kirkyudrotnar kirkyupænninga vtan soknenna rath. giældi siælfuir ater kirkyunne. oc kræui ﬂer ater aff ﬂem ﬂer læntu. Lænar all sokn oc quæther all ia uither giældi ater kirkyu oc kræui ﬂer aff ﬂem ﬂer læntu. Taker præster laan aff kirkyu. giælde ater fore paska. ælla böte biskupi thre mark. Ingin ma taka kirkyunykla ælla pænnina vtan mæth alla soknenna rathe. huar ﬂæt gör böte thrænne siextan örtogher. ena biskupi adra kononge thrithia hærathe. Vilia ey kirkiuuærianda rækna fore paska. væri i forbuﬂi vm paska.
LXVI. Alt thæt præstens hion bryta boande aa kirkyubole. böte biskupi konongsræt oc hærathe sijn ræt
LXVII. Ey ma kirkyu iorth sæliæ ælla skipta vtan biskups loff oc præstins oc soknamanna viliæ. vtan ﬂa sum gifs til kirkyu bygningh hana skulu soknamæn. sæliæ æn kirkia thorf bygning uith.
LXVIII. The iorth sum gifs fore mans siæl til kirkiu. hun ær ey buziorth længer æn vti ær nat ok iæmlangee.
LXIX. Uil man hionalagh binda thæt skal præster lyusa thre hælghu dagha i kirkyudorom. ælla böte biskupe thre marker.
LXX. Hua sum præsti a giælda nokot ælla biskupi at kirkyunna ræt. hauer han ey guldit ﬂa han ær thrim sinnum minter til.  ﬂær ma biskuper forbuﬂa til oc ey sökiæ til. Sigher mather sik ey rætlika sældan uæra fore biskups sak. hafui dagh til första lanzthings. vil han kalla sik vndir högre domara. hafui thær til manatha dagh. hafui han ey tha ordelt sik ﬂa ma biskuper forbutha
LXXI. Ængin præster ælla lænsmn ma forbutha vtan biskups breff. forbuthar han vskællika. uæri sua længe i forbuthi sum bonden uar. 
LXXII. Houothtinde æptir gift skal ingin man luka meer. vtan thæn incte hafﬂe æptir fathur ælla mothor Giftis ælla falder i houothsynd. the sum openbara skript kræuer ﬂa skal thæn sami giælda houoﬂtinda innan thrætiunda daghen sithan hans bröllöpe hauer uærit. ælla han ær fælder. ælla hauer uitherganget tha synd.  §. I. Ee hua sum ærfue fathur ælla mothor lösa pænninga. huat thær ær hælder mather ælla kona. maghande man ælla ouormaghi. ﬂa skal han giælda houoﬂtinda innan. XXX. daghin. æptir fathurs ælla mothor döthradagh aff them pænningum sum han hauer æptir them. oc ingum adrum Thæn sum löner ælla undan skyuter nokto aff them pænningum. han ægher at tiunda aff. ælla skipter the pænninga ælla bort före. för æn tiunde ær aff gör. hætti uither .XVL. örtoghum saksökiandanom. sua kononge oc hærathe. oc ater thæt han undan dro aff tiundanum. Aff them allum lösum pænningum skal houothtinda göra. vtan aff korne. fore ﬂy at thær tiundas huart aar aff.  §. 2. Giftir mather son ælla dottor. oc gifuer hemgiæfua. dör father ællar mother sithan. göre sua mykin loot at houothtinda aff thy hanom uar hemgiuit sum huart ﬂera thæt wgift ær oc göre thær houothtinda arfuin falder. ælla före ater mæth suornom ethe oc göre all saman. Gifuer mather frillu barnom sinom goz. göre sua tha barn houothtinda sum laglik barn.  §. 3. Nu æn vtanlanz ælla vtan biskupsdömes mather huar han hælst boren ær. ﬂæn ey. galt i houothtinda a sino lande hauer boet iamp thry aar i varo biskupsdöme. thaghar iampn thry aar æru wt lithin. ﬂa skal han göra houothtinda. Sua oc æn nokor wtlænsker far bort aff biskupsdömeno. för æn thry aar æro wtlithin. oc komber ater i geen oc duæls sua længe. at bathe thæt han för uar æn han bort foor. oc sua siﬂan han ater kom. oc ful æro thry aar. ﬂa skal han houoﬂtinda göra.  §. 4.  I allum ﬂæmma fallum skal ængin optari houoﬂtiunda göra æn entima aff ﬂem samu pænningum. vtan kirkia uighis. ﬂa skulu alli vtan landboa. göra houothinda. the ey hafua gyort houothiunda i tiiu vintrum.  §. 5. Ærfua börnen æptir fathur ælla mothor till fulla siex marka. tha skal huart ﬂera göra sina. XXX. pænninga. ærfua the minna æn til siex mark. luki all ena thrætighi pænninga. huat ﬂe æra flere ælla færre. oc them skal ingin göra vtan entima. Ok hua ﬂaghær houothtiunda gör först tha skall them wt göra. Ok skal biskuper oc præster iamt sijn .ij. mællum skipta.
LXXIII. Præsta arff skal sua skiptas. Dör præster tha skall rætter arfue taka arff hans. tho sua. at dö han thæt aar han skal biskups gengærth göra. ﬂa skall arue alt goz taka. bathe sæthena. huat hun ær hælder a akrum vte skoren ælla vskoren. ælla in borghin. ok biskupe gengærth göra. oc præstins skulder luka. oc thæt up bæra sum præstin hauer aflat för æn han dör. Æn alt thæt sithan falder ær præstin ær döther. thæt taki thæn præster æpti komber. oc incte skal aff kirkyobole föra för æn biskups gengærﬂ ær aff gör. Uil ey arfue biskupi gengærth göra. tha ma han forbutha til. Nv kan præster dö a ﬂæt ar biskuper skal ey gengærﬂ hafua. tha taki alt gozet arfuin.  §. 1. æn vm tiunda uar sua skipat at alder thæn tiunde sum vte stander. antigia a akrum ælla i skon vti. taki thæn præster sum æptir komber. æn alder thæn lathin ær. mæth præstins korne. han skal arfuin hafua.  §. 2. Nu dör præstin sithan uinterrugher ær sather. vm hösten tha skal ﬂæn præstir æptir komber rughin hafua. oc gifui arfuanom frölön fore.  §. 3. Nu kan sua uæra. at præster taker nocot fore sik æptir annan præst. thæt inuæntarium kallas. giælder præster ey thæt mæthan han liuer. ﬂa giælde hans arfua ﬂæt. oc thær köpes iorth mæth vnder præstins borth.  §. 4. Nu ær sua stathgat vm hö æptir præstin döthan. at alt thæt in ær burghit. ælla i stak ær komet. thæt a alt præstins arfua. æn wslænga ængia skal thæn præstir haua. æptir komber  §. 5. Nu kan sua uæra at præster hauer lanboa undir kirkyu sina. hauer han nokot uptakit aff skyldenne för æn han do. hafui arfuin thæt. æn alt thætt vtakit ær. taki thæn præster æptir komber.  §. 6. Nu dö præster fore paska dagh. tha alt thæt han hauer up takit aff pænningum hafui arfuin thæt. alt thæt vtakit ær hafui thæn præstir æptir komber. Æn dör præstir siﬂan han hauer thiænist gifuit a paska dagh. ﬂa taki arfui sua thæt uti stander. sum thæt up ær takit.  §. 7. Nu kan thæt sua uæra. at præster far fra kirkyu sinne oc til andra kirkyu mæth biskups lofue. ﬂa skal han haufa allan thæn tiunda sum han hauer up takit oc i handom hauer. æn alder thæn vtakin ær. taki thæn præstir æptir komber. oc samu lund skal uæra vm paska pænninga. Æn kan sua uæra at han taker tiundan thær han til faar. ﬂa late up allan thæn han fraan faar. ee huat han ær hælder up takin ælla ey. ok sæthena skal han nytia ee huart han faar. Æn skipta tue kirkium. tha hafui huar sæth sina. æn vm tiunda stande sua sum the hafua up boret. ælla sum the stæthia sijn .i. mællum tha thee skipta.  

Af vaﬂæ sarum bolkær.
[Hanskrift B:]
[X.] byærghæs. ligger han attæ ›aghæ. La skal bötæ örtugh. ligger han sæxtan ›aghæ. böte tua örtugher. ligger fyuræ ∂agha ok tiughu. böte öræ firi. ok ﬂo at han længer ligger fa ikki meræ firi. lækis giæf skal han lukæ. ﬂet ær tuer örær ikki meræ num han ﬂore suæriæ ﬂæt meﬂ tolf mannum. at han gaf halfmark.
XI. Mætæ skal ﬂræls læstir. swa miklo sum han ær feiær værri. ok sva mykit skal böte ok samulun› fræls giuæ.
XII. Far ætboren man vaﬂæ skeno. ﬂarf viﬂ huarte spik æller spiær. ﬂa aghu vinir ﬂerræ ﬂem satta at göræ. ok sæx öræ fram lægiæs ok iampnaﬂæ eﬂa hanum gangas. b. s. s. g. h. ok. v. s. æn iak gaui ﬂer slikæ sak sum ﬂu giuir nu mik. ﬂa vil›i iak litæ at ﬂolikum ræt sum nv förir iak ﬂik fræm.
XIII. Vaﬂæ eﬂ ma gangæ æ a ﬂolikum ›agh man vil ok viﬂ ﬂorf.
XIIII. Sarghar hun›er man æller annar fænæﬂer böte tua öræ. ok æ lækis giæf. tue öræ num han ﬂore vitæ til half mark. at han gaf suæ. ﬂa böte ok half mark. ok sva firi hemæ föt› dyur. æn ﬂo at ﬂön varu förræ vill›h.

Hær byriæs friﬂ balkær meﬂ flokom.
I. vm maﬂer varﬂer barﬂer ok friﬂer abrutin.
II. um suﬂer maﬂer barﬂer varﬂer æller ænker.
III. vm frælsgiui varﬂer barﬂer æller ﬂræl.
IIII. vm maghan›æ man bær oghormaghæ.
V. vm bærriæs tuer oghmaghæ.
VI. vm bon›e slar kono sinæ .j. ölbænk.
VII. vm bon›e slar kono sinæ i kirkiu.
VIII. vm bon›e slar kono sinæ a torghe.
IX. vm maﬂer far svartæ slagh.
X. vm manni gifs vrang banæ sak.
XI. vm friﬂer manz ær vt böter.
XII. vm konæ firi gör manni.
XIII. vm maﬂer far sar ok ligger .i. lengi ok ganger i mællum.
XIIII. vm broﬂer raﬂer systor sinni æller bröﬂer.
XV. vm bon›e raﬂer hirﬂingiæ sinum.
Uarﬂer maﬂer barﬂer ok friﬂer a brutin. ær ﬂæt skiærskutat. ok by boret synys blat ok bloﬂokt. væri sik meﬂ siu mannum af næmp›innæ. ær eig by boret ok eig skirskotæt. væri sik meﬂ tuenni tylftom. ok ﬂet skal næmp›æmannim vitæ hvat ﬂæt var hælder by boret æller skirskutæt. æn laghæ böter vil biuﬂæ. ﬂæt  ær attæ örtugher ok fæm marker. ene örtugh minnæ æn ælliuo öræ. a kononger ok swa hæræﬂ. ok sökæ hwar sin ræt meﬂ siunættingi.
II. Warﬂer suﬂer maﬂer barﬂer æller ænker. böte firi ﬂem sum sak söker. ene örtugh minnæ æn siu öræ. kononge fiurær örtugher.
III. Sliku samu æru frælzgiuæ böter ok ﬂræls böter æru sæx öræ.
IIII. Slikt skal oghormaghi bötæ sum takæ. ok slikt taki sum böte.
V. Bærghiæs tuær oghormaghær annar faar værræ af. böte firi tua öræ
VI. Lister maler kono sinæ .i. ölbænk. böte firi ﬂre marker.
VII. Lyster han hanæ i kirkyu. böte firi ﬂre marker.
VIII. Lyster han hana a torghe. böte hænne ﬂre marker. ﬂer ﬂreær marker skal ater til boos leggiæ. taki vr hun æller hænnær arui. huat ﬂem skil hæl›er heel æller hughi.
IX. Far maﬂer vaﬂa hug. varﬂer huarte blat æller bloﬂugher. ﬂæt kallær suartæ slagh a ikki ræt æ.
X. Warﬂer manni vrang banæ sak giuin. ﬂa skal hæræzhöﬂinge hans væriæ han meﬂ tuænni tylftom næmp›æmannæ af hæræﬂe
XI. Ær friﬂer manz ut bötter. ﬂa skal boskipti kræuiæ. ok skyl›er lukæ ingum meræ æn til ﬂrigiæ marka. ﬂa skal konæ takæ ﬂriﬂing sin af. ok ﬂre marker at hin›rædaghs giaf. ﬂa skal arui taka halft ﬂet æptir ær. ﬂa skal ﬂæn halftning sum æptir ær .j. ﬂri skiptæ. taker en lot saksöki annan kononger. ﬂriﬂiæ hæræﬂ. æn eig var ezöret brutit
XII. Konæ firi giær manni. fællir hana luct hæræznæmp›in. ﬂa skal hun friﬂ hauæ til skoghs. ›aghs ok nater. ﬂa skal hanæ vgil›æ ›ömæ firi aruum ok æptir mælæn›dum. ›ræpi ﬂær sum naa. siﬂan.
XIII. Far maﬂer far. likgir .i. længi. ganger i mællum ok ›ör i ﬂerre. giui arui ﬂem sak sum sarghaﬂ i. kallær han bana varæ. ﬂa skal han værriæ sik meﬂ lucte hæræznæmp›inni. æn han ›ör innan nat ok iamlængæ. falz han ater. böte ater mannin ok gangi til skriptæ sum skötest. ganger iuir nat ok iamlægæ. ﬂa svari ingu fori siﬂan.
XIIII. Sitiæ syzkini .i. bo saman æptir faﬂer ›oﬂæn. far broﬂer raﬂæ systur sinni. æller broﬂer oghormaghæ væri sæklöst.
XV. Raﬂer bon›e hirﬂingiæ sinum. sva at eig ær lestir æller lyter af. ok ær eig blat ællær bloﬂhugt. væri saklöst. huﬂstriker ok han væri ok saklöst.

orbotæ mal.
I. Dræpir man sin rætte hærræ sum han hauir tro giuit. ﬂet ær orbotæ mal. han hauir firi giort lan›æ ok lösum örum allum. han ær vn›en sagher ﬂrigiæ konongæ stæmpnum.  §. 1. Brennir maﬂer man inni. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 2. Gar a griﬂ ok göræ sæt. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 3. Dræper maﬂer .i. kyrkiu. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 4. Dræper maﬂer a ﬂinge. ﬂet ær orbotæ mal. kallær bræﬂæ vitni at laghum varum.  §. 5. Miﬂir maﬂer man saklösan for pæningæ skyl›. ﬂæt ær orbotæ mal.  §. 6. Giær maﬂer manni hemsokn. ﬂet ær orbotæ mal. ok allir ﬂer hanum fylgiæ. er huar houozman firi sik. ok ﬂer fan al›righ friﬂ. for æn ﬂæn biﬂer for ﬂem sum ﬂeer haua brutit viﬂ.  §. 7. Taker maﬂer kono meﬂ val›. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 8. Bær maﬂer skiol› iuir ﬂengbrækku. ok hærriæ sit lan›. ﬂet ær orbotæ mal. ok sua allum ﬂem hanum fylghiæ ﬂær til.  §. 9. Hæmnir maﬂer a annan. æn ﬂen sum giærﬂe giorﬂe. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 10. Löper maﬂer a hær skip giörs bunkkæ brytæri. ok rænir man fæiær sins. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 11. Hæmnis maﬂer ﬂiufs æller rættæ refstæ. ﬂet ær orbotæ mal.  §. 12. Taker maﬂer legho til at ›ræpæ man æller saghær fullum sarum. ﬂet ær orbotæ mal. ok ﬂæn sum legho gaf. svari allum van›ræﬂum firi. swa sum siæluer giort hafﬂi.  §. 13. All ﬂæssi mal æru ezöre konongs. losæ sik huar af skoghe viﬂ konong meﬂ firitighi markum. ﬂaghær han biﬂer firi hanum sum han hauir brutit viﬂ. Firi all ﬂessi mal skal boo skiptæ. taker husfru æ först sin ﬂriﬂiung ok ﬂre marker æn hun ær vbrutlik. ok siﬂan taki æn lot malseghan›in. annan kononger ok ﬂriﬂiæ hæraﬂe.  §. 14. Löper maﬂer a tompt sum giært ær vm. ok hus stan› a. ﬂet ær hemfriﬂer. ær eig hus a tompt. ﬂa ær eig hemfriﬂ brutin. ær eig garﬂer vm. ok komber ﬂo .i. hus in. ﬂæt ær hemfriler.  §. 15. Legger lensmaﬂer almenings giæl› æller ﬂen sum lænit a. at vfel›u æller saklöso. haui firi giort lænum sinum.
2. Thæt ær niﬂings værk at ›ræpe faﬂur æller moﬂer sun æller ›otter broﬂer æller systur. ma eig innan lanz bötæ. bæri niﬂings nampn vtan lanz ok böte syn› sinæ.  §. 1. ﬁet ær niﬂings værk at ›ræpæ man .i. ölbenk.  §. 2. ﬁet ær niﬂings værk at skiutæ in at liuræ ok ›ræpæ man swa sowen.  §. 3. ﬁet ær niﬂings verk ›ræpæ man .i. kirkyu ællær ee huar han nöter ﬂarua sinnæ.  §. 4. ﬁet ær niﬂings værk at ›ræpæ man a sun›æ.  §. 5. ﬁæt ær niﬂings værk at ›ræpæ kono. §. 6. ﬁet ær niﬂings værk at brytiæ kirkyu.  §. 7. ﬁet ær niﬂings værk at giæl›æ man.  §. 8. ﬁet ær niﬂings værk at huggæ af manni baﬂæ hen›er ok föter. æller ok han› ok fot.  §. 9. ﬁet ær niﬂings værk at for gioræ kono æller manni.  §. 10. ﬁet ær niﬂings værk at stingæ vt baﬂin öghon a manni. §. 11.  ﬁet ær niﬂings værk at skæræ af tungu af manni.  §. 12. ﬁet ær niﬂings værk at bin›æ man .i. skoghe viﬂ træ firi froste æller flughum.  §. 13. ﬁet ær niﬂings værk at benbæriæ man til banæ.  §. 14. ﬂet ær niﬂings værk at ›ræpæ oghormaghæ meﬂ viliæ værkum.  §. 15. ﬁet ær niﬂiings værk at ›yungæ faﬂur æller moﬂer.  §. 16. Firi all ﬂessi niﬂings værk skal bötæ sæx sinnum. IX. marker. æller væri sik meﬂ fiærﬂungs nemp›inni. 
3. Thæt ær firnæ værk at aghæ likamæns listæ viﬂ moﬂer sinæ æller ›otter sinæ æller syster sinæ æller ›ottor ›ottor sinni. æller sunæquærn synnæ. æller systor ›ottor synæ. æller faﬂur moﬂer sinæ. faﬂur syster sinæ. moﬂer systur sinæ. broﬂerquærn sina. broﬂer ›ottor sinæ. bröﬂlungö sinæ. systlungö sinæ. æller aghæ bröﬂlungær tuer. enæ kono. æller bröﬂlungær tuer en man. æller syster tuer en man. æller spillir maﬂer sær  viﬂ hors æller nöt. ﬁessu mall æru all fyrnæværk ok banz mall. ﬂem skal allum af lan›um skriptæ ok til room. ok skal bötæ ﬂrenni. IX. marker af allum fyrnæuærkum.
Hær byriæs dræpare bolkær meﬂ flokum.
I. vm maﬂer varﬂer ›ræpin ok af ›aghum takin.
II. vm barn ær eig siælst til æptir mælæ fört.
III. vm maﬂer friﬂ böte man.
IIII. vm ›ræpæræ ligger a wiﬂer stokhyrno.
V. vm aruabot.
VI. vm ættærbot.
VII. vm aruabot skal skiptæ.
VIII. vm giuær sak firi halbanæ. 
IX. vm ﬂrel ›ræper ættaﬂan man.
X. vm innan rikis maﬂer varﬂer ›ræpin ok eig væsgösker
XI. vm konæ ›ræper man.
XII. vm ›rap vtan rikis manz.
XIII. vm maﬂer ›ræper ›anskan æller noren.
XIIII. vm mæﬂer ›ræper prest vtlænkan.
XV vm fuﬂerman ænskan alzsman ymumæn varﬂæ ›ræpnæ.
XVI. vm maﬂer ›ræper ﬂræl.
XVII. vm maﬂer ›ræper man a ›ræp.
XVIII. vm galin man ›ræper man.
XIX. vm maﬂer far ei ﬂiuf sin för æn han ›ræper han.
XX. vm ›ræper maﬂer man af sær a hyrnustoke sinum.
XXI. vm maﬂer görs löfuirkinger.
XXII. vm maﬂer ›ræper man .i. siængo hos kono sinnæ.
XXIII. vm maﬂer hal›er a wapni sinu löper maﬂer.
XXIIII. vm maﬂer ›ræper man .i. ölstuuu.
XXV. vm maﬂer felle træ niﬂer a man far bana af.
XXVI. vm maﬂer skiuter vp a lopt ok far maﬂer bana af.
XXVII. vm maﬂer varﬂer ›ræpin .i. æruis öl.
XXVIII. vm maﬂer varﬂer vtan garﬂzliﬂ ›ræpin.
XXIX. vm maﬂer varﬂer ›ræpin ﬂrigiæ byær mællin.
XXX. vm maﬂer bær abyrﬂ a mark manz.
XXXI. vm maﬂer varﬂer ›ræpin a al›ræ götæ mark.
XXXII. vm maﬂer fal›er vn›ir mölno hiul far bana af.
XXXIII. vm maﬂer fal›er .i. brun far bana af.
XXXIIII. vm maﬂer fal›er af spangu far bana af.
XXXV. vm maﬂer fal›er af fiske garﬂe far bana af.
XXXVI. vm maﬂer ganger a biorn spiut far bana af.
XXXVII. vm maﬂer ganger a ælgstokt far bana af.
XXXVIII. vm maﬂer reser træ vp far bana af.
XXXIX. vm hester lyfter man far bana af. 
XL. vm vt rikis maﬂer ›ræper men.
XLI. vm maﬂer nöghar til sva at han vp læter kono sinæ.
Uærﬂer maﬂer ›ræpin ok af ›aghum takin. ﬂa skal vighi lysæ. ok forfal æruingiæ ok a a›ro ﬂinge. æn a ﬂriﬂia ﬂinge. skal han æptir mælæ. ok lysæ ok næmpnæ ællæ ﬂa ær a vigh valle varo ok sak giuer allær næmpnæ ﬂa ær han vil. ﬂa skal væghan›e til ﬂings fara. vtan viﬂ ﬂing stan›æ. ok mæn til ﬂings göræ griﬂer at beﬂas. ﬂings mæn skulu hanum ﬂingango louæ. han skal viﬂ banæ orﬂe gangæ. ﬂa skal arui bana nempnæ. ﬂæt ær val› hans at giua ﬂem banorﬂ ær han vil. æn manger æru væghan›a til. ok ﬂæn han först sak giuer gange ekke ﬂær af.
II. Hauer konæ barn .i. kmæ. ﬂa skal ﬂen skyl›æste meﬂ barneno a feﬂerne nempne giuæ æn eig er barn sialft til. æptir mælæ fört. ok væri gilt ﬂet han gör. 
III. ﬁa skal halfbæn› næmpnæ ok ater uistæ mæn. ﬂör skulu fæm varæ ok en razbanæ. ﬂa skal endaghæ hem ›omæ. ﬂer sum allir mæn giæræs asatir vm a ﬂinge. ﬂa skal a edahgæ ﬂings mannæ vitne latæ bæræ. Iak var a ﬂinge ok vir sæx mæn. sva kom ›omber a man ﬂit.  N at ﬂu skul›e stan›e hær i ›agh. N. ok vinnæ a hæn›er hanum. N. bana orﬂ meﬂ tuenni tölftom swa. se. m. g. h. ok. u. m. at swa kom ›omber a ﬂit mal. sum nu bær iak vitni til. ﬂa skal arui swæriæ. s. s. m. g. h. u. m. at ﬂu röt hanum o› ok æg. ok ﬂu æst san›er bani hans. ok swa gaf iak ﬂer nempne til a ﬂinge. ﬂa skal arui firi aﬂre tölft gangæ ok samulun› swæriæ. Tolf mæn alz skulu .j. tylft stan›æ. et munhaft skal æptir huariæ tylft varæ. Siﬂan skal arui til segnær ﬂings faræ latæ ›ömæ sik af ﬂinge. ok swæriæ meﬂ vmstaﬂu mannum. b. s. s. g. h. ok. v. s. at han van alt ﬂet a e›aghæ til friﬂær hans. ær lagh sighiæ.
IIII. Siﬂan skal han a ﬂinge gangæ. Latæ ›ömæ han friﬂlösan. ok vgil›an firi aruæ ok æptir mælæn›æ. ﬂa skal hin friﬂ flyæ. æti hemæ at ›aghurﬂe a segnær ﬂinge. ok .i. skoghe at natorﬂe. ligiæ viﬂ tolf marker hæræzhöfﬂingiænom æn han siter quar. ok han wræker han eig. ok. XL. marker hæraﬂeno. ok. III. marker manni huarium sum æter ok ›riker meﬂ hanum. æller mot ok samuist hauir meﬂ hanum. æller num han late böter biuﬂæ. ﬂa æti han natorﬂ ok ›aghur at saklöso. biuﬂer han eig böter ok samuistas han meﬂ nokrom manni. böte ﬂen sum han samuistas meﬂ. III. marker. hete ﬂre æru tuar.
V. Wiliæ ﬂer böter takæ. ﬂa skal bötæ niu marker aruabot. ok tolf marker ættærbot.
VI. Sæx marker skal arue at ættærbot takæ. ok sæx marker ætin.
VII. ﬁremarker a fæﬂerne ok ﬂre a möﬂerne. ok taki ingin ættæerstuﬂi vtan en timæ. æn ﬂo at han flere mæn ›ræpi æn en. ﬂa skal ﬂæn skil›aste bötæ tolf öræ. ﬂa ﬂen ﬂer ær nest sæx öræ. ﬂen ﬂær ær nest ﬂre öræ. ﬂen ﬂær ær nest halfemte örtugh. ﬂen ﬂær ær nest fiuræ pæningæ ok tuar örtugher. swa skulu allir bötæ. ok swa skulu allir takæ. ee huar haluo minnæ til sættæ manz. Bröﬂer saman sök til ættærbot allir firi eno garzliﬂi. böten allir tolf öræ. sökes huar ﬂerræ sin staﬂ. böte huar ﬂerræ tolf öræ Bröﬂræ synir sökis huar sin staﬂ. böte huar saman söktir. böte allir VI öræ. æru at skil› böte huart ﬂerræ æmmykit. ﬂer nest halfemto ortugh. ﬂer nest fiuræ pæningæ æller en örnæuingæ. Systræ syni saman. sökter. böte huar ﬂerræ sæx öræ. atskil›ir böte huar ﬂerræ æmmykit. Systrungæ brörn saman sökt böte ﬂre öræ. at skil› huar ﬂerre æmmykit. ﬂer nest halfemto örtugh. swa ee huar halwu minnæ. swa a möﬂrene sum a fæﬂrene til sættæ manz. Slikt skal kol›er takæ sum annar. ok skilt kol›er bötæ sum annar. Prester skal eig takæ ættærstuﬂa. ok eig vt göræ. Sæx marker skal arui takæ af ættærbot. ok sæx marker ætin. ﬂre a feﬂrene. ok ﬂre a moﬂrene. Æn ætle›æn man skal ater bötæ ﬂen ær anögher hauir varit. han skal ater bötæ meﬂ niu markum aruabot. ok sæx markum ættærbot. han heter skunkufalz maﬂer ær ﬂræl hauir varit. Samuleﬂ frælzgiuæ. han skal allum botum ater botæ swa sum frælsan man. firi vtan haluæ ættærbot. firi ﬂy at æt hans hælf æru ﬂrælar ok frælsgiuær.
VIII. Æn halfbana vil sökiæ æller atuistær man. ﬂa skal ﬂing visa. ok atalo a ﬂinge vetæ. ok en›aghæ lata. hem ›ömæ. ﬂa skal ﬂings mannæ vitne fyrst bæræ lata. Siﬂan skal arui swæriæ. s. s. m. g. h. ok. v. m. at ﬂu est hanum swa skil›er. at ﬂu at ﬂettæ nempni bæræ. ok swa gaf iak nempni ﬂik a ﬂinge. atuistarmani skal ﬂing visæ. ok endaghæ hem lata ›ömæ. siﬂan skal han swæriæ a hen›er hanum swa sum a halbanæ. ok swa gaf iak ﬂer nempni til a ﬂinge. Razbanæ skal ﬂing visa. vm sak ﬂa ær ﬂu giuir hanum. ok ﬂu kallær han sannan at vara. at han ræﬂ han hælraﬂum. ﬂa skal han vita firi a en›aghæ meﬂ tylft a fæﬂerne ok halfre tylft a möﬂerne. falz han at baﬂum. böte halfemte mark. falz han at tylft. böte. III. marker. falz han at halfre. böte tolf öræ. ﬂær a kononger ikki sak a. Falz razbani han böte halfemte mark. eig a kononger sak af halben› æller razben›. af atuistæ manni a saksöke örtugh ok fem öræ. ok swa a kononger ok swa hærætﬂ. Meﬂ ﬂinge skal manhæliæs bot vt taka. ok eig næmæ til.
IX. ﬁrel ›ræper man ættaﬂan. han ma eig hetæ ﬂengsbane. bon›e skal sak bötæ. baﬂe arua bot ok ættærbot. en eig friﬂ flyæ num han uili eig bötæ. 
X. Warﬂer innan konongs rikis man ›ræpin. ok eig wæsgösker. böte firi atta örtugher ok ﬂrættan marker. ok eig ættærbot. ok taki eig ættærstuﬂi. Niu marker aghu alle mæn af mandrape. ok IX marker kononger
XI. Dræper konæ man. ﬂa skal mælæ a mannen ﬂen skyl›æster ær hænnir. han skal botom wærﬂæ æller friﬂ flyæ. ær eig faﬂer til son æller broﬂer. ﬂa taki ﬂen skil›æstæ. ﬂy taker broﬂer vingiæf. at han skal före moﬂer æller systor sakum svaræ. ok lan› flyæ æn sva komber til.
XII. Firi ›rap vtan rikismanz ma eig friﬂ flyæ or sinu fosterlan›e ok .i. æt hins ›ræpnæ
XIII. Dræper maﬂer dankan man böte niu marker. Dræper norenen böte firi niu marker.
XIIII. Dræper maﬂer vt rikis prest. æmmykit firi præst sum hærlenskan man. æn ﬂo at han vt lænskær se.
XV. Dræper maﬂer suﬂerman ællær ænskæn alzman. ok yumuman. böte niu marker ﬂem sak söke. tuar kononge. bonde gaf hvar ﬂer aﬂrum sin ræt af alzmanni ok ymu.
XVI. Dræper maﬂer ﬂræl manz. böte firi ﬂre marker. num han ﬂore swæriæ han fiughræ markæ værﬂan varæ. ﬂa böte swa. ﬂær a huarte sak a bon›e æller bryti vtan sak sköe en.
XVII. Dræper maﬂer man. ok varﬂer siﬂan han ›ræpin a fotom hans a sama vighualli ok i samu stun›. liggi a værkum sinum ﬂær a eig ræt a. eig karl ok eig kononger.
XVIII. Dræper galin maﬂer man. löper vr bandum. böte han ater meﬂ niu markum. 
XIX. Taker maﬂer alt saman ﬂiuf ok ﬂiuft hauir stulit til half mark ællær meræ. bin›æ hen›er a bak ok föræ sua til ﬂings. læte tua mæn vitnæ bæræ a hen›er hanum. at han ær sander at ﬂiuft ﬂerre. ok viti æptir meﬂ tylftar eﬂe. biﬂi sik. s. s. g. h. ok. v. s. at han stal til ful›ræ ﬂiuft. ok han ær san›er at sak ﬂerre. late siﬂan ›ömæ vgil›an han firi aruæ til thors ok tiæru ok æptir mælan›æ. sva firi kirkyu sum kononge. Warﬂer maﬂer stulin fæiar sins. ok far æptir. stan›er ﬂiufuer .i. mote. giter hin eig sinu nat fyr han ›ræper han. ﬂa skal ›öﬂum sak kiuæ. ok latæ vgildan dömæ a ﬂinge.
XX. Far maﬂer hem at manni. ok vetær hanum hemsokn. dræper han hemæ af sik a hyrnustokke sinum. giui ok ›öﬂum sak ok late ›ömæ vgil›an siﬂan a ﬂinge.
XXI. Giærs maﬂer löfuirkinger. ligger i. skoghum. giors grimu maﬂer. dræper maﬂer han af sær. giui doﬂum sak ok late ›ömæ vgildan a ﬂinge.
XXII. Dræper maﬂer man .i. siængo hos kono sinni æller annar staﬂ laglikæ meﬂ vitnum takin. före til ﬂings. ok læti se bloﬂ bæn. giui ›öﬂum sak. ok viti meﬂ tuenni tylftom nemp›æmannæ. ok hæræzhöﬂinge hofﬂe eﬂin. lati ›ömæ vgildan siﬂan.
XXIII. Halder maﬂer a vapne sinu. löper maﬂer a. far bana af. böte firi niu marker. ﬂær a ingin sak a flere en sak söke.
XXIIII. Dræper maﬂer man .i. ölstuwu. ﬂer skulu banæ fa æller niu marker bötæ.
XXV. Fællir maﬂer træ niﬂer a man. far banæ af. böte firi niu marker.
XXVI. Skiuter maﬂer vp a lopt. komber niﬂer ok .i. houoﬂ manni. far far. han bana af. böte firi. IX. marker. slikt maﬂer sum maﬂer ok eig kona.
XXVII. ﬁön æru ﬂry öll sum æmmykit skal böte ﬂrel sum aghu æn dræpir værﬂer. et ær æruis öll. annat ær brölöp. ﬂriﬂiæ ær giptar öll.
XXVIII. Warﬂer vtan garﬂsliﬂ ›ræpin. ﬂa skulu grannar. bötæ niu marker. æller bana fa. ﬂer skulu bana til ﬂings föræ. ok hanum friﬂ beﬂæs til ok fra. han skal viﬂer bana orﬂe gange. æghi siﬂan ›ags friﬂ ok natær til skogs.
XXIX. Warﬂer maﬂer ›ræpin ﬂrigiæ byær mellin. ok kallær hwar ﬂerre sik eig ﬂa mark agha. ﬂa skulu ﬂer værria sik meﬂ tuenni tylftom. Fal›er nokor ﬂerræ at. ﬂa skal ﬂen ater bötæ. Fallær ﬂer allir æller væriæs allir. ﬂa böten alle mannin ater. meﬂ IX. markum. Siﬂan skulu ﬂer allir. ﬂa mark mellin sin skiptæ.
XXX. Warﬂer abyrﬂ boren a mark manz. ok ma se bloﬂ ok bæn hinnugh sum ›ræpin var. ﬂa skal ﬂæn bötæ mark a.
XXXI. Warﬂer maﬂer dræpin a aldræ götæ mark. vitæ mæn eig bana til. giui sak by ﬂem næstæ. vil han eig bana orﬂe viﬂer gangæ. ﬂa skal han væriæ sik meﬂ tuenni tylftom. ﬂa skal ﬂem by sak giuæ ﬂer ligger nest. ﬂa skal ﬂæn by væriæ ok sik meﬂ tylftom. Swa skal ﬂen ﬂriﬂiæ byr væriæ ok sik. siﬂan ﬂer æru allir varﬂer. ﬂa skal ﬂet hærætﬂ ﬂer ligger nest. ok ﬂingat söker fang ok fiær gant han ater bötæ meﬂ. IX. markum. æller bana fa.
XXXII. Fal›er maﬂer vndir mölno hiul. far bana af. böte firi. III. ﬂen ær a.
XXXIII. Fal›er maﬂer i brun far bana af. böte firi. III. marker ﬂen ær a.
XXXIIII. Fal›er maﬂer af spango fan bana af. böte firi. III. marker.
XXXV. Fal›er maﬂer af fiske garﬂe. ok far bana af. böte firi III. marker ﬂen sum a.
XXXVI. Gangen maﬂer a biorn spiut. far bana af. böte firi. III. marker ﬂen ær a.
XXXVII. Ganger a ælghstokt far bana af. böte firi. III. marker ﬂen ær a.
XXXVIII. Reser maﬂer træ vp ok fal›er niﬂir i houoﬂ manni. far bana af. böte firi. III marker ﬂen ær a. ok vp reste.
XXXIX. Lyfter hæster stanger ﬂiur hugger runi. biter hunder. far bana af. böte firi. III. marker. ok swa firi annur hemæfö› diur. æn ﬂo at ﬂön vil› haua uærit.
XL. Wm löskæ mæn vt rikis gengæ hem at manni ok ›ræpæ æller sarghær han. æller hans kono æller hans hion firi at han syn ﬂem nokot ﬂet ﬂe beﬂæs.ﬂa skulu ﬂe mæn ﬂylikæ giærningæ göræ fangæs at saklöso. ok gömæs til ﬂes hæræznæmp› .i. ﬂy hæræﬂi sum giærningin var gör innan. vær ﬂem æller fællir. ﬂer firi ﬂa sak. ﬂa skulu ﬂe lif lata ok eig biltoghe læggiæs.
XLI. Huilkin man sum ganger hem at manni. ok hugger han æller slar æller nöghær han til meﬂ nokrom valzuærkum sva at han later vp hanum kono sinæ til at han misfirmæ henne. ﬂa ﬂen ﬂylikæ gerningæ gör skal fangas at saklöso ok gömæs til ﬂes hæræznem›. i ﬂy hæraﬂe sum giærnin ær giorﬂæs innan. vær han æller fællir. fellis han firi ﬂa sak. ﬂa skal han lif latæ. ok eig biltugher lægiæs.

Hær byriæs aruæ bolkær meﬂ flokom.
I. vm moﬂer taker sonar arf
II. vm moﬂer hafuer tua collæ.
III. vm huru collom skal arf skiptæ.
IIII. vm konæ sitir i bo ok ›ör bonde.
V. vm bon›e a sun ok konæ ær meﬂ barne ›igher.
VI. vm ænkiæ giptez ok giæz eig barnæ fæﬂernis frændum at.
VII. vm maﬂer far sær adalkono.
VIII. vm konæ giftez annat sinne.
IX. vm konæ giptez far eig barn.
X. vm bonde gipter ›ottor sinæ meﬂ mun› ok malæ.
XI. vm maﬂer ganger fran kono sinni laghgiptri.
XII. vm konæ agher frillu sun oc annan a›alkono sun.
XIII. vm maﬂer giuir sik i kloster.
XIIII. vm maﬂer ›ræper man vil haua arf hans.
XV. vm maﬂer far af lan›æ ok sitir bryti i bo.
XVI. vm maﬂer far af lan›e sitir husfru i bo.
XVII. vm ænsker maﬂer ›ör æller ﬂiﬂisker.
XVIII. vm maﬂer ›ör wet ingin aruæ hans.
XIX. vm konæ firi giær styp barnom synum firi arf.
XX. vm hion tu comæ saman före annat arf i bo.
XXI. vm bak arf maﬂer taker.
XXII. vm bryti sitir firi bo manz han ær miskunnæ maﬂer hans.
XXIII. vm bryti sitir i bo manz köpe iorﬂ æller görsimar.
XXIIII. vm bryti sitir i bo ægher ingti i köpe iorﬂ æller gör
XXV. vm bonde ›ör ok husfru liuir bor a iorﬂ hans.
XXVI. vm man giuer frillu barnum sinum iorﬂ. frædæ.
XXVII. vm broﬂer far at köpfærdﬂum ok annar hemæ sitir.
XXVIII. vm bon›æ sun ›ör vgipter vr garﬂe hans.
XXIX. vm inlægt fæ varﬂer bort stolit.
XXX. vm faﬂer hauer giort hemfylg› syni sinum.
XXXI. vm maﬂer vil man or annöﬂoghum ›om lösæ.
XXXII. vm maﬂer ætleﬂer ﬂrel ællr ambut.
XXXIII. vm landboe ›ör firi fardaghæ.
XXXIIII. vm landroten ›ör firi far›aghæ.
XXXV. vm fræsgiui ›ör.
Svn ok dotter æru faﬂurs aruar. taki sun tua lote ok dotter ﬂriﬂiung. ær eig sun æller dotter. ﬂa taki faﬂer ok moﬂer. faﬂer tua lote ok moﬂer ﬂriﬂiungh. ær eig faﬂer æller moﬂer. ﬂa æru bröﬂer ok syster. taker broﬂer tua lote ok [sister] ﬂriﬂiungh. ær eig broﬂer æller syster til. ﬂa taki suna börn ok dottor börn. sunæ börn tua lote ok dottor börn ﬂriﬂiung. ær eig suna born æller dottor börn. ﬂa taka broﬂer börn ok syster börn. broﬂer bærn tua löte ok syster börn ﬂriﬂiung. æru eig bröﬂer börn æller syster börn. ﬂa ær faﬂur faﬂir ok moﬂer faﬂir. taker faﬂur faﬂir tua lote ok moﬂor faﬂir ﬂriﬂiung. ær moﬂor moﬂer. ok faﬂur broﬂer. ﬂa taker moﬂer moﬂer ok faﬂur broﬂer gar fran. E huar sta› delæl uiﬂer maﬂer af manni ok konæ af kono vt komin ok æru iæmpn kynnum gange ee maﬂer til tuigiæ lotæ ok konæ til ﬂriﬂiungs.
II. Moﬂer taker sunar arf til enge sun ›ör. ﬂa gange dotter til ok takæ slict [af] arfui sum moﬂer Hauer moﬂer tua colla. ›ör enge sun .i. adrum colle. ﬂa skulu [ﬂa] dötter til gangæ ær vm faﬂur æru meﬂ hanum. ok skiptæ arfui viﬂ moﬂer sinæ. taki slikt huarin ﬂerre sum annur.
III. Moﬂer faﬂer ok faﬂur moﬂer. ﬂer ær iampn aruæ. [Moﬂer broﬂer ok faﬂer syster ﬂet ær iampn aruæ.]  Dottor sun ok suna dotter. ﬂet ær iampn aruæ. Syster sun ok broﬂer ›otter. ﬂet ær iampn aruæ. Collom skal arf skiptæ synder i tu. halft a fæﬂerni ok halft a möﬂerni. en ﬂer æru baﬂer iamskyl›er hanum. ok sin i mellum uskil›er. ﬂer ær swa at vnderstandæ. at dör man ok hauer eig börnæ aruæ. æru æptir a fæﬂerni ok möﬂerni frendir sin .i. mellin vskilder. æru annan wægh margher. oc annan vægh en. swa mikit taker ﬂæn en sum allir hinir. æn ﬂer æru hanum allir iamskilder. Bröﬂræ synir æller dötter. æru annanstaﬂ flere ok annanstaﬂ færre. taker slict en sum annar. maﬂer manz lot. ok konæ kono lot. ok systræ börn samuleﬂ. ok skiptæs æptir mantali.
IIII. Syter konæ i bo ok ›ör bonde. kallæs hon hauan›e varæ. hun skal i bo sitiæ til fræstingæ tiughu vikur. ﬂa skal a se en hon ær hauande. ær hon eig hauande. ﬂa skal skiptæ. ok giælde hon ater allen ﬂen kost hun nötte men hun .i. bo sat. meﬂ fornum eﬂe af sinum pæningum. hun skal a bolæ sitiæ til fardaghæ nestu. ær bon›e ›öﬂer firi fardagha. siter hun meﬂ skrukke vm fardaghæ. ær stempno ›agh firi sagher. ﬂa skal hon af faræ. hauer hun saat. ﬂa niutæ ﬂæs ær hun hauer saat. ikki far hun meræ af bole vtan hun haui barn. far ﬂæt skristin›om. ﬂa hauer hun arf egnat.
V. Bon›e a sun conæ æe meﬂ barne ›igher. ﬂa skulu ﬂe baﬂin i bo sitiæ.
VI. Giptis ænkiæ giæz eig barnæ fæﬂernis frændum at. ﬂa skal ﬂæn skyldesti fæﬂernis fræn›e til riﬂa ok seæ horo barnæ pæningæ. faræ. biuﬂer moﬂer bæst til fælægh. ﬂa ær hon næst firi ﬂy at hun ær barnæ arui. vil hun eig sva göra. ﬂa ær ﬂæn næst ær bæst biuﬂer til. meﬂ fæﬂernis fræn›æ raﬂe. eig ma fra moﬂer takæ mæﬂan han vgipt sitir. vtan hennæ brut hittis. ok hun mishæghæ barnæ goz. faﬂur broﬂer skal barnz male mælæ. Moﬂer skal raﬂæ archæ niclum ok takæ skyl›e ok lukæ. ær moﬂer faﬂur til. ﬂa skal han raﬂa ok eig faﬂur bro›er. ær faﬂur faﬂir til ﬂa skal han raﬂa. ok eig moﬂer faﬂer. Moﬂer skal riﬂa ﬂrisuar a iamlangænom boos at vittiæ. æn bryit sitir firi.
VII. Maﬂer far sær a›alcono gæter viﬂ barn ›ör ﬂy. far a›ræ gæter viﬂ barn dör ﬂy. ﬂa far han ﬂriﬂiu. ﬂa dör bon›e. ﬂa en konæ ær liuande. ﬂa skal hun af takæ hemfylgh sinæ. alt ﬂæt vnöt ær hun æller hennær börn. ﬂa skal hin ælzti col›er boskipte kræuiæ. ok taker af sin ﬂriﬂiung af bo. taker hin annar kol›er sit möﬂerni. ok lægger ater til skiptis. siﬂæn taker han af sin ﬂriﬂiung huat ﬂet ær hel›er. æller hin yngsti col›er. ﬂa skal ater lægiæ ok taker siﬂan af sin ﬂriﬂiungh. ﬂa skal allum hin›ræ›ægs giæf af lukæ. takx eig fæ til. ﬂa skal slict enum afat sum andrum. 
VIII. Giptæs konæ adrum manni. giptis ﬂriﬂiæ sinni. Dör kona a barn .i. hæskap. ﬂa skal ﬂen ynsti colder arf takæ. lösöræ allæ. ok iorﬂ ﬂa ﬂe köpt hauæ i garﬂe. ok sva ælmænningz iorﬂ alla ﬂa hon giptis til. ok giæl›e yngsti colder. skulder ællær ﬂör görar varo i æfstu giptunni.
IX. Giptis konæ far eig barn i æfstu. ﬂa giptis hun allum ater til arfs börnum sinum. sunum  æn syni æru. 
X. Æn bonde giptir dottor meﬂ mun› ok meﬂ malæ. börn hannær mughu eig horbörn hetæ. skil ﬂem a. ﬂa skal biskupær at vitnum letæ. vm hionælagh. ok laghma›er vm arf dömæ.
XI. Ganger maﬂer fran kono sinni laghgiptri. ok i siæng annarræ kono aflæ barn. ﬂet ær hor barn. tiker eig at læghmæli faﬂerni sit. Mælæ ﬂet fræn›er bon›a æptir han ›öﬂan. viﬂ kono hans laghgipti. at han atti eig barn ﬂettæ. ﬂen skal barn agha huaria nat hos ligger. ok giptir ær til meﬂ laghmælum.
XII. Conæ aghar frillu sun oc annan adalcono sun. ﬂer skulu baﬂir hænnær arf taka. slict huar sum annar. huat ﬂet æru hæl›er synir æller ›ötter. lægs maﬂer viﬂ kono. giæl›er viﬂ barn. ﬂet ær frillu barn. fæstir han siﬂan meﬂ laghum. ﬂa ær ﬂet adalkono barn. ﬂy at ﬂaghar han bættræﬂi kononæ. ﬂa bættræﬂi han ok barnnit. skiuter ﬂa konæ af handum sær. ma eig boo meﬂ henni at guz rætti. styæls til siﬂan. ok aflar barn. ﬂet ær frillu barn. ﬂör fan ingti ar arue. vtan möﬂerni sit num ﬂet ena adalkono barnit.
XIII. Giuer maﬂer sik i kloster. han skal fæ skiptæ. giuis han meﬂ sinum lot. Dör han i klostre. ﬂa ær kloster aruæ hans. Wil ok fara firi iamlangæ ›agh. ﬂet ær vald hans. ær han enæ nat ok iamplangæ. ﬂa ma han eig or faræ. ok ingsins manz arf takæ. ok eig skulu frænder hans wærkum hans værﬂæ. 
XIIII. Dræper maﬂer man. vil haua arf hans. han skal eig arue hans varæ. Sigher han at han drap han meﬂ vaﬂa værki. ﬂet skal luct hæræz nempdin væriæ æller fællæ. Warﬂer han eig varﬂer. ﬂa skal han arf taka. ær skyldæster ær ﬂem dræpnæ.
XV. Far maﬂer af lan›e. ok sætir brytiæ firi bo. sigher at han skal fara til roms. ﬂa skal bryti firi bo raﬂæ til iamplangæ. siﬂan skal arue raﬂæ eig bryti længer num arui vili.
XVI. Far maﬂer af lande. sitir husfruæ .i. bo. hauer barn .i. knæ ok i quiﬂi. far ﬂet kristindom. vænder han hæl ok nakkæ af hemkinnum. ok stigher fotom af fosterlan›e. ﬂör skulu aruar vara ær ﬂa varo han heman for. hanum skyldaster æn han komber eig ater til hemkinnæ. Ingsins manz arf taker han mæn han i greklande sitir. ok ingin hans arue annar ær æn ﬂen ﬂa var. ær han heman for. Ligiæ tuer mæn siuker baﬂir .i. eno huse. huarghin ﬂerræ ær annars arui. æn ﬂer döiæ baﬂir. liuer annar sva lenge æptir annan. at han mate viﬂ husle takæ. ﬂa ær han arui hans. æn ﬂyt han eig talat giti æller husl takit. ﬂa ær han arui hans. æn ﬂyt han eig talat giti æller husl takit. ﬂa ær han arui hans. Dör maﬂer i by ok annar i aﬂrum. baﬂir a eno ›ögre. faras mæn i mote. sigher huar andrum ›öﬂa ﬂerræ. huarghin ﬂerræ ær annar arui. Brænnæ tuer mæn inni baﬂir i eno husi sen›er. huarghin ﬂerræ ær annars arui. Fallar tuer mæn bæﬂe i enne oresto. huarghin ﬂerræ ær annars arui. druknæ tuer mæn baﬂir a eno skipi. huarghin ﬂerræ ær annars arui. Skiliæs mæn hemæ at hemkinnum. far annar a skip æller til skoghs. dör hin ær hemæ var. ok hittis hin annar döﬂer ær bort for. wet eig a huat ›ögre ær ›ö. huarghin ﬂerra ær annars arui.
XVII. Dör ænskir æller ﬂiﬂisker hær i lan›e. ær eig ﬂen skildasti hos. ﬂa skal arf hans standæ til iamplangæ. ær eig ﬂa arui komin. ﬂa skal kononger arf takæ. biskuper en prester ær.
XVIII. Dör maﬂer wet ingin aruæ hans. ﬂa ær kononger arui hans. sigher ﬂen sua ær han ›o at. at han vet van til arua hans. ﬂa skal fæ i takum stan›æ at lænsto nat ok iamplangæ. ær eig aruæ komen ﬂa. ﬂa skal kononger arf takæ ok giætæ til ﬂes ær ﬂen skildaste komber.
XIX. Konæ firi giær stypbarnum sinum. vil barnum sinum arf vnnæ. fæller hana luct hæræz nenp›in. ﬂa hauir hun firi giort firﬂi sinum. giui henni friﬂ dax ok nattar til skogs. wil eig hennæ sun hanæ friﬂ latæ flyæ. ﬂa skal han frændom bötæ. swa mykit sum ﬂer haua vilia. æller takin ﬂer hana ﬂer sim ﬂær nar henni.
XX. Siﬂan hion tu komæ baﬂin saman. taker annat ﬂerræ arf. förer til bo. legs til brustoghs far ikki giæl› firi. ﬂet sum lefes a ok vburghit ær. ﬂet ær ﬂes æerræ sum arf tok. en af föﬂes agho ﬂe baﬂi. ma huarghit an›ru calf ala. stoﬂhors i skoghe gangæ. all ﬂy fyll sum af af föﬂes agho ﬂön baﬂen.
XXI. Taker maﬂer bo at bak arf. orkær eig bryti firi at hal›æ ok deiæ. ﬂa skulu baﬂin hion auaxt haua. ﬂy biﬂer maﬂer sær ﬂærre kono. ær til arfs stan›er. ﬂy giptir bonde ›ottor sinæ manni ﬂem ær til ærf stan›er at ﬂö viliæ baﬂin auaxt aghæ ﬂen a aflas.
XXII. Sitir bryti firi bo manz. han ær miskunnæ maﬂer bon›æ ﬂer ær bo a. riﬂer i garﬂ ok rinder vr far ikki merræ firi num tylftar eﬂ. at han hauer alt ﬂet vr bo ær han atti. bonder kallær haua lönt bo bægiæ ﬂerræ ok skutit burt. ﬂa skal han via firi meﬂ tylftar eﬂe. at han hauer alt fram laght. han ma eig ﬂiufuer hetæ at handsalu fæ. Hittis nokot inni meﬂ hanum siﬂan hete ﬂiufuer firi böte lagha böte ok eig lif late.
XXIII. Sitir bryti i bo manz köpe iorﬂ æller görsimar meﬂ bo bægiæ ﬂerræ. aghe sva mykit i ﬂy sum han köper sum han aa i bono. Löner han ﬂy ﬂa ﬂe skiptæ. ﬂa haui firi giort sinum lot.
XXIIII. Sitir bryti firi bo manz agher ingti i bono. köper iorﬂ æller görsimær. aghe ﬂet bonden sum goﬂzit agher. lægger han lön a hete ﬂiufuer firi.
XXV. Dör bonde husfru liuer bor a iorﬂ hans. ›ör firi vtarstu fardaghæ. ﬂa skal hon til sinnæ iorﬂ fara. ok halft viﬂ landboa sin haua. han a vitu til ars fæstu ok eig længer. ok samulun› en husfru ›ör ok bonder liuer.
XXVI. Giuer maﬂer frillu barni sinu eyngh æller fræn›æ æller svene. fat ﬂet barn æptir sik ﬂa haui øa iorﬂ. far eig barn. ﬂa gange ﬂit hun ater sum hun var vt af giuin. vtan ﬂet se giort meﬂ an›dum forskælum. witnum æller brewom. konæ taker ﬂriﬂiungh i bo ok ﬂre marker af hans lot. siﬂan tymber ok möllno reﬂe. ﬂa skal alt skiptæ sum bo. Skulder skulu ﬂe baﬂe lukæ ok baﬂe kræfiæ. huart ﬂerræ slict sum i bo a. huat ﬂer varu för görar æn ﬂe saman komo æller siﬂan. vtan man drap et. Saræ böter ok barﬂadaghæ böter. ok vingiæfuær agho ﬂe baﬂi at takæ ok lukæ af sinum bo pæningum æller af köpe iorﬂum. æn eig af hænnær ærfﬂer iorﬂ.
XXVII. Far annar broﬂer köpfærﬂum ok annar hemæ .i. asko sitir. baﬂe agho ﬂer æmmikit af arui. swa ok en man sæller sun sin til bokar. ok annar biærgs firi boo. ﬂen far ekki ﬂy mærræ firi sit arwiﬂi ok hins fræmlaghu
XXVIII. Dör sun manz ogipter vr garﬂe ok faﬂirin boter vt firi han til hundræ˛æ markæ ok annar aflar til hundraﬂæ markæ. ﬂet skal faﬂirin mæﬂan han ær liuande alt ater bötæ sum lagh sighiæ. ok siﬂan taki halft huar ﬂerræ af arfue.
XXIX. Inlaght fæ warﬂer burt stulit. rent æller brent ok bon›æ fæ meﬂ. giæl›e ikki firi. han skal vitæ meﬂ tylftar eﬂe. at hans fæ var meﬂ stulit.
XXX. Hauer faﬂer hemfylgh giort syni sinum. fal›er faﬂer fra. ﬂa skal ater til skiptis bæræ viﬂ ﬂen sum vgiptir ær. hanum skal slikan sama lot af garﬂe göræ sum han hafﬂe hem til boos ær giptir ær. swa skulu dötter skiptæ sum synir æn ﬂer æru aruar. hauer ﬂæn af iorﬂo salt ær gipter ær. ﬂet skal stan›æ i hans lot. ﬂa ær ﬂer skiptæ. Dör sun gipter ok garﬂi a eig börn. æru ﬂe skil› at boo sinu. faﬂer ok moﬂer. ﬂa skal faﬂer arf taka. ok baﬂin lösæ pænongæ. faﬂer skal iorﬂ latæ hem fylgiæ. moﬂer ma eig iorﬂ giuæ fran rattum skaparuæ. Dör sun a barn æptir sik. ær hanum hem giuit abole iorﬂar ﬂær aghu börn vitu til ﬂes. ok eig til flere. ær eig num et bol. ﬂa fa eig til ﬂes. æru tuar stuwr ok tompgar ﬂer .i. mellum. ﬂa æru tu bol. kallar til enkæ akers æller enkæ engh. ﬂer far ekki vitu til num han vili. han kallar hem giuæ. Skuldum skal skiptæ sum bo. a ﬂinge skal viﬂ hanz örum takæ, ok swa fram sæliæ. ok ﬂem .i. han› fa sum han vil. huat han ær hel›er skilder æller vskyl›er.
XXXI. Wil maﬂer man or anögﬂom. ›om lösæ. ﬂa skal siunættingh giæræ firi ﬂem ær handæ mellum hauer. ok biuﬂe ﬂem tua oræ gulz æller tuar marker væghnær. ok latæ vitni til bæræ a sinættingæ at han ær hanum sua skyl›er  at han a at lösæ han. at lagmæli. ﬂing skal visæ ok biuﬂæ fæ a ﬂinge ok swa a en›aghæ. ok vita æptir meﬂ tuenni tylftom. at han ær hanum sua skyl›er at a lösæ han laghmæli. Siﬂan faar han eig vart han num han kalli barn sit varæ. halde han hanum æptir sæghnær ﬂing. ﬂa hætte viﬂ sinum niu markum saksokiæ swa kononge ok swa hæræﬂe.
XXXII. Ætleﬂer man ﬂrel æller ambut. ok taker i æt meﬂ sik a ﬂinge. ﬂa taker han arf hans. æn eig er sun til æller ›otter. faﬂer æller moﬂer. broﬂer æller systur. ær nokot ﬂerræ til ok ætle›. ﬂa taker ﬂer arf. ær ingti ﬂerra til. ﬂa taker ﬂen arf ætle›e.
XXXIII. Dör lanboe firi fardaghæ. ﬂa æru tuer löter löser af bole hans. ær rughi sat a bole. ﬂa skal ﬂen ær bol a giæl›æ aruænum æmmanger skiæpur sum ær a sat. Dör konæ ﬂa ær ﬂriﬂiunger lös af bole.
XXXIIII. Dör lan›roten. ﬂa skal lanboe quar sitiæ til fæsta hans ær int. æller ater lukæ til giæf sinæ.
XXXV. Dör frælsgiui callæ ﬂer ær han agho han varæ giptan til tuigiæ lota. ﬂa skulu ﬂe giæl›e cono hans mark at hindrædax giæf a sinum lot. æn ﬂer ﬂora vita han til tuigiæ lotæ.

Hær byriæs giptæ bolker meﬂ flokum.
I. vm kononger vil sær kono byﬂiæ.
II. vm bon›æ sun vil ser kono biﬂiæ.
III. vm ætboren man sær frælsgiui fæster.
IIII. vm bonde giuer manni sak at han hauer huscono hans.
V. vm konæ hauer hor giort ok ær hun san at.
VI. vm man giuer kon sinne hor sak.
VII. vm maﬂer fæste ænkiu ok flyter hem.
VIII. vm maﬂer fæste mö giör viﬂ legher firi bröllöp
IX. vm maﬂer ligger viﬂ löskæ cono.
X. vm maﬂer liger meﬂ frælse fostro.
XI. vm anoght fostræ bær nyclæ bon›æ.
XII. vm maﬂer vil leghers bot ut sokiæ.
XIII. vm hauande cono man abyrghe manni.
XIIII. vm frænzim deles hionæ mællum.
XV vm konæ miﬂer barn sit.
XVI. vm bonde hæstir fæstir cono manz.
Kononger vil sær kono biﬂiæ. ær ﬂet vtanrikis. ﬂa skal han mæn sinæ lata fara ærænde sit at wrækæ ok fæst takæ. ﬂa skal kononger .i. gen riﬂa ok mund giua tolf marker gulz æller tua byær at væﬂium sætiæ.
II. Bon›æ sun vil sær kono biﬂiæ. han skal hin skyldæste at hittæ ok bön sinæ byriæ. ok fæstnæﬂæ stæmpnu lægiæ. a hænni skal til fæiær sæghiæ. næmpnæ iorﬂ æn til ær. næmpnæ man. næmpnæ quicfæ. ﬂet ær giuæ uil. næmpnæ ligiæn›æ fæ æn til ær. Thaghær firi fæst ær skilt. ok handum ær samat takit. ﬂa æru til giæuær ællær intar. æn vingiaf skal lukin varæ a giptær quælde. ﬂa ﬂe koma baﬂin vnder enæ ble. alt ﬂet sum gips at hindrædax a fæstnæﬂa stempnu ok lyfis a giptær quelde. ﬂet ær alt fult fangh iorﬂær. æn vm færﬂ komber a. annantingiæ a hindrædaghinum æller för. ok eig annath fyr æn ﬂer koma baﬂin a en bulster æller a enæ ble. Skiliæs ﬂe at siﬂan firi nokræ fallæ sakir. haui hon morghinn giæf sinæ. æn eig varur forskyæl firi gior. æller ær hun eig laghfangen. Ær eig son faﬂer æller broﬂer. ﬂa taki arwi wingiæf. Warﬂer fæste kona manz takin. ﬂa a IX. marker ﬂen skil›asti. ok fæsti maﬂer. ok swa kononger. ok swa allir mæn. ok boe meﬂ henni aldrigh. ﬂer skulu friﬂar hans agha wald. komy al›righ i friﬂ fyr æn ﬂe viliæ ær sak sökiæ.
III. Biﬂer ætboren man sær frælzgiwu fæster han hanæ. ok fær meﬂ laghum. ﬂa skal mark vingiæf varæ. Far frælzgiui ætiæﬂæ kono. ﬂa ær mark wingiæf. ok mark hin›ræ›ax giæf.börn ﬂerræ skulu ætboren varæ. Hwarn staﬂ sum hin›ræ›ax giæf gips. ﬂa ær ﬂriﬂiungs skipte a bo ﬂerræ, ok eig ﬂrea marker meﬂ. Far frælzgiui forstro giægs eig vingiæf ok hin›ræ›ax giæf ﬂa giptis hon til hælsnings. gifs vingiæf. ﬂa giptis hun til ﬂriﬂiungs. ok hindrædax giæf af hans lot. vil ﬂræl huskono fa. giui  tua öræ til siængh hennær ﬂem ﬂer hana a. ikki a kiæfsir i barnom.
IIII. Giuer bonde manni sak at huskono hans lægræt. ok hanum skam giort. quæﬂer han ne viﬂer. ﬂa skal han gangæ firi meﬂ tylftæ eﬂe. ﬂor han eig swæriæ. ﬂa skal han böte sæx öræ.
V. Hauer konæ hor giort. ok ær hon san at sak ﬂerræ. ﬂa skal leﬂa hanæ til ﬂriscullæ kippæ af henni mantul ok skæræ ag hænni bakskyurtu. ok skiutæ sua vt vm ›ör fran boos lot sinum. 
VI. Giuer maﬂer kono sinnæ hor sak. ﬂa skal hun væriæ sik meﬂ siu mannum af næmp›inne. varﬂer hon varﬂ. böte henni. III. marker. ﬂem skal ater til bos lægiæ. taki vt hun æller hænnær arue huat ﬂem skil æller heel æller hugher. Warﬂr hun eig varﬂ. ﬂa skal gangæ fran boos lut sinum .i. huar ›ax klæﬂum.
VII. Festæ maﬂer enkiu ok flyter hem. lægs hos aflar henni barn. ﬂær a ingin sak a æn ﬂo at han bryti hus æpti hænni. sin æller hænnæ. Warﬂer barn siﬂan för ær öl ær giort. ﬂe ær ﬂer a›alcono barn. ﬂy heter fangen fæst enkiæ.
VIII. Fester maﬂer mö gior viﬂ legher. ﬂe ær han saker at sæx markum viﬂ faﬂer hænnæ
IX. Ligger maﬂer viﬂer löskæ kono. ok fæster hana siﬂan. ok mælir vingiæf ﬂa ær legher böt.
X. Ligger maﬂer viﬂer frælsæ fostro. afla meﬂ henne barn. böte tolf öræ.
XI. Æn annöﬂof fostræ bær niclæ bondæns. liggær maﬂer meﬂ henni. böte. III. marker. firi ambut. sæx öræ. Firi ætbörnna kono. VI. marker. Æn ambut skal varﬂæ. ﬂen ær barn a viﬂer. ﬂer til hon giter kuern dræghit ok ko molkat. ›ör hon af barne. böte. III. marker. enlöpræ cono legher skal væriæ meﬂ tylftæ eﬂe. baﬂe ætbornæ ok annoghre.
XII. Wil maﬂer læghers bot vt sökiæ. ﬂa skal han til hærazﬂins æller til fiærﬂungs ﬂings fara. ok lata sær endagha hem dömæ. at sökiæ han meﬂ siu mannum. ﬂa han söker a endagha. ﬂa væri sik hin meﬂ tolf mannæ eﬂe. ok siu mæn af næmpdinne æptir. æller böte lægher bot. Giör han eig ræt innan första lanzﬂings. siﬂan han er sökter antingiæ meﬂ botom æller laghum. læggiæ laghmaﬂer han friﬂlosan mællen æluær ok tiuiﬂar ee til han ræt gior.
XIII. Abyrgher man hauande kono manni. ﬂem ær a viﬂ hana barn. ›ör hun af barne. böte. VI. marker firi lægher ok firi ›öﬂ. III. marker.
XIIII. Tæls frænzimi hionæ tuægiæ mællum. ﬂa skal a ﬂingæ teliæ ok biscups lof til fa at swæriæ meﬂ tuenne tylftom biﬂiæ. sær. s. s. g. h. oc v. s. at frænzim ocur ær swa skyl› sum nu hauer iak talt. ﬂy ma iak eig bo meﬂ henni at guz rette. Giuer maﬂer sik siæluer sak. kallar sik swa skyl›æ kono haua. at han ma eig bo meﬂ henne at guz rette. ﬂor han eig viﬂ ganga. ﬂa skal han væriæ sik meﬂ tuenne tylftom. Warﬂer han varﬂer. ﬂa skal han skiliæs viﬂ kono. falz han at ﬂa skal han bo meﬂ henni.
XV. Myﬂer konæ barn sit ›raper sun faﬂur sin. æller faﬂer sun sin. broﬂer broﬂor sin. bröﬂunger bröﬂungæ sin. systrunger systrungh. faﬂurbroﬂor sin. moﬂorbroﬂer sin. faﬂurfaﬂer sin. æller sunæ sun sin. æller dottor sun. æller systur sun sin. æller broﬂer sun sin. allum slikum malum skal af lan›e skriptæ. meﬂ breue til pauans i rom. ﬂer skulu af pauanom bref takæ. ok til biscups fara. ok latæ se hwilkæ miscun ﬂe ﬂer fingo. biscuper skal ﬂem bref fa for tiundæ sin. ﬂet ær queﬂiæ konongs ok biscups ok aldræ wæsgötæ. at slict mal skal alt til rom skriua. Sinno ›agh ﬂen sum nest ær æptir martins messu dagh at quel›æ. ﬂa æru mungaz tiﬂer allar laghtaknær.
XVI. Hæfir bon›e festir kono manz. ﬂa skal bruﬂmæn til giæræ a bröﬂlöpes daghi. tua men til garﬂs at göræ griﬂ at beﬂæs. ﬂa skal ﬂem adrum griﬂ giuæ i garﬂ ok ur. ﬂa skal kleﬂe mætæ.  siﬂan firi gipt skiliæ. Swa ær firi gipt at skiliæ. ﬂaghar ﬂer comæ baﬂin a en bolster ok vn›er enæ ble. ﬂa a hon ﬂriﬂiung .i. bo ok. III. marker af hans lot at hindrædax giaf. Syn han hanum sinæ fæste kono at ﬂrim ölstempnom. ﬂa ær han sæker at. IX. marker uiﬂ saksökiæ ok sva viﬂ konongh ok sua viﬂ hæræﬂ. Swa skal bon›e biuﬂa fæste kono at laghum sum beﬂæs at ﬂrim ölstempnum. ﬂæt ær laghæ forfal manz æller cono. æn siuk æru. æller æn bruﬂ warﬂer inni bræn›. æller en ﬂiufnæﬂer æller boos ran ær iver ganget. en han ﬂing later visæ. ﬂa skal tua mæn a ﬂingæ lagha forfal lata bæræ. later han ser hem en›aghæ ›ömæ. ok vil eig at ﬂy litæ. ﬂa skal han a endagh meﬂ tylftar eﬂe ok tuem vitnum b. s. s. g. h. oc. v. s. at han sik lagha forfal. ok ﬂy matte han eig giptæ hana. nu vil han væriæ hana firi hanum. ﬂa skal han firi biscupe meﬂ ﬂem skyldastæ tæliæ at frænzim ﬂerræ ær swa skyl›. at ﬂer mogho eig bo saman at guz rætte. ok sigher han ne uiﬂ hana eig fæst haua. ﬂa skal biscuper ﬂet meﬂ vitnum letæ
XVII. Löper konæ bort fran bon›æ. taki bondæn göz alt. Wræker bon›æ hanæ. böte bonden. III. IX. marker i ﬂre staﬂi.
XVIII. Gör maﬂer lægher. ok ›ör han vsotter. ﬂa ma ﬂet sökia til ﬂriﬂiæ aruæ oc eig længer ﬂa ›yliæ. böte. vt. VI. marker. ok ﬂet skal vt sökiæ ræter kono malsmaﬂer ok eig annar. ok haui han tua löte. ok hun ﬂriﬂiung af botom. Æro flere kononne iamskyld. taki ﬂen sak soker. dör konan for en lægher ær böt tiki hænnæ arui hænna lot. Gvﬂ giui os ﬂe giptæ mal. var herræ gömæ varæ syæl.

[Retlosæ bolker.]
I. vm huru konongh skal væliæ. 
II. vm biscup skal takæ.
III. vm huru laghman skal takæ.
IIII. vm maﬂer taker bo manz at vsel›o
V. vm maﬂer hugger hus manz vp at vsæktæ.
VI. vm maﬂer callar man vquæﬂins orﬂ.
VII. vm maﬂer callar ættaﬂan man frælsgiuæ.
VIII. vm maﬂer sigher man haua fæ æller hors æller nöt
IX. vm quæﬂins orﬂ kono.
X. vm konæ firi giær ko æller cono bo æller bondæ.
XI. vm kona far meﬂ wiﬂskiplum.
XII. vm maﬂer ræni man handrani.
XIII. vm maﬂer værﬂer ræntir meﬂ fullum walzuerkum.
XIIII. vm maﬂer ranir man a vægh klæﬂa sinnæ.
XV. vm maﬂer bryter hus manz vreﬂer.
XVI. vm maﬂer kræwer skul› af manni.
XVII. vm maﬂer dæper nöt ællr hors firi manni
XVIII. vm maﬂer dræper nöt æller hors a byar mark annars
XIX. vm fæ wæﬂer dræpit fa a in iorﬂ.
XX. vm fæ ›ræper annars manz fæ.
XXI. vm fæ ›ör i manz hand værkum.
XXII. vm fæ flögher sælft i giærﬂe ok far bana af.
XXIII. vm maﬂer æltir fæ vr giærﬂe ok far bana af.
XXIIII. vm fæ warﬂer læst.
XXV. vm maﬂer taker lan at lane.
XXVI. vm ﬂrel æller ambut löper brut.
XXVII. vm lær manni ﬂrel sin.
XXVIII. vm maﬂer leghe hest æller uksæ æller ko af manni.
XXIX. vm maﬂer legger fæ sit in til giæzlu at annars.
XXX. vm maﬂer wil swene æller frændæ iorﬂ giua.
Swear agho konongh at taka ok swa at wrækæ. han skal meﬂ gislum owan fara ok .i. östræ götlan›. ﬂa skal han sæn›æ mæn sinæ. higat gioræ til al›ræ götæ ﬂings. ﬂa skal laghmaﬂer gislæ skipa. tua sunnan af lande. ok tua norﬂan af lan›e. siﬂan skal a›ræ fiura mæn af lan›e giöræ. meﬂ ﬂem skulu til iuna bæckar i gen riﬂa. ösgötæ gislæ skulu ﬂingat fylgiæ ok witnæ bæræ at han ær sua wal›er sum lagh sigiæ. ﬂa skal al›ræ  götæ ﬂing .i. gen hannum nempnæ. ﬂa ær han til ﬂings komber. ﬂa skal han eﬂ allum götum trolekan swæriæ. at han skal eig ræt a lan›e varo brytæ. ﬂa skal laghmaﬂer han fyrst til konongs ›ömæ. siﬂan a›ræ ﬂe han biﬂer til. kononger han skal ﬂa ﬂrim mannum friﬂ giuæ. ﬂem sum eig haua gört nilings værk.
II. Æn biscup skal takæ. ﬂa skal kononger alla lan›a spiriæ. hwen ﬂe haua viliæ. han skal bondæ sun varæ. ﬂa skal kononger hanum staf i hand fa oc gul fingrine. siﬂan skal han i kirkiu leﬂæ ok a biscups stol sætiæ. ﬂa ær han til comen wals vtan til wixll.
III. Bon›æ sun skal laghmaﬂer varæ. ﬂy skulu alle bönder raﬂa meﬂ guz miscun›. kononger skal nemp› firi sik sætiæ. ok laghmaﬂer a ﬂingæ. ﬂæt hete ee aldræ götæ ﬂing ær laghmaﬂer ær a. ﬂer ma folk ætleﬂæ ok sættum lysæ. æn buﬂkafle ær firi gangen. Ingen man ma hus manz brænnæ vtan han kasnæ vargher hete. han hauir firi giort lande ok lösum örum.
IIII. Taker maﬂer bo manz up. ﬂet ær. III. niu marka sak a IX. marker saksökin ok ater giæl› firi bo sit meﬂ fornum eﬂe. ok kononger a. IX. marker. ok sua hæraﬂe.
V. Hugger maﬂer hus manz up at vsöktu. ﬂet er III. marka sak. a IX. marker saksökin ok ater giæl› firi skaﬂan. oc. IX. marker kononger. oc swa allir mæn.
VI. Callær maﬂer man bikiuhuælp. huar ær ﬂet sigher han. ﬂu saghi hin. iak skiærskote ﬂet at ﬂu callar mik vquæﬂingz orﬂ. ﬂa ær ﬂæt trigiæ marka sak. hete. III. ok æru tuar. sæxtæn. örtugher .i. huarn lot. ﬂæn ﬂet vitis væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe ok tuem vitnum. sva skal att vquæﬂins orﬂ sökiæ ok firnæ orﬂ.
VII. Callær maﬂer man frælzgiuæ ﬂæn ær ætboren ær. ﬂet ær vquæﬂins orﬂ. III. marka sak. hete ﬂre oc æru tuar.
VIII. Iak sa at maﬂer hafﬂi viliæ sin meﬂ faar. huar ær ﬂet. ﬂu sagﬂi han. iak skiærskote ﬂy at ﬂu callar mik vquæﬂins orﬂ oc fyrnær orﬂ. ﬂet ær ﬂrigiæ markæ sak. hete ﬂre oc æru tuar. Iak sa at ﬂu atte viliæ ﬂin viﬂ ko æller hors. ﬂet ær fyrnær orﬂ ﬂet ær. III. marka sak. hete ﬂre oc æru tuar. æller væri sik meﬂ tolf manna eﬂe. Iak sa at ﬂu atte moﬂer ﬂinæ. ﬂet ær ﬂrigiæ marka sak. hete. III. oc æru tuar.
IX. ﬁæssi æru vquæﬂins orﬂ cono. iak sa at ﬂu rest a quiﬂgrin›e ok löshareﬂ ok lösgiurﬂ i trolzham. ﬂa ær alt var æmrikt nat ok dagher. ﬂer ær vquæﬂins orﬂ. Callar cono hortughu. ﬂet ær vquæﬂins orﬂ. Callar hana haua at faﬂur sin. ﬂet ær vquæﬂins orﬂ oc fyrnæ orﬂ. Calla hana kunnæ firi giæræ ko æller bo. ﬂet ær vquæﬂins orﬂ. Callar hana haua myrt barn sit. ﬂet ær fyrnæ orﬂ. all ﬂessi syndæ mal skal fyrst viﬂ prest talæ oc eig bregﬂa vp meﬂ awnd oc illum viliæ. num han sæki sik at ﬂrim markum. hete III. oc æru tuar.
X. Firi giær cona ko æller bo. cono æller bonde. warﬂer hun takin viﬂ. giæl›e lif sit firi. ﬂet ligger til hæræznempdinne. falz hun at. ﬂa böte. III. IX. marker. ok ﬂær a biscuper ﬂre marker af at konongs ræt.
XI. Far konæ meﬂ wiﬂskiplum. böte ﬂrenni sæxtan ortugher enar biscupe. ok tuar hæræﬂe oc kononge.
XII. Maﬂer rænir man. oc ær eig blat æller bloﬂokt. æller san asynir vitni til. ﬂa skal væriæ sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. ok tuer mæn skulu vitni bæræ. ok ater .i. tölft stan›æ. falz han at. ﬂet ær ﬂrigiæ marka sak. hete ﬂre oc æru tuar. sæxtan örtuher i huarn ﬂriﬂiung.
XIII. Warﬂer maﬂer rænter meﬂ fullum walzuerkum oc synis acomer a hanum æller æn sann asynar vitni æru til. ﬂa væri sik meﬂ fiærﬂungﬂungs nemp›inni. æller böte ﬂrenni IX. marker.
XIIII. Rænir maﬂer man a vægh vti clæﬂæ sinnær. gar viﬂer. böte. III. marker hete ﬂre ok æru tuar. callar sik agha oc giter eig vart. gar eig uiﬂer. varﬂer siﬂan openbart. ﬂæt ær ﬂrenni nio marka sak æn han falz at.
XV. Brytir maﬂer hus manz wreﬂer. ﬂa skal han vitæ firi meﬂ tylftæ eﬂe æller böte. III. marker. hete ﬂre oc æru tuar. taker han nokot bort. giæl›e ater skaﬂan oc a ﬂrenni nio marker.
XVI. Kræuer maﬂer skul› af manni. ﬂa skal han a granna hans callæ. ok lata ﬂem viﬂer vara. ok höræ at han kræuer skul› sinæ. ﬂa ma han sökiæ han siﬂan æn han vill. a han skuld at kræuiæ. ﬂa skal han siunætting til latæ giæra. ok haldæ firi hanum til skuld sinnæ. ﬂa skal skuld fram lægiæ. oc eﬂ sin ouan a. æn ﬂem skil vm at han a hanum eig meræ at giæl›æ. quæﬂer hin ne viﬂ. ok kallar sik eig agha hanum skul› at giæl›æ. ﬂa skal han suæria meﬂ tolf mannum oc tuegiæ mannæ vitnum. at han a hanum eig skuld at giæl›æ æller giæf at lönæ. bær han ﬂryt viﬂ. lati ﬂa ut dömæ siﬂan skuldenæ oc a ﬂre marker. hete. III. oc æru tuar. Huar sum adrum a skul› at giældæ. ee huat ﬂet ær hælzt. ær eig han sialuer a sino goz. giæri siunettingh firi hans brytiæ. löser eig han skuldena sum a giæl›æ innan manæ›æ ›agh. æller ganger lagh firi meﬂ tolf mannæ eﬂe ok tuægiæ mannæ vitnum. ﬂa vari bryti friﬂ los. ok swa ﬂæn brytin æptir han comber ee til skuldin ær lukin. vtan han haui lagha forfall. ok viti forfall sin meﬂ tolf mannæ eﬂe.
XVII. Dræper maﬂer hors æller nöt firi manni ok vetær hanum fæiærförlengh. ﬂa skal han siunettingh firi hanum giæræ oc vitni a hænder hanum bæræ latæ meﬂ maghandæ manni. æru asynær vitni til. swæri in til hans meﬂ tolf mannum. ok ﬂen stan›æ i eﬂenom sum vitnæﬂi. b. s. s. g. h. oc. v. s. at ﬂu vete mær fæarfölengh oc ﬂu drapt fæ mit. ok ﬂu est sander at sak ﬂerre. siﬂan skal han ater giæl›æ meﬂ fornom eﬂe. oc ouan. III. marker. hete ﬂre oc æru tuar. æru eig asynær vitni til. ﬂa væri sik meﬂ tolf mannum. ﬂen ær sakin ær giuin. bær han ﬂryt viﬂ. ﬂa böte sum lagh sigia. æn ﬂæt fæ ær dræpir sum tuegiæ öræ ær vært. æller meræ. ﬂæt ær allt fæiærfölengh. Wm ﬂæt fæ ær dræpit ær værræ æn ær tuer öræ. ﬂa skal ﬂæt tuægil›æ ater hwart sum vært ær. eig ær söﬂer föiærfölengh. eig geet eig lamb. eig gris. eig gaas. æller ›yli meﬂ tolf mannæ eﬂe.
XVIII. Wærﬂer dræpit nöt æller hors manz. a byær marku annars byar. vet eigh huar ›rap. ﬂa skal siunættimg giæræ firi enom ﬂerræ. ok haldæ firi allum oc vitni lata bæræ a siunettinge at ﬂet fik ﬂer fæiærlæstir a marku af hanverkum mannæ. ok ﬂy aghu ﬂer [ﬂær] (ﬂæt) fæ ater meﬂ laghum at böte. siﬂan skal saksöke firi tilft gangæ. vitæ a hender ﬂem at ﬂet fik ﬂær fearlestir af hanverkum manna. a byar marku ﬂerræ. ﬂa skulu ﬂe giæld fram lægiæ. allir bofastir mæn meﬂ fornom eﬂe. at ﬂæt var eig fæiær bætræ. ok ouan. III. marker. hete ﬂre ok æru tuar. viliæ ﬂer eig ræt giæræ. ﬂa böte sum lagh sighiæ.
XIX. Warﬂer fæ dræpit a en iorﬂ viti a hender ﬂem ær iorﬂ a.
XX. Dræper fæ annat fæ. bæri hirﬂingi vitni. oc giælde helt firi meﬂ fornom eﬂe. ok haui han ﬂæt dræpnæ. æller nyti huld oc hu›h. ok taki halfgildi ﬂen ær atte af ﬂem ær drap. ok sva æn hunder byter fæ. I ﬂessu male ær hirﬂinge fulder vitnis man. huat han ær hel›er fræls æller anöﬂogher. syns hanum giæld. ﬂa skal siunettingh til goræ. ok latæ bæræ asynær vitni. ﬂa skal reﬂæ vætti ok kræfiæ böter. Syns hanum retmæli. ﬂa skal skirskotæ ok sværiæ a hender hanum meﬂ tolf mannum oc meﬂ asynær vitni. b. s. s. g. h. oc. v. s. at fæ ﬂit drap mit fæ. ok sva gaf iak ﬂer sak til. far han eig sökn fræmdæ meﬂ lagha vitnum. ﬂa ﬂen sum sakin ær giuin. væri sik meﬂ tolf mannum. at eig drap fæ mit ﬂit fæ. ok ﬂy iak eig san›er at sak ﬂerræ ær ﬂu giuer mik.
XXI. Falder fæ innan manz handæ værki .i. dyki i brun. æller i annur ﬂolik værk ok faar bana af. ﬂa skal vt latæ dömæ. VI. öræ firi hest. halfmark firi oksæ. ok svæ firi hors.  ok sva firi ko. sva [sva] skal ﬂæt baﬂi sökiæ ok væriæ sum fyr var sakt.
XXII. Vm fæ flögher .i. giærﬂi sva at ingin æltir. liggi vgilt. Æn vr giærﬂi flogher far bana af. giælde ﬂen ater garﬂ a.
XXIII. Æltir vr giærﬂi faar banæ af. ær til asynær vitni. giælde ﬂen sum [a ælte] (a ælti). sva sum melt ær. VI. öræ firi hest. half mark firi ko. oc sva firi hors. oc sva oksæ. æru eig a synær vitni til. væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe.
XXIIII. Æn lestir hest æller oksa æller ko. hugger af horn æller rumpu æller stinger öghæ vt. giælde half gildi firi. æller væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. 
XXV. All lan skulu hem flytiæs. ﬂem ær læﬂi for vtan all gen mæli.
XXVI. Loper ﬂræl bort æller ambut fran lauraﬂæ sinum. oc gör nokon skaﬂæ. dræper man styæl mykit æller litit. æller rænir. eig skal lauraﬂi skaﬂa giældæ num han hion sin ater fa. faar han ﬂem ater. ﬂa böte af giærﬂ ﬂerre. æptir ﬂy sum lagh sigiæ. æn asynær vitni ær til. æller ﬂiufnæﬂer i handum taks. æn eig ær ﬂet til. ﬂa væri sik meﬂ nequæﬂum sum lagh sigiæ.
XXVII. Lær maﬂer manni ﬂrel sin. svari hin sakum ær viﬂer lane taker ee mæﬂan han er .i. hans verslu.
XXVIII. ﬁen sum legher af manni hest oksæ æller ko. han skal warﬂæ firi wangömslo. ﬂet ær ﬂiufneﬂ. vatn. ›y. clæui. ok annur ﬂylik. firi fars legho fæ af osæli. ﬂæt ær biorn æller quesæ. firi varghi. scal sva varﬂa sum firi vangömslo. æn eig faar aflæstir af. ﬂet ær. VI. öræ (firi) hest half mark firi oksa. ok sva firi ko oc sva firi hors. faar han aflæstir af. giældi ingti firi vargh.
XXIX. Lægger maﬂer adrum fæ sit til giæzlu. ﬂa ma ﬂet fæ eig tapæs af ﬂem ær viﬂ taker annattingiæ meﬂ styl› æller meﬂ rani. num bondæ fæ æller coster ﬂes viﬂ taker varﬂæ meﬂ taknir. wærﬂer ﬂet eig meﬂ takit. ﬂa skal han ater lægiæ fram ﬂet han vil. ok meﬂ tylftar eﬂ. at han fik eig meræ hanz fæ til giæzlo [ær] (æn) han haver nu fram laght.
XXX. Wil man sinum swene æller fræn›æ. ællr huen han vil iorﬂ giua. giui af köpo iorﬂum. ok ﬂa han hauir fangit .i. herre ﬂiænist æn eig af fæﬂerni æller moﬂerni ællr arftakin iorﬂ num arfui vili.

Hær byrias ﬂiufua bolker meﬂ flokkom.
I. vm maﬂer giuer manni ﬂiufsak oc er ei i handum takit.
II. vm ﬂiuft ær i handum takin.
III. vm fullæ ﬂiuft.
IIII. vm maﬂer fanger man firi ﬂiufs sak oc er eig sander at
V. vm maﬂer stiæl til half mark æller meræ.
VI. vm flere ﬂiufuer stiæl saman enæ ﬂiuft.
VII. vm maﬂer later fullan ﬂyf til lösnær.
VIII vm ﬂiufs lagha böte.
IX. vm maﬂer stiæl oc far vndan meﬂ oc fangas fyr en han comber hem
X. vm maﬂer stiæl giælde æ skaﬂan ater meﬂ fornom eﬂe.
XI. vm husfru bær ﬂiufsak meﬂ bondæ.
XII. vm husfru stiæl oc bonde bær sak firi.
XIII. vm man stiæl minnæ æn til tua öræ.
XIIII. vm stafkarl stiæl.
XV. vm man stiæl fæ ﬂet minnæ ær æn tua öræ vært.
XVI. vm man stiæl fæ ﬂet meræ ær æn tua öræ vert.
XVII. vm huru bonde skal ﬂiuf sin gömæ.
XVIII. vm griper faas ater spilter æller sprender.
XIX. vm faﬂer ok sun stiælæ saman.
XX. vm bonde ok ﬂrel stiælæ saman.
XXI. vm bryti æller annar fræls man oc ﬂrel stiælæ saman
XXII. vm ﬂræl stiæl ensammin.
XXIII. vm ﬂræl stiæl til ﬂrigiæ markæ.
XXIIII. vm maﬂer taker ﬂiuf sin oc ﬂiuft meﬂ.
XXV. vm maﬂer taker annats manz ﬂiuf.
XXVI. vm maﬂer taker annats manz ﬂiuf oc later lösæn
XXVII. vm ﬂen sum stolin ær callar sik eig ﬂiuf aghæ.
XXVIII. vm lottækaræ ﬂiufnaz.
XXIX. vm ﬂiufs vitur oc vitulösö.
XXX. vm maﬂer varﬂer stolin vræker fiæt æptir.
XXXI. vm annan man slæpir ﬂiufue en ﬂen stolin var.
XXXII. vm maﬂer rænir ﬂiuf af manni.
XXXIII. vm ﬂiuft hittis meﬂ husfru.
XXXIIII. vm ransak syns
XXXV. vm vt vistæ hus.
XXXVI vm bryti æller legho sven stiælæ oc i bondens hus bæræ.
XXXVII vm æn bonde vitir annan abyrﬂ.
XXXVIII. vm maﬂer vitir man vm ﬂiuft.
XXXIX. vm maﬂer hittir grip sin ﬂiufstolin oc beﬂez tak firi.
XL. vm maﬂer hittir grip sin a farnom vegh ﬂiufstolin.
XLI vm maﬂer taksætter firi ran.
XLII vm maﬂer kiænnir grip sin i annars manz handum.
XLIII vm lagha tak.
XLIIII vm maﬂer taksæter grip sin af vtlænzkum köpten.
XLV. vm varir men oc hinuægh kiæglu mæn köpes viﬂ.
XLVI vm maﬂer tapær grip oc köper ater oc kiænnir eig.
XLVII vm varir men kiænnæ grip sin i adru landæ
XLVIII vm maﬂer hittir grip sin i ﬂiufs handum æller ælter af.
XLIX. vm maﬂer callar grip æi lagh lystan varæ.
L. vm hors warﬂer stolit oc ær eig i folæ.
LI. vm maﬂer stiæl ﬂræl manz æller ambut.
LII. vm maﬂer stæﬂer ﬂræl sin ran takin.
LIII. vm maﬂer taker ﬂræl æller ambut i löpstighum.
LIIII. vm maﬂer stiæl ﬂræl sin æller ambut.
LV. vm lagha vin oc köpæ vin.
LVI. vm köp hornfæ ok hoffæ.
LVII. vm torgh cöp.
LVIII. vm agnæbaku oc fullæn görﬂiuf.
1. Giuer maﬂer manni ﬂiufsak. ok ær eig i handum takit ik eig or husum dræhit æller laghlike leet a han. væri sik meﬂ tuenni tylftom. ok tuenni foreﬂum. ok swæri huar væti sins lestum.
II. Æn i handum takit vr husum dræhir æller laghæ lezl a. ﬂaghar ær han vitulös. ﬂet agho siu men af nempdinni sværiæ. at ﬂet ær eig i handum takit eig vr husum drahit æller laghlekæ leet a han. for ﬂy a han eig vitulös at varæ. ﬂa væri sik meﬂ tuenni tyltom. oc tuenni foreﬂum ok sværi sva sum sakt ær. Nempdæman a at væriæ ﬂiuf æller fællæ. vær han han. ﬂa ær han værﬂer. fæller han han. ﬂa ær han fælder. vil han huarte göræ. ﬂa sværi at han vet han huarte sannan  æller vsannan. ok ﬂy a han synæ værn væri sik siﬂan mel tuenni tylftom ok tuenni foreﬂum. hvar sum stiæl til tuægiæ öræ æller meræ. væri sik meﬂ slikum laghum sum ær sakt.
III. Full ﬂiuft ﬂet ær half mark. eig ma for minnæ hængiæ æller stokkæ æn for tua oræ. ok til half mark skal bötæ fullæ ﬂiuf böter. ok eig hængiæ æller stokkæ æller styuæ. Half sætte ortugh. ﬂet ær huinzkæ ok alt niﬂer fra.
IIII. Witer maﬂer manni ﬂiufsak. ok fanger han oc bastær han oc binder han. æller stokkær han. ok giter han eig at ﬂy sannan giort. böte. XL. marker. attæ ortugher ok ﬂrettan marker mals eghandænum. ok sva hæraﬂe oc sva kononge. æller væri sik meﬂ fiærﬂungs nemp›
V. stial maﬂer til half mark æller meræ. ok varﬂer i handum takit æller vr husum dræghit. æller laghlikæ leet a man. gnge aldrigh til lösn vtan til liflazt.
VI. Stiælæ flere ﬂiufuær saman æn til enæ fullær ﬂiuft. ok varﬂær allir sender fangnir viﬂ. hengi allir.  allir ﬂer sum eig i handum takit. væri sik meﬂ tuænni tylftom. æller bote fullær ﬂiufs böter.
VII. Hwar sum later fullan ﬂiuf til lösnær. hætti viﬂ sinum ﬂrenni nio markum. Eig ma lif lata firi ﬂet sum til laghæ legs. vtan böte sum lagh sighiæ.
VIII. Fuller ﬂiufsböter æru. XI. marker. atta örtughum minnæ æn fiura marker .i. hwarn rættin.
IX. Stiæl maﬂer far vndan  meﬂ. ok varﬂer han fangin meﬂ ﬂy fir æn han komber hem. ﬂa böte firi sinæ pæningæ oc eig sinnæ husfruhu. bo hans skal skiptæ. æn kona hans ær saklös. kona skal föst af taca sin ﬂriﬂiung. siﬂan ska bondans lut .i. tu skiptæ. taki halft arui hans. ok halft skiptis i ﬂry taki en lot malseighandin först oc annan kononger oc ﬂriﬂiæ hæræﬂ.
X. I allum ﬂiuftom baﬂi i huinzku oc adrum giælde ater malseghandænum forst skaﬂa giæl› sit. af allu vskiptu. ﬂer ær ingin malseghande vtan ﬂen ene han griper meﬂ sinu. kiænnæ flere men sit inni meﬂ ﬂem sum gripin værﬂer. ﬂa taki hwar sit vt ﬂet han kiænnir. vitni til meﬂ fornon eﬂe.
XI. Nv bær husfru ﬂiufs sak meﬂ bonde sinum. væri sik meﬂ tuænni tylftom ok tuænni foreﬂom næstæ mannæ. b. s. s. g. h. oc. v. s. at hun eig stal oc eig stulit nöte meﬂ sinu viti æller viliæ. ok sværiæ huar sins lestum. falz hon at. ﬂa böte sum lagh sighiæ. taks ut vr ﬂem husum ær hun a firi at swaræ. ﬂa ær hun vitulös. 
XII. Nv stiæl husfru ok bonde bær sak firi. väri sik sum fyr ær sakt. ær hon san at sakinni. ﬂa böte han lagha böte firi hana. eig ma kono fran bondæ takæ æn han biuﬂer hanæ laghæ böter.
XIII. Stiæl maﬂer minnæ æn tua öræ. ﬂet ær huinzkæ. væri sik meﬂ XIIII. mannum. ok sværi hvar sins lestum. falz han at. böte ﬂrenni sæxtan örugher .i. ﬂre staﬂi. orkar han eig sva bötæ. hete huin oc miste huﬂ oc öron.
XIIII. Stiæl fatöker maﬂer leef æller fullan mals mat. ﬂen rætter almoso maﬂer ær. ok eig orkær at æruoﬂæ sik til föﬂo. væri saklöst. stiæl eig optære sva æn ﬂrim sinnum at sak löso. stiæl han optare. væri huin ok miste huﬂ ok ören.
XV. Stiæl maﬂer söﬂ æller geet æller annur ﬂilikin fænæﬂ. ﬂet minnæ ær vært. æn tuæ öræ. böte ﬂrenni sæxtan örtugher .i. ﬂre staﬂi.
XVI. Stiæl ﬂet fæ er tua öræ er vært æller meræ at enne stil›. böte fullæ ﬂiufsböter. oc hete gör ﬂiufuer.
XVII. I allum ﬂiuftum skal bonden saklös vara. at han gömer sin ﬂiuf. æn ﬂo at han eig för. æn han dræper han æller saghær. væri ﬂet vgilt en han faar han meﬂ ful›re ﬂiuft. Eig ma ﬂiuf hengiæ æller hustrykæ vtan han ær dömder a ﬂinge meﬂ herezhöfﬂinge lofue. vil eig hæræzhöfﬂinge ﬂing haua. ﬂa före han til hans garz. æller til ﬂes hans vmbuﬂ hauir .i. hæræﬂyno. oc late ﬂær lösen han at saklösö. ok abyrghe hanum han ﬂær. vil han eig viﬂ ﬂiufue takæ æller ﬂing haua. svari sliku firi sum bonden skulde svara. ﬂre nætær skal bon›æ ﬂiuf gömæ. fir æn han ma sva han bort andvæghﬂæ sum nu ær sakt.
XVIII. Faar ater griper spilter æller sprængder. gælde ater meﬂ suornom eﬂe. at griper hans ær eig værri fæiær nu æn han var. ﬂa ær han mysti hans ok ouan fullar ﬂiufs böter.
XIX. Stiælæ tuer fagher ok varﬂæ takni meﬂ. hangi baﬂir æn sun ær maghan›æ man.
XX. Ganger at stiælæ bon›æ sun maghandæ man oc bryti hengi baﬂir. Ganger at stiælæ eghan›æ ﬂræls oc ﬂrel. henge eghandæ oc eig ﬂræl.
XXI. Stiæl briti oc ﬂræl. æller ﬂræl stiæl meﬂ adrum frælsum manni. ﬂer skulu hænhiæ oc eig ﬂræl. aghe bonden val› sum ﬂrel ægher at lösæ meﬂ III. markum. ok giælde ater skaﬂan æller giui vt ﬂrellin æn eig orkar ﬂen frælsi at lösæ sum han stal meﬂ.
XXII. Stiæl ﬂrel ensammin henge up ﬂrælin æller löse ﬂen ær agher for ﬂre marker .j. ﬂre staﬂi.
XXIII. Stiæl ﬂrel til ﬂre marker. giæl›e bonde. stiæl minnæ oc giælde ater. stiæl meræ en. III. marker. giælde eig ﬂy meræ at meræ se stolet.
XXIIII. Taker maﬂer ﬂiuf sin oc ﬂiuft meﬂ. binde ﬂiuft a bak ok leﬂe til ﬂings oc tua vitnis men. ﬂa ær vtnæ a ﬂingæ sannan ﬂiuf varæ meﬂ tolf mannum a ﬂinge ﬂes gangæ at swæriæ. at han ær fulder ﬂiufuer. ﬂy ær han værﬂer sit lif at latæ. siﬂan skal han dönæ til hogs oc til hangæ til dræps oc til döﬂæ til torfs oc til tiæru. vgildan firi arfuæ oc æptir mælændæ. swa firi kirkyu sum kononge.
XXV. Wæﬂer ﬂiufuer takin a wegh. ok eig af ﬂem ær firi stil› ær wrﬂin. ﬂa skal han ﬂiuf hem meﬂ sik leﬂæ. ok buﬂ sændæ ﬂem ær stolir var. oc taki tua öræ firi ﬂiuf æn ater far. hauer han sannan ﬂiuf hans fangit. oc ﬂiuft meﬂ. taki half mark firi ﬂiuf oc ﬂiuft. ﬂiufuer liggi sum mælt ær. æ vgil›er a uerkum sinum.
XXVI. Æn ﬂen sum stolin er callar ﬂiuft eig sinæ vara. eig ﬂiuft firi ﬂet takin varæ.
XXVII. Hauir ﬂen i handum hauir ﬂiuf til ﬂings ›ömes ﬂæﬂan oc til konongs garz. swa ﬂy huaru at konogs bryti giælﬂe hanum et ﬂiuf hauir takit slik vnningæ lagh sum hin skulde giuæ er ﬂiuf atte oc han giæri at ﬂiufui slikt han vil. bonde skils viﬂ ﬂiuf sæklöso a ﬂinge.
XXVIII. Taker maﬂer a veghe annars manz ﬂiuf oc eig sin. later lösan af saklöso. ﬂa calla men ﬂa lot takaræ varæ ﬂiufnæﬂær.
XXIX. Swa ær .i. laghum talt at ﬂry æru ﬂiufuær. æn ær ﬂen stiæl. annar ﬂen ær raﬂer i hender ﬂiufui. ﬂriﬂi ﬂen ær viﬂ taker. ﬂeer allir enælun› sakir. ﬂre æru ﬂiufs vitulös. et en i handum taker. annat æn vr husum drægher. ﬂriﬂiæ æn han leﬂes til garﬂs oc grinder. giter hwarghin sik orﬂiufua giort. ﬂreær æru ﬂiufs vitur. et at iak stal eig oc eig ﬂiuftes iak at ﬂy. annat at iak ræﬂ eig fæ ﬂet i hender ﬂiufue oc eig galt ﬂu min at. at ﬂu misti ﬂet. ﬂriﬂiæ at iak ær eig viﬂ taku ﬂiufuer ﬂin. ok eig fænitte iak fæ ﬂit. æller costæ ﬂinæ. væri sik sum sakt ær.
XXX. Warﬂer maﬂer stolin wrækir fiæt æptir. fællit .i. kiæfli. först skal by lætæ. a grannæ skal callæ. ﬂer skulu meﬂ gangæ. leﬂer han eig fiæt vr by. ﬂa skal raksakæ lætæ. eig mogho grannær ranzakan syniæ. grannar skulu i graﬂ gangæ. ﬂer föst mest ær grun a. han skal rum callæ ok beﬂaz ranzsak. bonde skal eig ranzsak syniæ æn han ær siæluer hemæ. han skal hus vp lætæ sin. in vistæ hus. ﬂet ær kornherberhgi. matherbærghi. æn ænnur hus. laﬂæ nöthus ok staller. ﬂer hete ut hus æn ﬂo at laas se fore. Nu skal bonde laas vp latæ. ﬂa skal bonde ﬂen sins hauer mist oc annar meﬂ hanum in gangæ. ﬂen ær ﬂer tro a baﬂir ﬂer skulu iuir löser varæ ok lösgiurﬂer ok barföter. bundit brökær viﬂ knæ. ok swa in gangæ. ﬂeer skulu letæ. hittir sit inni vndir laas oc nicly. ær ﬂet hul halmi. ﬂæ ær han ﬂiufuer at. ﬂa skal ﬂiuf taka ﬂet at saklöso. firi ﬂy at han ær sander ﬂiufuer. ok huarghin giter han ﬂerre sak rundit meﬂ laghum. wil han viﬂer gangæ sak ﬂerre. ﬂa skal bonde vald aghæ ﬂen ær sak giuer at takæ böter firi skaﬂa sin. ok eghit ater. oc a ouan ﬂet sum lagh sigiæ. ﬂa ma bonden sættæs viﬂ han oppenbarlikæ at saklöso. ﬂo eig för en firi hærazhofﬂingiænum. vtan han fa borghan firi. böte sak sinæ viﬂ hæræt oc konongh sum lagh sighia. wil han eig viﬂ gangæ. ﬂa skal ﬂiuft a bak bindæ oc ﬂings föræ. eig ma lösan latæ. num viﬂer ligge. IX. marker kononge oc sua hæraﬂe.
XXXI. Slæppir annar maﬂer ﬂiufue æn ﬂen sum stildenæ atte. böte ﬂrenni nio marker. enær malseghan›ænum sum ﬂiufitinæ atti. swa hæraﬂi ok swa kononge.
XXXII. Taker maﬂer bun›in ﬂiuf af manni meﬂ rani. han skal skirskotæ firi næstæ manni ær hanum möte oc i næstæ by. meﬂ ﬂerræ vitnum ma han sighiæ at han ær ﬂiufsins ræntir. oc ﬂy ær han eig sagker at. XL. markum.
XXXIII. Nv æn hittir i luctu æller lestu kari ark æller kistu. ﬂer sum husfrughæ hauer niclæ til. ﬂa ær husfruhæ ﬂiufuer. Wil eig bonde lagha böte biuﬂæ. ﬂa skal husfruhu takæ oc bindæ. ok til ﬂings föræ. firi allæ götæ oc hæraﬂ. vil ﬂa bonde lösæ husfru sinæ meﬂ lagha rættum. ﬂa skal kono lösæ latæ ﬂy at konæ ær ovormaghi. hun er eig huggande  oc eig hængiænde. vtan firi trolskap. vil eig bonde lösæ hanæ. ﬂa misti hudh oc öron.
XXXIIII. Syns hanum ranzsakan. ﬂa drægher han ﬂiufsku a sik. ﬂa skal bonde ﬂen ær sins hauer mist skirskotæ ﬂet firi grannum. ﬂa tiki meﬂ sik nemp›æmannin oc grannæ æn nemp›æmannin er hemæ. ok læti vp siælfuer dör huariæ leﬂ han giter at saklöso. ok ranzsaki æptir sinu meﬂ vitnum. er eig bonde hemæ. ﬂa lætæ husfruhæ hus vp. hittir han nokot sit ﬂer inni. ﬂa væri husfruhæ swa fast ﬂiufuer at sum bonde.
XXXV. Nv er vtuistæ hus. giuer hin sak ær sins hauer mist. at ﬂy com ﬂer at ﬂu hauer wllit æller hion ﬂin. ær ﬂu at male at mælæ. ﬂa er ﬂæn bonde bundin viﬂ vitu. swæri meﬂ tuenni tylftom oc tuenni foreﬂum. at ﬂet com eig ﬂer meﬂ minu viti æller valde. æller ﬂerræ iak a male at mælæ. ﬂet ær abyrﬂ oc eig wlti iak i ﬂiufnæﬂi ﬂem.
XXXVI. Hauer man brytiæ æller reﬂosuen stiælæ ﬂer oc bæræ in i bondens hus. ﬂa swari siælfuer. oc bonden haui værn firi sik.
XXXVII. Witir bonde annan at han bar abyrﬂ a han. væri sik meﬂ tuenni tylftom oc tuenni vitnum
XXXVIII. Witir maﬂer man firi ﬂiuf æller flere. væri sik sum lagh sighiæ. æller böte laghæ böte.
XXXIX. Hittir maﬂer grip sin. ﬂa skal tak firi beﬂæs. oc bonde skal eig tak synia. num han se saker. ﬂa a bonde men til at takæ. biﬂiæ quarsatu tak firi ﬂiufstolit. ﬂa skal siunettingh til giæræ firi ﬂem i tak gek. oc hal›æ firi hanum grip hauer .i. handum. ﬂiufstolit skal laﬂæ til ﬂriﬂia salæ. at ﬂriﬂiæ sælæ skal sit lösæ. vtan lanz æn innan lanz ma han leﬂæ sua mangæ han giter innan manaﬂa dagh. hauer eig ﬂa let. hete siælfuer ﬂiufuer firi. æller num fylfwæt firi gange meﬂ tylftar eﬂe oc tuegiæ mannæ vitnum. sværi at ﬂer var hemæ för oc ﬂer diﬂi oc miolk drak af moﬂor spinæ. ok iak a oc ﬂu ikki uetæ i. ﬂor han eif suæriæ ﬂet. ﬂa skal han til gangæ ær sit hauer kiænt. meﬂ tylftær eﬂe oc tuægiæ mannæ vitnum. sværiæ at griper ﬂenni var fran mær stolin oc huarhin sæknæﬂr iak fyr æn hær. iak a ﬂu ikki vættæ .i.
XL. Hittir maﬂer grip sin a farnum vægh. ﬂa skal han sum i han›um hauer börter tak firi fa af bofastum manni siunætæ tak til hus oc hems. ﬂa skal hin æptir fara ær sin grip hauer kiænt. ﬂa skal grip öghlysæ ﬂen i tak gik firi. ﬂaghar griper ær frammi. ﬂa skal quarsatu tak firi beﬂas af bofastum manni.
XLI. Tak sætter maﬂer firi raan. ﬂa skal lösæ ﬂer sum staﬂit ær æller num fylsuæt firi gange siunættingh skal ﬂæn giæræ er .i. tak gek firi. lösæ meﬂ lagha vitnum. æn ei vitn›er hin lagha værn firi tuem ma ater sighiæ meﬂ lagha forfallum. æn hin ﬂriﬂia skal hal›æ firi ﬂem er grip hauir i handum. taki skal grip frammi hauæ. Comber griper fram. ﬂa er tak gengit sum lagh sighiæ. Comber eig griper fram. ﬂa er eig tak gangit sum lagh sigiæ ﬂa ær han saker at ﬂrim markum. hete ﬂre oc æru tuar. æller væri sik meﬂ tylftar eﬂe oc tuægiæ manna vitnum.
XLII. Maﬂer kiænne grip sin. i handum annars manz. callar ﬂen i handum hauer sik at lanæ hauæ takit. ﬂa skal laan föræ hem oc siunættæ taki firi varﬂee. hin skal tak firi beﬂæs er agha callas. af ﬂem er .i. handum hauer. tak ma eig syniæ. num han sæki sik. bofaster man skal i tak gangæ firi grip. ﬂen han illir quærsætu taki.
XLIII. ﬁry ær laghæ tak. et er bröter tak til hus oc hems. annat et quarsatu tak. ﬂriﬂiæ er skiælæ tak. firi lan› oc laghman. ﬂæt ma eig bonde syniæ adrum num han saki sik at ﬂrim markum. hete ﬂre oc æru tuar.
XLIIII. Tak sætter man grip sin. caller hin er .j. handum hauer sik köpt haua af utlænskum manni. oc ær vin innan lanz. ﬂa skal siunættingh giæræ firi hanum ær grip .i. handum hauer. han skal sinum sælæ buﬂ fa. comber han til oc vil vinnæ firi hæmæ föt. ﬂer a han vitu til. comber han eig til. ﬂa faar han eig vitu. ﬂa skal han vita meﬂ tylftar eﬂe oc tuem vitnum. æru bæﬂir utlænzkir. ﬂer viﬂ  haua köpz. af nærikui af östrægötlan›e æller ad smalan›um. ﬂa skulu ﬂeer fiurtan nættæ stempnu giæræ. kumi ﬂer allir til ﬂes lan›æ mæris sum ﬂem næst ær. sæli oc vin. oc ﬂæn i handum hauær. oc ﬂen er illir ﬂær skal væriæ firi hemæ föt
XLV. Köpæs tuer viﬂ i varu lan›e oc annar hinuegh kiæglu æller hinuegh colmarﬂ æller noreghe æller .i. danmark. ﬂa skal manæﬂæ stempno til giæræ. oc leﬂis til landæmæris. ok göres ﬂær annattuægiæ lösæ sum lagh sighiæ æller væri hin ær i handum hauer oc göri ﬂem ﬂilikan ræt sum ﬂeer giæræ herlenzkum mannum.
XLVI. Tapær maﬂer hæst sin oc köper ater oc kiænnir eig. ok kiænis viﬂer siﬂan. ﬂa skal vin viﬂer vara. flyti hanum hæst ær hanum sal›æ. ok illi ﬂen grip ær firi var guldin. oc leﬂe siﬂan til ﬂriﬂiæ salæ. ﬂer skal fyls weth firi gangæ. æller lösæ meﬂ laghum. ok leﬂe sum fyr ær sakt.
XLVII. Æn varir men æller lænder kiænnæ grip sin .i. adru landi. ﬂa skal ﬂrenætting til giæræ. ok lösæ grip sin meﬂ ﬂrim mannum. een skal ﬂæn varæ ær grip illir. annar hans lande meﬂ hanum. ﬂriﬂi af ﬂy lande sum han hauer grip sin kiænt .i. löst skal hin latæ sum .i. handum hauer. meﬂ ﬂessi vitnum. num væriæ vil firi hemæ för meﬂ tylftar eﬂe. ok meﬂ tuegiæ mannæ vitnum. swæriæ at i hans garﬂi var griper ﬂæn hemæ fö›er. ok ﬂy a iak han oc ﬂu ikki .i. ﬂor eig han ﬂæt swæriæ. ﬂa skal hin vita meﬂ ﬂrim mannum at han a grip ﬂæn. ok hin ikki .i. ok leﬂe sum lagh sighiæ. æller böte sum lagh sighiæ.
XLVIII. Hittir maﬂer grip manz .i. ﬂiufs hastum. æller æltir ﬂiuf af. ﬂa skal han lösæ sum lagh sighiæ. ok göre sik swa orﬂiufuæ. Comber hin æptir ær a ok kiænnir sit eighit. beﬂes han vnningæ lagh. ﬂa skal han til gangæ meﬂ tylftær eﬂe ok tuenni vittnum. b. s. s. g. oc. v. s. at iak hitti grip .i. ﬂiufs hastum. æller iak æltir ﬂiuf af. ok ﬂy ær iak værﬂer vnningæ lagh. ok iak lysti förstæ motz manni ok .i. næstæ by. ok a ﬂriﬂiæ ﬂingi. ﬂy ær iak værﬂer orﬂiufuæ at varæ.
XLIX. Skil ﬂem a hin ær grip hins hauir hit. kallær hin ær .i. handum hauer eig lyst haua sum lagh sighiæ. ﬂa skal han swæriæ meﬂ tolf mannæ eﬂe oc tuem vitnum at han lysti grip ﬂem sum lagh sighiæ. ﬂy ær han eig værﬂer ﬂiufver hetæ. ﬂa skal hin gangæ til ær sin hauer kiænt. meﬂ tolf mannum oc tuenni vitnum at griper ﬂenne var fran mær stolin. ok huarghin sænkiændi iak fyr ær hær. iak a ﬂu ikki .i. ﬂa skal ﬂen luka ær löst hauer grip sin. tua öræ firi hæst. at vnningæ laghum. æn han stæﬂer han vtan hæræz. ok öre æn innan hæræz löser. ok ﬂy flere at meræ se æn en man a.
.L. Waﬂer hors stolit oc eig i folæ. varﬂer siﬂan i folæ ær annar faar at köpæ. hittir hin sit at stæﬂiæ. han skal taksætiæ ok siunættingh til giæriæ at lösæ sit meﬂ laghum. æn hin ganger eig fyl vet firi. hin skal fyll hauæ ær för hauer hemæ.
LI. Stiæl maﬂer ﬂrel manz aller ambut loper bort. faar hin æptir ær a. faar sig eghit ater oc leﬂer ater i hand hanum. ær han ﬂiuf callar til garz ok grin›æ meﬂ vitnum ﬂem at han getir ﬂerræ ﬂiufsak rundit meﬂ laghum rættum. hanum skal bötæ firi ﬂa ﬂiufsak attæ örtughum minnæ æn fiurar marker. ok swa kononge oc swa hæræﬂe.
LII. Stæﬂer maﬂer ﬂrel sin æller ambut callar fran ser annættuægiæ stolit varæ æller rantakit. ﬂa skal han taksætiæ. ok bolfaster maﬂer .i. tak gangæ. bonde ma eig adrum tak syniæ. num han sæki sik .i. laghum mannæ. siﬂan taksat ær .i. quarsatu tak. ﬂa skal han tua mæn til visæ. latæ göræ siunættingh firi ﬂem er .i. tak gek. taki skal ﬂen viﬂ varæ ær .i. han›um hauer. ﬂa skal siunættingh haldæ. oc til mælæ. ﬂen a vitu .i. handum hauir. æn vitni faas. vitni firi hemæ för meﬂ tylftær eﬂ oc tuem vitnum. b. s. s. g. oc. vattium sinum. at iak föde hemæ i husum. oc hæscæpi. ﬂer diﬂi oc drak miolk ok moﬂer spinæ. ﬂær var han i klæﬂum vafﬂer ok i. vaggu laghﬂer. ﬂy a iak oc ﬂu ikki .i. falz hanum vitni. ﬂa skal hin comæ ær sit hauer taksæt meﬂ tylftær eﬂe. ok tuer men vitni bæra ok swæri at ﬂenni maﬂer æller conæ var fran mær stolin æller ræntir. ok huarghin saknædi iak för æn hær. iak a ﬂu ikki i.
LIII. Takær maﬂer ﬂræl æller ambut a löpstighum. ﬂa skal lysæ sum lagh sighiæ. hin skal luka vnningæ lagh. tua öræ innan lanz. oc half mark vtan lanz. slict ær vitæ til ﬂes skipæﬂ ﬂen grip at lösæ sum for ær sakt. o adrum ﬂolikum malum.
LIIII. ﬁrel oc ambut skal vingæ. bonde ær til vinorﬂs biﬂin af bæggiæ handum ﬂes ær sæl oc hins ær köper. ﬂen skal vingæ ær til ær biﬂin. bonde skal varﬂæ. ﬂen ær sæl ﬂrel æller ambut ﬂem köper baﬂi ær ny ær oc næﬂar ﬂöd nestu firi bruti.
LV. ﬁy skal vin taka til al›ræ köpæ at han skal orﬂiunfuæ göræ vm all köp. vil hin han ﬂiuf kallæ. ﬂa skal vin vitnæ. ok ﬂeer saman meﬂ tylftær eﬂe at iak köpte grip ﬂennæ meﬂ vin oc vitne swa sum lagh sighiæ. oc ﬂy valder eig iak .i. sak ﬂerre ær ﬂu giuer mær.
LVI. Hors ok nöt skal meﬂ vin oc vitni baﬂi sæliæ ok köpæ skoren klæﬂi oc skiæpt vapn. hoffæ oc horn fæ skal meﬂ vin oc vitni köpæ.
LVII. Wskoren klæﬂe ok ›ykur swærﬂ oc alt ﬂet .i. boﬂom logger oc a torghe cöpes. vtan boﬂer swa sum .i. Illir nokor man innan by ﬂet ær han köper a torghe æller i boﬂom. ﬂa skal han haua tuegiæ mannæ vitni ok tylftar eﬂ. at han köpte torgh köpæ rættu. ok ﬂy ær han eig ﬂiufyer at.
LVIII. Tver æru ondestu ﬂiuuær. fulder gurﬂiufuer oc agnabakæ. æn agnæbaku far annattuægiæ meﬂ kylf æller vaghin. ok vil swa ökiæ laﬂæ sin meﬂ stolo korne. warﬂer maﬂer takin meﬂ slikum styldum. hengi up han. huat ﬂet ær helder minnæ æller meræ. böte firi fuller ﬂiufs böter. Witis manni ﬂet oc ær eigh .i. handum takit. æller vr husum dræghit æller lagha lezn a kummin. ﬂa væri sik meﬂ tuenni tylftom ok tuenni foreﬂum oc swæri hwar sins lestum. Stiæl maﬂer grip ﬂæn sum annar agher i meﬂ hanum ok varﬂer fangin mæﬂer. Nv vsember ﬂem a. sigher ﬂen sik alt agha sum stiæl. hin sigher sik agha halft æller ﬂriﬂiungh æller sva mikit sum skiæliki sigia hin aghæ sum stolin var. Nv ær hin vitulös svm stal firi. ﬂy at han ma eig stiælæ til visorﬂ æller rænæ. ok ﬂy ær han vitulös. Vn skulu ﬂör skuﬂæ. æn ﬂæt ær til half mark æller half mark meræ. ær ﬂæt til half mark. æller half mark mæræ. ﬂa henge vp han. Nv skal ﬂen sum ›öm föræ skiælikæ hanum tolf mannæ eﬂ ﬂes at gangæ. at hauer swa stolit at han a lif lata ok vgilder ligiæ. Nv skal ﬂen ›om före dömæ han ogildæn firi arfuum ok æpti mælændum swa firi karle sum firi kononge. Taker prester ﬂiuf ﬂa gömæ han ok sende lænzmanni buﬂ. ok fa hanum i hen›er. ﬂa a lænsmaﬂer af hanum böter takæ. swa böter sum han hauer stolit til. ok giælde ater malseghan›æ skaﬂa sin. ok ﬂem han hauer brutit viﬂer. æn swa vinnæs pæningæ at. ok eig lif latæ. hauer han eig lösan latæ. ok eig hengihiæ æn prester hauer fangat han. Sænder prester lænsmanni buﬂ ﬂiuf at takæ. oc comber han eig innan ﬂre daghæ ok ﬂre nætter. oc takær ﬂiuf ﬂa ær prester saklös. 

Hær byriæs iorﬂæ balkær meﬂ flokom.
I. vm lagha fang iorﬂær.
II. vm maﬂer illir arftaknæ iorﬂ.
III. vm maﬂer illir köpo iorﬂ.
IIII. vm maﬂer vil iorﬂ sinæ sæliæ æller konæ.
V. mv a flat fara.
VI. vm maﬂer æller kona sæl iorﬂ firi ﬂrangæ skyld
VII. vm vægiæ köp.
VIII. vm maﬂer köpe iorﬂ lösom örom oc vil samulund siæliæ
IX. vm maﬂer æller konæ sæl iorﬂ sinæ leegs eig verﬂ til boo.
X. vm bon›e cöpe iorﬂ i iorﬂ giær til fæ bæggiæ ﬂerræ.
XI. vm köpe iorﬂ æn hion tu skiliæs at.
XII. vm kononger sköiter manni iorﬂ firi cost sin.
XIII. vm vitu mællin konongs oc biscops oc bondæ.
XIIII. vm væﬂsættæ iorﬂ oc annur væﬂ gull æller siluer.
XV. vm köper sær bol æru akrær af köpter.
XVI. vm maﬂer callar sik skipt haua arft oc annar cöpt.
XVII. vm delez at bool oc vt skipter.
XVIII. vm skiptir oc garﬂar skulu til tompt ligiæ.
XIX. vm attun›æ lut attungs oc lagha tompt.
XX. vm attungum skal by byggiæ all bus laghæ.
XXI. vm kirkiu garﬂ oc tompt garﬂ oc adra garﬂa.
XXII. vm tiældru stenæ oc vpsadrup.
XXIII. vm maﬂer flyter hus sin af tompt oc yrkir tompt.
XXIIII. vm vægh tomptæ mellin.
XXV. vm vægh iuir tompt manz.
XXVI. vm likh vægh oc græs vægh.
XXVII. vm maﬂer far a aker sin æller ængh at boæ
XXVIII. vm maﬂer vil samu byg› ater af flytiæ.
XXIX. vm maﬂer gör klöstorﬂ iuir aker manz.
XXX. vm bröﬂer skiptæ iorﬂ sinnæ oc husær annar a garﬂs iæﬂri
XXXI. vm maﬂer bygger a byiar marku.
XXXII. vm maﬂer bygger a fæ marku.
XXXIII. vm maﬂer vil in taku takæ.
XXXIIII. vm maﬂer callar sik fæ mark aghæ.
XXXV. vm skil a ﬂorp oc by vm almenningh.
XXXVI vm bys vitu till full byær.
XXXVII. vm markæ skiæl byiæ mellum.
XXXVIII. vm skyl a land oc hæræt æller by oc hæræﬂ.
XXXIX. vm by vill mark intakæ gen byær mark adræ.
XL. vm man vill træﬂe vp takæ æller ankæ aker.
XLI. vm maﬂer vil fæ löt hagnæ.
XLII. vm vatn rinder byær mellin.
XLIII. vm vitulösæ iorﬂ.
XLIIII. vm callar tiældru vrarngæ ligiæ.
XLV vm ormylio oc æn maﬂer slar æng manz.
XLVI. vm maﬂer vil suene æller fræn›æ sinum iorﬂ giuæ.
Fæm æru fangh iorﬂar. eet ær arf. annar ær hem giæf sunar. ﬂriﬂiæ hemfylgh dottor. fyarﬂæ ær köp. fæmtæ ær skötningh. köpæ skal takæ tua af ﬂes hende. ær skal vmfærﬂ at varﬂæ. oc tua af ﬂes ær köper. verﬂi oc varﬂæ. ﬂer allit skulu taka i hander ﬂem baﬂom. ﬂa ær köpsæstum bundit. Ryue meﬂ ﬂrim markum ﬂen ær vil. komber eig köprufue viﬂ siﬂan en farin ær. ﬂa skal siunættingh goræ firi ﬂem ær vmfærﬂ varﬂæﬂi. oc allum ﬂem ær iorﬂeighande æru i by. ﬂa skal gangæ vm akræ ok ængiær oc sua ater a tompt siﬂan. illis ﬂa nokrom staﬂ. ﬂa skal ﬂen varﬂiæ iorﬂ sæl en fyr illis æn vmfærﬂ comber a. illis siﬂan. ﬂa skal ﬂen varﬂia. sum köpte. Atta skulu öﬂælfastir varæ oc niunde styrifastir. siunattæ gamal skal huar siunættingher varæ. ﬂen skal iorﬂ verﬂiæ er a meﬂ tyuænni tylftom oc tuænni vitnum. siunættingh skal visæ ﬂem ær cöpe varﬂaﬂi. æn annattuægiæ. quæls værﬂ æller vmfærﬂ. a siunættings daghi skal siunættingh halde firi hanum. ﬂor han vitæ firi meﬂ tylftar eﬂe at han eig cöpe varﬂaﬂe. ﬂa ær han varﬂer. falz han at böte. III. marker firi ﬂen æn ryuer ﬂem han gör köp ruf viﬂ.
II. Illir maﬂer arf taknæ iorﬂ. ﬂa skal han værﬂiæ meﬂ ærfﬂær vitnum. tuer men skulu vitni bæræ. ok i tylft stan›æ. swa skal vitni bæra. bær iak ﬂes vitni . ok vir tolf men at ﬂu tokt iorﬂ ﬂessæ at arfue. at viltu meﬂ vitni borno. binﬂum vit slikt sum lagh sighiæ. ﬂa skal han tylft firi ganga. b. s. s. g. h. oc. v. s. at iak tok iorﬂ ﬂessæ at arfue oc viltu meﬂ vitni borno. iak a oc ﬂu ikki vættæ .i. ﬂa skal firi adræ tylft gangæ ok samulun› swæriæ.
III. Illir iorﬂ af ﬂem cöpt hauir. ﬂa skal ﬂen væriæ meﬂ tuænni tylftom oc tuænni vitnum. b. s. s. g. h. oc. v. s. at iak cöpte iorﬂ ﬂessæ meﬂ fæst oc vmfærﬂ oc v iltu swa sum lagh sighiæ oc iak a oc ﬂu ikki vætti .i. ﬂa skal firi a›ra tylft gangæ oc samulun› swæriæ sum fyr var sakt. köpæ vitni skal latæ bæræ. firi hvariæ tylft tuægiæ iorﬂeghan›æ mannæ innan byar oc vtan attungs. Köpes men iorﬂum uiﬂer. ﬂaghær annur ær farin. ﬂa æru baﬂær farnær.
IIII. Æn siæliæ vil sinæ iorﬂ. ﬂa skal siunættingh firi aruæ giæræ. oc buiﬂæ hanum a ﬂinge iorﬂ at köpæ oc manæﬂa stæmpnu til legiæ. comber han til a manæﬂa stempno iorﬂ at cöpæ. ﬂæt er vell. komber han eig. ﬂa sæli siﬂan ﬂem ær han vil oc mest biuﬂer værﬂ firi. ﬂaghær enon er buﬂit. ﬂa ær allum. swa skal kona laghbiuﬂæ. sum karmaﬂer.
V. Eigh skal a flat fara num vili huat ﬂet ær helder maﬂer cona en i bo siter. Wil maﬂer æller konæ a flat fara. biuﬂi sinum arfuom meﬂ laghmanz loui. æller hærazhöfﬂingæ swa sum a›ræ iorﬂ. wil arfuer eig viﬂ takæ hanum a manæﬂæ stempnu. ﬂa taki ﬂen sum vil oc han vil föﬂa. eig ma kona iorﬂ sæliæ. vtan henni vræki hunger til æller klæﬂæ lösæ æller annut ﬂrang.
VI. ﬁarf maﬂer æller kona siælia iorﬂ sina til föﬂo æller klæﬂæ. sæli ee bonden sinæ iorﬂ til tuægiæ lota oc hennar til ﬂriﬂiungs. ægher bonde eig iorﬂ. sæli af hennar iorﬂ til ﬂrigiæ marka vm aret. oc eig meræ.
VII. Eig a maﬂer af cono sinnæ iorﬂ cöpæ at laghum. ﬂæt kallar vægiæ cöp. köpe bonde iorﬂ i iorﬂ vm han vil. ﬂet ær val› hans meﬂ hennær næstæ fræn›æ raﬂe. ﬂen sum iorﬂ sæl. siælfuer skal han cöpfastum bin›æ. ok viﬂ vm færﬂ vara. huat ﬂet ær helder barn æller konæ. a ﬂinge skal oghormagha cöpæ lysæ.
VIII. Maﬂer cöper iorﬂ meﬂ lösom örum. oc vil ater sæliæ firi lösæ öræ. ﬂa skal han ﬂem lagh biuﬂa ær han cöpte ﬂa iorﬂ af. han skal swa firi iorﬂ lukæ sum ﬂa ær buﬂit til. vil han iorﬂ skiptæ. ﬂa skal han eig lagh biuﬂæ.
IX. Konæ sæl iorﬂ sinæ æller man legger i bo. cöper sær a›ræ iorﬂ. ﬂer ær ﬂes ﬂerræ er iorﬂauerﬂet atte. skil ﬂem at hæl æller hughi. alt ﬂet vburghit ær væri ﬂes ﬂerræ iorﬂ atte.
X. Köper maﬂer iorﬂo sinnæ. giær agiærﬂ meﬂ fæ bægiæ ﬂerræ. ﬂaghar bo ﬂerræ skiptis. ﬂa skal swa mangæ öræ ater luka sum agiær var ok til skiptis lægiæ.
XI. Skil ﬂem a hion tu. er iorﬂ meﬂ lösum örum köpt callas annat eig aghæ. ﬂet ﬂerræ a vitu ær baﬂum ﬂem vil vitæ til egnær meﬂ tuenni tylftom oc tuem vitnum baﬂom ﬂem til eignær. Warﬂer iorﬂ farin siﬂan hion tu comæ saman. ﬂa ær hon bægiæ ﬂerræ.
XII. Giær maﬂer i gen kononge. sköter kononger hanum iorﬂ firi. iﬂræs kononger fyr æn han comber at ›orom. ﬂæ ær [han] (hans) val› at takæ ater skötningh æn han vil. comber annar foter iuir ﬂreskullæ. ﬂa ær skötningh meﬂ laghum fangin.
XIII. Biscuper a vitu firi kononge. æn lænder maﬂer firi biscupe. æn bonde firi allum ﬂem. agho bönder by oc annan lender man. skil ﬂem a. agho bönder vitu. oc lænder mæn byiæ ﬂerræ i mellin. æn læn›er maﬂer callær sik bon›æ. oc bon›æ callar han lænden varæ. viti meﬂ tylftær eﬂe. at han ær bonde. oc eig ær han len›er at laghum varum. num faﬂer hans ær lender. Boa bön›er i by meﬂ læn›um mannum. eig moghu ﬂer vitu mistæ ﬂy at helder at ﬂer lender æru
XIIII. Maﬂer vil iorﬂ at væﬂium taka. ﬂa skal fæst til reﬂæ. atta oﬂolfastæ oc niun›æ styrifasten skiliæ hanum swa iorﬂ til væﬂiæ sum lagh sighiæ. lösær han iorﬂ innan ﬂre vintir. ﬂa ær iorﬂ eig forvæﬂiæ. stander iorﬂ ﬂre vinter oc ﬂrim lenger. ﬂa ær iorﬂ foruæﬂiæ. legger maﬂer annur væﬂ annættuægiæ gull æller siluer. ﬂa skal giæræ siunættingh firi hanum at lösæ væﬂ sin. ﬂa skal siunættingh haldæ oc skuld kræuiæ. vil han luka skul› oc eﬂ sin æptir at skuldin var eig meræ en nu ær fram lagt. vil han eig skul› lukæ oc eig lagh fram föræ. ﬂa skal væﬂium hal›æ oc til ﬂings föræ.oc ﬂer værﬂæ lætæ oc mætæ. oc sæliæ siﬂan. oc taki skul› sinæ. löper nokot iuir at. ﬂa fa ﬂet ater ﬂem sum atte.
XV. Köper maﬂer sær boll. oc æru akrær af falder. skil ﬂem a. ﬂa a han eig vitu num til ennar skipt. ﬂa skal firi gangæ ﬂen ær bool a meﬂ tuænni tylftom. oc valde hin helghum dome. b. s. s. g. h. oc. v. s. at skipt ﬂessi var al›righ fal› fra bole ﬂessu meﬂ fæst æller vmfærﬂ. oc aldrigh af hen› sum lagh sighiæ.
XVI. Callar annar sik ærft hauæ skipt oc annar köpt. ﬂen a vitu ærft callas haua.
XVII. Callar annar sik vtskipt aghæ. oc annar bool ﬂæn a vitu bool a. vtskipter oc garﬂer ﬂer skulu [alt] (all) til tomptæ at læghmæli.
XVIII. Laghatompt skal tiughu alnæ langh varæ. oc tiu alnæ bræﬂ.
XIX. Hauer maﬂer lagha tompt i by öres lan›. oc sæx lassa ængh. oc attun›æ lot attungs. siﬂan i liﬂum oc i brom oc i graﬂum. oc i allum byiar bygningum. ﬂa a han vitu til vtskiptæ. oc til skogs. oc til lagha [husl] (hugs). swa sum hans egho loter bær til. a han minnæ. ﬂa a han eig vitu til skogs. vtan til löf oc loc oc vn›ir viﬂu. hugge kastlægge af vndir viﬂu til el›ebrandæ. swa sum hans ægho loter ber til. oc taki sin lot huar ligger. baﬂi i vn›ir viﬂu oc aldin viﬂu niﬂer ær fallin.
XX. Attungum skal by bygiæ fiughuræ vægnæ skulu væghær af by rænæ. liﬂ oc garﬂær oc broor skulu attungum bygiæs.
XXI. Hittis at kirkiugaﬂer oc tomptæ garﬂer. ﬂa skal sokn giærﬂæ. oc eig tompt. hittis at aker oc tompt. ﬂæn skal giærﬂæ sum tompt a. garﬂer skal standæ mellin tomptæ oc akrægiærﬂes luktir a hælghæ ﬂors ›agh. halfgarﬂer mellin tomptæ tuægiæ. han æ gil›er skal varæ. baﬂe vintri oc somar. oc huarhin ﬂerræ böte ﬂo at vgilder liggi. vtan annar ﬂerræ kæræ a annan.
XXII. [Tiældru stenu stenæ] (Tiældru stenæ) skal tua i iorﬂ graua ﬂriﬂia a leggiæ. ﬂer skulu vitni bæræ .i. iorﬂ liggiæ. hus skal swa nær tiæl›ru sætiæ at stulpæ rum ær mellin oc vpsæ drup.
XXIII. Flyter maﬂer hus sin af tompt. oc yrkir tompt siﬂan. ﬂa heter ﬂet aker siﬂan. oc eig tompt. sökiæ skal garﬂ af hende sær meﬂ lagha sokn. ﬂen mellin var tomptæ gilden oc eig vgilden.
XXIIII. Rinder vægher tomptæ mellin. han skal siu alnæ bræﬂer varæ.
XXV. A maﬂer vægh iuir tompt manz. ﬂa skal hanum ﬂen vægh af lægiæ sum han vil. eig .i. ›iokn. oc eig i ›y oc eig a fiæll vp. haluen skal hwar ﬂerre mellin tomptæ læggiæ.
XXVI. Lik vægh skal til kirkiu læggiæ. eig ma lik iuir manz tompt bæræ vlouan›is. num han se saker at. III. markum. hete. III. oc æru tuar. Græs vægher skal til byar ligiæ. ﬂen skal bötæ. III. marker ær vp yrkir. hete ﬂre oc æru tuar.
XXVII. Far maﬂer a aker sin æller ængh sinæ (at) boæ. ﬂa skal han sik siæluer vt giærﬂæ. a maﬂer garﬂ firi hanum. ﬂa skal han sökiæ vp meﬂ siunættings giærﬂ oc tolf mannæ eﬂe. oc vitni latæ bæræ. tuænni a siunættinge. at garﬂer ﬂenni stander firi tompt hans. swa at han ma eig vt væghum na. kaster han vp innan siunættings ›agh. væri saklös. böte ﬂrenni sæxtan örtugher siﬂan ›omber comber a hans mal. af ﬂinge.
XXVIII. Flyter maﬂer af bygh› sini. ﬂa skal han sökiæ garﬂ af handum sær meﬂ siunættings giærﬂ samulun› sum han sökte fyr a. latæ dömæ han gildan oc eig vgil›æn.
XXIX. Husar maﬂer akræ giærﬂi. ﬂær sum adrir grannar agho iorﬂ kringh vm han. ﬂær ma han eig bo a. at laghmæli. oc klöf troﬂ giæræ iuir akre ﬂerre oc ængiær. ﬂy ma han eig ﬂær bo at laghmæli. ﬂa skal hanum ﬂingh visa. oc talu giæræ a ﬂinge. hem latæ endaghæ dömæ vinna meﬂ tuænni tylftom. lati ﬂingh sighiæ oc dömæ af garﬂ a sæghnær ﬂinge. brytæ af oc eig brænnæ.
XXX. Bröﬂer skiptæ iorﬂ sinnæ. husar annar vt a aker æller engh a garﬂs iadhri. ligger tegher viﬂ tegh. [hana] (han) a iæmpna vitu viﬂ han ær i by boor.
XXXI. Bygger han vt a byær mark. giærﬂi vm kringh sik siælfuer. a han tompt i by. ﬂa a han vitu til vt skiptæ.
XXXII. Bygger maﬂer a fæ marko. oc hauer boet a ﬂry aar oc ﬂrim lenger. oc a öxæ byrﬂe til skoghs. til vn›ir viﬂu. oc til fæer gang›s. Ingin a vitu innan garﬂs hanum. oc han inga vtan [gargs] (garﬂs) til almennigs. ﬂæt callar holms tompt. han ma eig i bælgh bin›æ.
XXXIII. Wiliæ grannæ in taku taka firi hanum. ﬂa skulu ﬂer hanum gatu læghiæ til almennings siu samnæ breﬂæ. ﬂer skulu garﬂæ giærﬂæ. ær iorﬂ agho vt til almennings. eig ma intaku takæ num æller ﬂer viliæ sum agho. attun›æ lot attungs. ﬂaghær in ær takit. ﬂa skal ﬂæn val›æ oﬂolskipte sum vil. giæri til siunættingh firi ens garﬂi iorﬂ eghan›æ manz. oc hal›æ for allum ﬂem ær iorﬂ agho i by. ﬂa skal ﬂingh visæ. oc hem lætæ ›ömæ en›aghæ. oc lætæ a en›aghæ ﬂings mænnæ vitne bæræ. oc swæriæ æptir at swa com ›omber a maal hans a ﬂinge. at han skul›e her stan›æ i ›agh. oc [reﬂæ] (repæ) iorﬂ ﬂessæ. skogh. iorﬂ æller garﬂæ .i. attungæ. æn siﬂan attungum ær repet. ﬂa skal ﬂingh sikghiæ. oc lotæ a sæghnær ﬂinge æn eig vil för. siﬂan lætæ ›ömæ a ﬂingæ huarium swa sum loter falder til meﬂ ﬂings vitnum. |ﬂa] (sua) skulu allir sin i mellum skiptæ. baﬂe skogh. oc iorﬂ. oc garﬂ en eigh uiliæ allir.
XXXIIII. Æn maﬂer callær sok aghæ egho a fæ marko. ær eig garﬂ vm. quæﬂæ grænnær ne viﬂ. oc callæ allæ ﬂem aghæ. ﬂa aghæ ﬂer vitu. ﬂær allum ﬂem vitnæ viliæ til egnær. væriæ meﬂ tuænni tylftom oc tuenni vitnum. b. s. s. g. (h.) oc v. s. at iorﬂ ﬂessi oos skil vm ær almenninger al›ræ grannæ oc eig en engh ﬂin.
XXXV Skil ﬂorp oc by vm almenninghæ. ﬂa a byr vitu oc eig ﬂorp.
XXXVI. Half tylft a fæstu skal .i. by boæ. æn han giter vitit sik til ful byær. tuer iorﬂeghan›æ mæn skulu vitni bæræ. i huarri tylft. at han ær höghæ byr. oc af heﬂno byghder. ﬂa skulu tuer iorﬂeghan›æ mæn af ﬂem. eig [bar] (baru) vitni huar (firi) sinæ tylft gangæ. b. s. s. [s.] (g.) h. oc. v. s. at byr ﬂenni hauir varit fulbyr. baﬂe .i. heﬂno oc cristno. oc ﬂy a han iæmnæ vitu viﬂ by hin at laghmæle a en man allan byn. ær kirkiæ i oc half tylft boæn›a mannæ. ﬂa ma han vitæ han til ful byær.
XXXVII. Skil man vm markæ skiæl .i. byæ mællum. ﬂa skulu ﬂer skiæl siætiæ sin .i. mellum. gange huartuægiæ byr i sit merkæ ﬂer han callar i ﬂerræ skal huarghin adrum innan garﬂs callæ. ﬂæt sum standit hauir ﬂre vinter. oc ﬂrim lenger. ﬂær a by vitu firi. ﬂer skulu saman gangæ. oc vitnæ latæ bæræ .i. staﬂ ﬂen han callær .i. Warﬂer annar at vitnum siﬂari. ﬂen skal viz orﬂ hauæ. haua ﬂer baﬂir æm margh vitni. ﬂa skal til ﬂings fara. oc asyn til nempnæ. Sember asynæ mannum a ﬂa skal ﬂem lagh ›ömæ sum hæræz asyn vitnir meﬂ. Sæms ﬂem eig a. ﬂa skal lanz asyn mellin ﬂerre lösæ. oc stande siﬂan sum hon giær
XXXVIII. Skil a lan› oc hærat. lan› skal vitu agha. oc ﬂe hæræﬂ skulu vitu haua sum eig sökiæ fangh til. meﬂ tuenni tylftom nemp›æmannæ. valde ﬂer helgum›ome er eﬂ skulu se. Skil a hæræﬂ oc by. ﬂa a hæræﬂ vitu oc byr eigh.
XXXIX. Wil byr takæ in mark sinæ. gen byær marku annarre. ﬂer skulu garﬂ giærﬂæ ær in viliæ takæ. sökæ siﬂan [ﬂer] (sær) af hen›e halfuan gilden. oc eig vgil›æn.
XL. Træﬂer maﬂer enkæ aker giærﬂi siælfuer vm kringh sik. vil maﬂer træﬂi vp taka. ﬂa skal han garﬂ giærﬂæ. oc sökæ siﬂan ser af hænde halfuen gilden oc eig ogilden.
XLI. Wil maﬂer fæ löt sinæ hæghnæ. ﬂa skal han garﬂ mællin fæ löt giærﬂæ. eig ma han æller intakæ. num se sæker til ﬂre marker. hete. ﬂre. oc æru tuar. oc hete græspari ﬂer byr sua gör
XLII Rinder vant mellin markæ tuægiæ. gange huar at sino aﬂale. oc mötes i miﬂri vant ræs.
XLIII A maﬂer enkæ skipt i by a›rum. ﬂer agho vitu ær i by boa huru mikin hun skal waræ. hun ær vitulös iorﬂ æn hun ær eig ren› oc sten›. eig ma ﬂy at huaru ællæ bort vita. at lagh mæli.
XLIIII. Æn tiæl›ru vil flytiæ oc callar [vrangh] (vranct) ligiæ. ﬂa skal siunettingh til lætæ giæræ. oc ﬂinng visæ. oc en›aghæ latæ hem ›omæ. ﬂor ﬂen væriæ ær viﬂ han deler meﬂ tueni tylftom oc tueni vitnum. at tiældræ ﬂessi ligger ræt oc eighe wrang.
XLV. Bryter maﬂer vp ren oc sten. han heter vrmyliæ .i. a›rum mannum. ær ﬂrigiæ marka sak hete ﬂre oc æru tuær. Slar maﬂer engh annars mans. comber hin til er a. ﬂa skal han takæ viﬂi quist. oc bitæ bast af. oc sætiæ swa i. oc vari hin viﬂ. meﬂ tuenni vitnum. ﬂet ær laghæ forbuﬂ. ma eig vndan taka num han se saker at ﬂrim markum. hete ﬂre. oc æru tuar. ﬂær skal hö a engh laﬂæ. til ﬂes ær ﬂe æru satir vm ﬂæt.
LXVI. Vil man sinum swene æller fræn›æ. æller huen han vil iorﬂ giuæ. ﬂa ma han giuæ af köpe iorﬂum ﬂriﬂiungin. oc ﬂe han hauer [affæt] (aflat) innan hærræ ﬂiænæst. æn eig af fæﬂerni æller möﬂerni. æller arftaknæ iorﬂ. vtan arfui vili. æn helmningh af allum lös örum ma han giuæ æn siuker ligger. oc ællæ æn han hell ær. swa konæ sum maﬂer. Vil man illæ iorﬂ. ﬂæt skal göræs firi kötsunnudagh. æller ær illæn vgil›.


Mölno balker
Maﬂer vil mölno giæræ. han ma hanæ eigh sua giæræ at tompt annars manz spillir. eig akræ manz. eig engh. eig væghum mannæ. eig [forsæ] (forta) grannæ. eig mölno ﬂerre ær för var gör. eig fiskigarﬂum.  §. 1. Fiski garﬂ ma eig swa giæra. at hinum æl›ri fiskigarﬂi spillir. Igh ma fiskiæ innæn stæmmu manz annars. num ﬂen (vili) sum a. eig i ›yki annars manz. §. 2. Mölnostaﬂer ligger öﬂe. ﬂre vinter oc ﬂrim lenger. æru fang af roten. ﬂa a ﬂæn val› at taka ær vil. sigher ﬂen swa ær mölno staﬂ atti. at fang æru eig af rotin. viti meﬂ tuenni tylftom at stiborﬂ stoﬂ. oc stolper oc ﬂreskulle laæ. oc holagh. ee a maﬂer mölnostaﬂ mæﬂan ﬂessi fang æru oroten. ﬂen a mölnostaﬂ ær först gör værk a. huat ﬂet ær heller aldræ götæ egn æller aﬂ›ræ grannæ. vtan grannanir forbuﬂæ hanum. ﬂa sæmi meﬂ grannomen. æller före af værkin. bigger han siﬂan forbuﬂit comber a. böte ﬂrænni sæxtan örtugher. oc bryti vp værkin.  §. 3. Delæ mæn vm mölnostaﬂ callær huar sik agha. ﬂa skal hæræz asyn til nempnæ. sæmber saynæ mannum a. ﬂa skal ﬂem lagh dömæ sum asyn vitnær meﬂ. Sæmber ﬂem eig a. ﬂa skal asyn til nempnæ af landeno. oc væri ﬂer fult ær hun gör.  §. 4. Giær maﬂer mölno i almenninghs vatni. a annar man egnh annan vægh i gen. ﬂa skal ﬂriﬂiunger lös löpæ af vatni. æn tua löte ma han stempnæ. eig iuir a lan›. num han fa lanfæstu meﬂ fæst oc vmfærﬂ.  §. 5. Takæ grannær in almænningh firi mölno›orum. ﬂa skal han ser vægh kræuiæ. ﬂer skulu hanum vegh læghiæ. gær han ﬂes eig laghskiptæ ﬂe iorﬂ liuter annar maﬂer firi mölno ›orom hans. ﬂa ær mölnæ vnit.  §. 6. maﬂer giær mölno engh sinni. ligger grannæ almenninger annan vægh igen. a byr annar. ﬂa skal han lanfæstu cöpæ af ﬂem ær ﬂær a iorﬂ i by.  §. 7. Vatn ma eighvæn›æ af fornæ fari a›rum manni til anmarkæ (annurlund) æn för hauir varit. Skiær vatn sik sialft vt iuir aker æller engh æller tompt annar manz. aghi ﬂen ﬂa vatn ær fyr atti iorﬂenæ sum vt ær skoren.  §. 8. Vaﬂ. oc Ökol. Vartoptær. Gudhem. Lungho. Holæsio. Asar oc skalan›er. ﬁer æru allir vpsala öﬂer. ﬂem ma aldrigh vetæ. ﬂem atti. ee ﬂen sami konunger ær ræﬂ lan›um.

Hær byriæs fornæmis balker meﬂ flokum.
I vm maﬂer taker hest manz æller hors at vlouan›is
II vm maﬂer taker öknöte manz vlouan›is.
III vm maﬂer klander læs manz firi hanum.
IIII vm syn adrum til stufs faræ.
V vm maﬂer taker i skoghe sinum ﬂrel æller leghoman
VI vm taker viﬂ stuf bon›æ æller bon›æ sun.
VII vm skogher ær i hæræz ræfst takin
VIII vm maﬂer hugger i scoghe manz vn›ir viﬂu minnæ (æn til) sæx lessæ
IX vm maﬂer hugger i scoghe manz vn›ir viﬂu meﬂ valz værkum
X vm storﬂahugh.
XI vm maﬂer hugger scogh up tiældræ i mellum
XII vm hug i byar skoghæ manz vskiptum.
XIII vm maﬂer hugger i skoghe a minnæ æn en lagha lot i
XIIII vm [hugher maﬂer gonom] (hugh æn maﬂer aker gönom) skogh manz.
XV vm maﬂer taker anuærk manz anuærkdaghi.
XVI vm maﬂer aker iuir engh manz æller aker vprunnin
XVII vm maﬂer taker garﬂ manz vp.
XVIII vm maﬂer taker huggin fangh manz i skoghe.
XIX vm maﬂer före graﬂ sin af akrum för æn burhit ær
XX vm maﬂr brytir annars garﬂ oc ganger fæ gönom.
XXI vm fæ ingiærﬂis löper at helum garﬂe.
XXII vm maﬂer callær skaﬂa mere varæ æn aker las.
XXIII vm hirﬂinge brytir garﬂ oc far i friﬂgiærﬂi.
XXIIII vm maﬂer taker aker naam fran manni æller cono.
XXV vm maﬂer hittir grip manz i akre.
XXVI vm maﬂer later hest æller annan grip i tuiﬂer i aker
XXVII vm maﬂer [helder] (halder) fæ sit i annaræ friﬂgiærﬂi.
XXVIII vm ﬂrim gifs sak æller flerum.
XXIX vm maﬂer later hest sin i tiuﬂer oc vaﬂer lös
XXX vm maﬂer taker in fæ manz i friﬂ giærﬂi.
XXXI vm bool ligger i by öﬂe oc giuir grannum sak firi.
XXXII vm ﬂessæ væghæ æn vgilder lighiæ.
XXXIII vm skoghæ brenno.
XXXIIII vm mæn brennæ col i skoghe
XXXV vm maﬂer taker in fæ at garﬂælöso.
XXXVI vm ligger husæ lös i tompt i by.
XXXVII vm all malæ ruf
XXXVIII vm bool öﬂzlo
XXXIX vm bonde deler sin vn›ir lanz ﬂingh
XL vm maﬂer siter quar vm gengiærﬂ
XLI vm maﬂer siter quar vm almenningx öræ.
XLII vm nemp›æmaﬂer fylgher eig gengiærﬂ sinni.
XLIII vm huru margh ﬂing skulu vara vm aret
XLIIII vm maﬂer flar al›in viﬂu a lanz almenningge
XLV vm ræt skiæppæ skal varæ oc rætter bismare
XLVI vm varghæ garﬂ oc vargha næt.
XLVII vm maﬂer ær sökter oc stan›er meﬂ reﬂo vetti
XLVIII vm maﬂer stæmpnir man til lanzﬂins oc comber eig
XLIX vm maﬂer flar bast æller bork (bryter) pors (æller) quæsti i annars skoghe
L vm annær bær stikæmæz æn ﬂiænistu mæn
LI vm lanboe förer eig skul› hem firi iulæ aptæn.
Margher æru fornæmis sakir. æn at ﬂesse byriæs ﬂær. huilkin man sum taker hest æller hors manz vlouan›is at skiæmmæ leﬂ sinæ meﬂ. oc varﬂer skiælikæ ﬂær takin meﬂ æller vitnum at ledær. ﬂa böte fullær ﬂiufs böter. oc lati eig lif firi ﬂa sak.
II Taker maﬂer öknöte manz a löt vti vlouandis. aker meﬂ æller riﬂer. ﬂa ær han saker at ﬂrim markum. hete ﬂre oc æru tuar.
III. Möter maﬂer manni. hauir fangh læst. klæn›er firi hanum sigher siu varæ. beﬂes til stufs ar faræ. ﬂa skal han fylghiæ. ær han sander at sak ﬂere. böte ﬂrenni sæxtan örtugher firi vn›ir viﬂu oc swa aldin viﬂu.
IIII. Syn han hanum til stufs at faræ. ﬂa ær han rætlösæ. ﬂa fylghi han hanum til förstæ motz æller förstæ byiær. oc skiærskote. at han vil eig til stufs faræ. (ﬂa æn han syn hanum) böte III. sæxtan örtugher. æller uæri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. oc ﬂet ska swa væriæ oc sökiæ. sum fyr ær sakt. falz han at rætlöso. ﬂa skal hanæ swa ut taka sum æller a›rar.
V Taker maﬂer man i skoghe sinum. ﬂrel æller  legho man. taki af hanum öxe æller öknöte. ﬂæt sum fiæmir ›rægher at saklöso.
VI Taker viﬂ stuf bon›æ æller bonﬂæ sun. ﬂa han fangh ær eghn a. taki af hanum fangh at saklösö. söke han siﬂan vm skoghæ hugh æn han vil. Wm all maal iuir skoghæ hugh. skal swa væriæ sum sakt ær nu.
[VIII etc] (VII). Vtan skogher takis innan hæræzræfst. taks han innan hæræzræfst. hulkin siﬂan hugger innan hanum vlouan›is. böte firi ﬂrenni sæxtan ortugher.
VIII. Hugger maﬂer vndir viﬂu i skoghe annars manz. ﬂær sum han a ingti i et læs tu æller ﬂri. böte. III. sæxtan örtugher. oc ater skaﬂan meﬂ fornom eﬂe.
IX. Hugger maﬂer vndir viﬂu sæx læs  [a] æller flere. oc aker hem all sender meﬂ fullum valzuerkum. böte IX. marker. ﬂre innan huarn rættin. æller væri sik meﬂ tilftar eﬂe. æn han varﬂer eig takin viﬂ æller meﬂ vitnum skiﬂlekæ leder oc böte ee skaﬂan ater.
X. Hugger maﬂer i skoghe manz. gör storﬂahug. oc kastlæger sæx las æller flere. böte firi ﬂrenni. IX. marker.
XI. Hugger maﬂer oc vp scogh tiældræ mællum. böte oc swa. swa scal bötæ baﬂe firi aldin viﬂu oc vndir viﬂu sum sakt ær. Alt ﬂet man hugger minnæ æn til sæx lassæ oc værﬂer eig takin viﬂ. æller vitnum laghlikæ ledær. væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. æller böte sum [sak] (sakt) ær. hugger sæx las æller meræ. væri sik meﬂ siu mannum af nempdinnæ. æller böte sum lagh sighiæ.
XII. ﬁeer byær ær skogha agho saman. vskiptæ sin i mællum. ﬂö ﬂær agho huggi at skalöso. ee mæﬂan ﬂem sember a. Sæmber ﬂem eig a. ﬂa aghe ﬂæn val› at sökiæ til skiptis ær skiptæ vil. oc (eig) ﬂen ær öﬂæ vil. meﬂ siunettinge huat ﬂæt hel›er ær aldin scogher æller vn›ir viﬂur.
XIII. Igh ma ﬂen man i scoghe huggæ vlouandis ær minnæ hauir æn attundæ lot attungs. oc lagha tompt. vtan han saker se at ﬂrenni sæxtan ortughum.
XIIII Aker maﬂer gönom scogh manz. bræster axul æller andur stangh. huggi at saklöso baﬂi
XV. Taker maﬂer hest æller oxsæ  vangh æller slæﬂa. skip styrifast. ökee. molker ko manz. ﬂessi maal (æru) all full rætlösæ. ﬂær skal bötæ firi ﬂrenni sæxtan örtugher i ﬂre staﬂi. æller væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. firi riwslu örtugh firi tuar. tuar örtugher. firi ﬂrear. æller ﬂrim flere. böte sæx öræ.
XVI Aker maﬂer iuir engh manz æller aker siﬂan vp ær runnin. böte firi hiul huart örtugh. aker a›ru sinni. böte samulun›. ﬂa æru atta örtögher. aker ﬂriﬂiæ sinni. ﬂa ær ﬂet full rætlösæ. böte ﬂrenni sæxtan örtugher i ﬂre staﬂi. firi ﬂy ﬂet hetæ ﬂa sörgata.
XVII. Taker maﬂer garﬂ manz (vp). böte. III. sæxtan örtugher i ﬂre staﬂi.
XVIII Taker maﬂer manz huggin fangh i scoghe. æller annar staﬂ. böte. III. sæxtan örtugher .i. ﬂre staﬂi. æller væri sik meﬂ tylftar eﬂe
XIX. Maﬂer förer graﬂ sin af akrum för æn burghit er. giælde ater allan ﬂen skaﬂa ﬂen ﬂær fæks gönom. oc aa ouan. III. sæxtan örtugher i ﬂre staﬂi.
XX. Bryter maﬂer annars garﬂ. ganger fæ gönom oc gör bon›æ scaﬂa. böte hin ær bröt attæ örtugher oc ater scaﬂan. æller hin garﬂ a. æn eig hittis ﬂen ær garﬂ brot.
XXI. Löper fæ ingiærﬂis at helom garﬂe. ﬂen sum fæ a leggi fram slikt han vil. oc [sweriæ] (suæri) meﬂ en eﬂe sinnum. æn minni skaﬂi gör. æn til aker las.
XXII. Skil ﬂem a callar annar aker las oc annar minnæ. læggi fram (ﬂen) minnæ callar slikt han vil. oc  suæri æptir meﬂ tylftar eﬂe. at eig ær mere skaﬂi gör. callar annar meræ æn aker las. ﬂa suæri meﬂ tolf manna eﬂe at han fek skaﬂa til aker las. ﬂa giælde hin ater eig ﬂy meræ en aker las. at mere se skaﬂi gör.
XXIII. Brytir hirﬂinge garﬂ. oc far i friﬂ giærﬂi mannæ meﬂ siælfræﬂi sinu. ﬂa ›yli bon›en meﬂ tolf mannæ eﬂe. at han böﬂ hanum eig ﬂæt. siﬂan böte hirﬂingi oc eig bonden.
XXIIII. Taker maﬂr aker nam fran manni. æller kono. han a at böte sæxtan örtugher. i ﬂre staﬂi. æller væri sik meﬂ tylftar eﬂe. aker nam skal æltæ fran manni oc eig takæ.
XXV. Hittir maﬂer grip manz i akri. lysi sum a›rum ﬂiufnæﬂ. ganger ﬂen viﬂ ær a. löse sum annat aker nam.
XXVI. Later man hest i tiuﬂer. æller annan [gript] (grip) i aker manz æller engh. ﬂer ær. III. marka sak. hete ﬂre oc æru tuar. æller væri sik meﬂ tylftar eﬂe
XXVII. Halder maﬂer fæ sit i friﬂ giærﬂi annara mannæ. en æller flere (meﬂ) hund oc hirﬂæ. ﬂa ær han saker at sæxtan örtughum .j. ﬂre staﬂi. æller væri sik meﬂ tylftær eﬂe.
XXVIII. Giuer man sak ﬂrim mannum. æller ﬂrim flere. ﬂet liggi til nempdinnær. giuir færum sak. ﬂa væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe. oc samulund vm friﬂ lösæ mannæ samuist.
XXIX. Later maﬂer grip sin i tiuﬂer vm dagh. oc vaﬂer lös. ligger fiætur a æller hæl›æ. oc ganger i akr manz. varﬂer i ﬂerre bon›æ griper intakin. ﬂa scal lösæ meﬂ eneﬂe sinum. læggi fram swa mykit han vil. oc swæri a ouan meﬂ eneﬂe sinum. ee huat dagh ﬂet er. oc væri saklös. haldir hin siﬂan ær intok. hætti viﬂ. III. sæxtan örtughum.
XXX. Taker maﬂer in fæ manz j friﬂgiærﬂi sinu. hors æller nöt sæn›ir buﬂ eghandanum. comber han innan solæ sætris sit at lösæ. löse meﬂ eneﬂe sinum. oc læggi fram swa mykit han vil. komber han eig til. ﬂa hin sum intok. kallæ til sinæ grannæ at sinæ scaﬂa sin. oc at ﬂet ær vspilt oc vsprænt oc lati swa ut. oc eghande se saker (at). III. sæxtan ortughum oc ater skaﬂan meﬂ fornom eﬂe. Nu faar han hanum eig buﬂ af. ﬂa lati vt innan solæ sætris meﬂ grannæ vitnum oc lati synæ. at ﬂet ær vspilt oc vbart oc vspiælt oc vsprænt. oc læti synæ scaﬂa sin. siﬂan ﬂa kærir til eghandis. leggi fram swa mykit han vil. oc meﬂ tolf mannæ eﬂe. at mere var eig scaﬂi gör æn nu ær fram laght. Skil ﬂem a sigher sik eig buﬂ haua fangit. ﬂa dyli meﬂ tolf manna eﬂe.
XXXI. Ligger öﬂe bool i by. giuir ﬂæn sak sum bool a ﬂrim æller ﬂrim flere. at ﬂer haua hus hans brent. æller tymber bort fört oc takit. ﬂet liggi til siu mannæ af nemp›inni. giuir ]flerum] (færrum) sak æn ﬂrim. væri huar sik meﬂ tolf mannæ eﬂe.
XXXII. Firi ﬂessæ væghæ. skal bonde laghæ böte bötæ æn vgilder liggiæ. ﬂæt æru landz væghæ. æller kirkiu væghær. quærnæuæghær. æn makauæghær. oc makabroor liggiæ til byær. ﬂet eig æru almennæ uæghær. æller almennings broor. oc æru ﬂön vgild. væri saklös. vtan nokor kiærir af grannomen. ﬂa böte firi öræ oc taki vp siæluer grannæner.
XXXIII Vitiz manni scoghæ brennæ. brennir han til tiughu lassæ. æller tymber skogh til tiughu lassæ. firi huart ﬂettæ. böte ﬂrenni. nio marker. æller væri sik meﬂ fiærﬂungs nempdinni. brennir han minnæ. böte ﬂrenni sæxtan örtugher. æller væri sik meﬂ tolf mannæ eﬂe
XXXIIII. Brænnæ mæn kol i scoghe flere saman æn en. oc æru skilder at vm maal oc matu. værﬂer elder lös. oc brennir [allæ] (til) fullæ brenno sum fyr var sakt. vari huar houoﬂz maﬂer firi sik. oc böte hvar ﬂerræ. III. nio marker. æller væri sik meﬂ fiærﬂungs nempdinni
XXXV. Taker maﬂer in fæ manz at garﬂalöso. böte ﬂrenni sæxtan örtugher. æller væri sik meﬂ siu mannum af nempdinni.
XXXVI. Ligger husæ lös tompt i by. oc æru akrær oc engiær allir af salder. oc gærﬂær lighiæ ater til tompt. ﬂa taki huar ﬂerræ sum iorﬂenæ haua köpt swa mykit baﬂe af tomptinne oc garﬂommen. sum han hauer fangit innan iorﬂinni. æptir nat oc iamlangæ. viliæ ﬂer garﬂanæ eig gildæ giæræ. ﬂa böte sum lagh sighiæ.
XXXVII. Firi all mala ruf. scal tolf mannæ eﬂer gangaz meﬂ tuenni vitnum. oc vitni ater .i. eﬂe stan›æ. æller böte. III. sæxtan örtugher.
XXXVIII. Siter maﬂer a annars iorﬂ oc sar. oc göﬂer sinæ iorﬂ. taker viﬂ goﬂum husum oc röter niﬂer. oc sum brennir han oc böter ingin. oc ingin gor han viﬂ. ﬂet ær all ful bolözlæ. ﬂær ﬂet vitis manni. böte III. sæxtan örtugher. æller væri sik meﬂ siu mannum af nempdinni.
XXXIX. Deler bonde sik vndir landzﬂingh. sigher sik eig laghlikæ fælden væræ. ordeler han sik i ﬂy næstæ lanzﬂingæ væri saklös. giter han sik eig æn ﬂa ordelt. haui æn ﬂa manæﬂæ dagh at delæ sik vndir höstæ domaræ. giter han sik eig æn ﬂa ordelt. böte sak (sina). vil han eig æn ﬂa ræt göræ. ﬂa sökæ han.
XL. Siter maﬂer quar vm gengiærﬂ æptir ﬂre stemnudagha. oc huar fiurtannatæ [dagh]. [giæra] (göre) vt gengiærﬂinæ oc a III. öræ. oc ingin annar. vil han eig ﬂa ræt göræ. ﬂa nempni hæræzhöfﬂingi ﬂingh hem til hans. oc taki vt gengiærﬂinæ. oc a ﬂre öræ. oc eig meræ. ﬂær a ingin sak s. vtan ﬂæn gengiærﬂina a.
XLI. Siter man vm almennigx ören quar iuir martens messu dagh. giælde vt almennigx ören oc a en öræ.
XLII. Fylgher eig nempdæmaﬂrin sinnæ gengiærﬂ oc almenpnigs öre innan forstæ endaghom. böte tua öræ ﬂem gengiærﬂinæ a. æller viti forfall sin meﬂ tolf mannæ eﬂe.
XLIII. Wm aret sculu tu refsingæ ﬂingh varæ. oc tu hæræzﬂingh. comber eig nempdæmaﬂrim til ﬂerræ. böte attæ ortugher. Eig sculu oc flere ﬂingh varæ a eno are. vtan lanz herræ buﬂ. æller laghmaz.
XLIIII. Flar man aldinuiﬂu a lanz almenningge. æller hæraz almenningi. varﬂer takin viﬂ. ﬂa ﬂen han taker viﬂ. taki af hanum öxæ. oc clæﬂe oc alt ﬂet han far meﬂ at saklöso. oc haui siæluer. kan han oc sla han nokon dynt væri oc saklöst. kiærir han oc æn siﬂan til hans a ﬂinge oc falz han at. böte ﬂrenni sæxtan örtugher. oc væri ﬂen mals eghendin sum han tok viﬂ.
XLV. En ræt skiæppæ. oc rætter bismari. scal vm alt landit varæ. oc huar ﬂem hauir eig ræt siﬂan han ær laghvarﬂer af foghotæ ællr hæræzhöﬂingæ. böte attæ örtugher.
XLVI. Allir ﬂer i væstræ götlande bo swa at ingin se vndan takin. sculu bygia [vp] varghagarﬂæ. ﬂær sum til ær fallit. æller haua [varghænæt] (varghænæt). ﬂeer sum eig haua scoghæ. oc ﬂær scal hæræzhöﬂingi scoﬂa. oc ﬂer sculu vrækæ a lagha stempnudaghum. stempnudaghær æru ﬂessir. fyrste fiærﬂe dagh paskæ. annar fiærﬂe dagh pikizdaghæ. ﬂriﬂi ær annar dagh mychialsmessu dagh. fiærﬂe femte dagh iulæ. huar eig [wæker] (vræker) a ﬂemmæ stempnudaghum. bonde æller bryti. böte öre. legho maﬂer æller innizmaﬂer örtugh. oc huar eig hauir næt æller garﬂæ bygdæ. böte tua öræ. oc haui [bonderene] (bönderne) siælfuer. oc i huarri scallæwræt sculu tuer men varæ sum at gömæ ﬂem mannum sum eig göræ ræt. oc [eig] sökiæ ﬂem. ﬂolæ ﬂer soknenæ. böte. III. sæxtan örtugher. oc væri ﬂæn malseghandin sum söker. oc [ﬂessi] (ﬂæs) i mellin. ee huarn timæ ﬂessir tuer kræfiæ ﬂem til. ﬂa vrækin ﬂer [allir] (æller) böten sum lagh sighiæ.
XLVII. Ær maﬂer sökter. stander firi sinum garﬂe meﬂ reﬂo væti. vil eig malseghandin æller lænsmannin stauæ hanom. staui nempdæmaﬂrin. æller ee huar vill at saklöso. vil oc ingin staua hanom. swæri ﬂot huaru. oc væri saklös.
XLVIII. Stempnir maﬂer manni [til] (tu) lanz ﬂingh meﬂ vitnum. oc comber han eig til. a ﬂru ﬂerræ at suaræ sak sinni. ﬂa a laghmaﬂer han friﬂlösæn læggiæ. mellin æluer oc tiuiﬂæ. [oc] (ee) ﬂær til han til suara komber. samulund oc ﬂen sum seampnir æn han comber eig til. Ingin döme yuir annan. fyr æn han ær lagh callaæﬂer til suaræ.
XLIX. Flær maﬂer bast æller börk. bryter pors. æller quæsti i ﬂem scoghe han a ingti .i. böte. ﬂrenni sæxtan örtugher.
L Holgkin leghomaﬂer möllæri. almennigx [bönder] (bonde) æller bondæ sun vgipter vr garﬂi bær stikæmez. ﬂer eig æru ﬂiænistu men. æller .i. vandræﬂum. böten. III. sextan örtugher.
LI. Förer eig lanboen hem iorﬂeghandænum land skild sinæ. æller hans vissum vmbuz manni. nat firi iulæ aptan. væri tuæskylder.



Hær byriæs vt giærﬂæ bokler meﬂ flokom.
I vm liﬂ vgilt ligger.
II. vm ængkæ gap a vt garﬂum.
III. vm [bolgarﬂ] (bolgarﬂer) vgilder ligger.
IIII. vm gap vgilt ligger alt aret.
V. vm bolkæ tiældru mellin.
VI. vm alt boolbrygﬂi.
VII. vm valtran oc rotan a akre vp [saﬂum] (runnum). 
VIII. vm fæ græssætæ.
IX. vm maﬂer tiuﬂræ a sino vlouandis.
X. vm maﬂer eng manz æller bys almenningh tiuﬂrær
XI. vm tiuﬂer hest præstens.
XII. vm maﬂer köper fæ af falz by.
XIII. vm legho fæ. tækiu fæ. oc nam fæ.
XIIII. vm cöpo fund.
XV. vm veﬂe værk.
XVI. vm hökæ fund.
XVII. vm maﬂer flar enæ ek aldinbæru.
XVIII. vm maﬂer flar ﬂrer æller ﬂrim flere.
XIX. vm maﬂer flar las af vndir viﬂu.
XX. vm flar ﬂry læs æller ﬂrim flere.
XXI. (vm) viliæ brænno.
XXII. vm vaﬂæ branno.
XXIII. vm dyur taker fæ fran hirﬂingæ.
XXIIII. vm fæ ligger i dy döt.
XXV. vm bonde luker leghomanni sæﬂi
XXVI. vm lagha stempnu dagha.
XXVII. vm festir laghoman oc gar a vist hans
XXVIII. vmmaﬂer klænder leghoman firi adrum
XXIX. vm nockædrumb oc ældæræ.
.I. Ut garﬂer allir [skulu oc liﬂ] (oc liﬂ skulu) gild væræ vm helghæ ﬂors dagh. liggir liﬂ vgilt. ﬂæt ær sæx öræ sak.
II. Ore firi enkæ gap a vt garﬂum.
III. Firi [bolgarler] (bolgarﬂ). attæ örtugher æn vgilder ligger.
IIII. Ligger gap alt ræt opit. böte firi attæ ortugher æn [bryter] (ﬂryter) ær a. oc vil eig giærﬂa.
V. Oc swa firi bolkæ [huanr] (huarn). æn tiældræ mællum ligger open.
VI. Ligger alt bolsbrygﬂi vgilt baﬂi a varﬂingum oc hostﬂingum firi ﬂrisku æller vangömo skyld. böte firi huart ﬂing ﬂrenni sæxtan örtugher. kumber hin firi helghæ ﬂors dagh. sum ﬂet agher. at giærﬂæ garﬂæ sinæ væri saklös. kumber han eigh. ﬂa slan grannanne engh hans. oc varﬂuetin graﬂum hans. oc ﬂen sum garﬂ agher en vgilder ligger. oc ær ingum anuarﬂæﬂer at varﬂuetæ. ﬂa böte han ﬂre marker ﬂit sum garﬂær hans liggiæ. oc swa all garﬂa viti. oc allir ﬂer sum garﬂ giærﬂæ. væri ﬂer malsegænder at. boor ﬂen innan adru hæraﬂi. æller lande. ﬂa ma ﬂæn anæ man næmæ til sak sinnæ. oc eig ma næmæ i flerum sakum. oc nam ﬂet scal stan›æ ﬂre nættir innan ﬂy hæræﬂe. oc ﬂen sum nempde scal biuﬂa hanum ater lösæ. vil han eig ater lösæ. ﬂa före ﬂet (hem) at saklöso. Far han æptir hanom sum nempder ær. oc innir han i ﬂy hæraﬂi sum namit var takit .i. ﬂa ma han æltæ ﬂet fra hanum oc eig rænæ. Taker han ﬂet siﬂan ﬂet vtan lanz æller hæraﬂ comber. ﬂa saker han sik at ﬂrenni sæxtan örtughum i. ﬂre staﬂi
VII. Waltrer hester. roter suin a aker vprunnin. böte firi skiæpu corn slikt sum a var sat. firi huariæ ﬂriﬂiu valtren æller roten.
VIII. Siter gressæti i by manz. a huatti i garﬂum æller i. liﬂum eig ængh eig aker. ﬂa a han eig meﬂ laghum vtan garz at haua. eig ko. eig soo. eig buk. eig get. eig föﬂ. eig suin. eig griis. eig gaas. num han se saker at [ﬂrinni sæxtan örtughum] (ﬂrim markum. sæxtan örtugher) .i. huarn ﬂriﬂiungin. oc söke sum fyr ær sakt.
IX. Igh a tiuﬂer fæ i giarﬂi at gangæ a sino allum grannum vlouandis. num han sæki sik viﬂ hæræﬂ at atta ortughum æn nokor kiæræ iuir han.
X. Tiuﬂrer man a annars manz engh æller almenninge aldra mannæ ingiærﬂis. oc kærir nokor a han. böte. III. sæxtan örtugher. i ﬂre staﬂi. æller væri sik meﬂ nempdinni. liﬂ oc broor oc garﬂær oc allit byær friﬂir. ﬂet ligger til nempdinnæ.
XI. Prester a meﬂ laghum en hest i garﬂi at haua. ﬂy at han scal i sokn riﬂæ æn han braﬂlika buﬂ far. bondæ at huslæ æller oliæ. haui a sinu oc eig a annars. num han fa lof til. 
XII. Köper maﬂer fæ af falz by oc vræker hem vlouandis grannum meﬂ sinu viti. kiæriri nokor a han vræki bort at sakloso. vil han eig bort vrækæ. huggi ﬂa sialfuer niﬂer at saklöso. vil han eig niﬂer huggæ oc eig bort vrækæ. ﬂa huggi ﬂæn niﬂer naar at saklöso. oc hin böte ﬂre marker. enæ kononge. oc enæ hæræﬂe. oc enæ hanum a han kyærir.
XIII. Foﬂer fæ oc legho fæ tækiu fæ. oc naam fæ. ﬂæt scal alt i enom laghum vara. ﬂy scal varﬂæ firi allum vangömslom. siult oc clæui. byarg oc broo. vatn. oc dy. vargher. oc ﬂiufuer. ﬂessi æru all vangömslæ. ﬂem scal ater bötæ meﬂ tolf mannæ eﬂe. firi oefli scal eig varﬂa. asikiæ elder. ran. biorn. stingi. oc starui. ﬂessi æru all oefli.
XIIII. Hitter köpo fund a annars manz eghn æller almenningi. sighi til i by ﬂem sum han vil. oc eghn agher. oc haui halft ﬂen sum stok hittir. oc halft ﬂen sum til ær sakt. Hittir maﬂer a sinni egnh. haui siælfuer. hittir ﬂen sum lagha lot hauir j scoghenom. haui swa mikit af trænu sum bin liggiæ innan. oc stande tret i hans lot. oc hugge eig tret niﬂer vlouandis. vtan han giælde annat firi. Skil ﬂem a. ﬂa a ﬂen vitu sum egnh a. suæri meﬂ tylftær eﬂe oc tuenni vitnum at stokker ﬂenni er ﬂu [klalder] (klandar). ﬂa merkti iak firræ. ﬂy a iak oc ﬂu ikki vættæ .i.
XV. ﬁen a hæra er hendir. ﬂen ræf ær reser. ﬂen vargh er vinder. ﬂen biorn er binder. ﬂen ælgh er fællir. ﬂen a oter vr a drægher.
XVI. Hitter maﬂer hökæ i skoghe sinum æller almenningi. binder [vrærplu] (værplu) vm föter. eig ma annar siﬂan bort takæ. num han sæki sik at ﬂrenni sæxtan örtughum. i ﬂre staﬂi.
XVII. Flar maﬂer ek aldin bæræ i scoghe annars manz. ﬂet er sæx öræ sak en han comber eig dulum viﬂ.
XVIII. Flar maﬂer ﬂre eker æller ﬂrim flere. ﬂet er ﬂrigiæ markæ sak. hete ﬂre oc æru tuar.
XIX. Flar vndir viﬂu til las uiﬂær. ﬂet er sæx öræ sak.
XX. Flar han ﬂry las æller ﬂrim flere. ﬂet er. III. marka sak. hete (ﬂre) oc æru tuar. quæﬂer han ne viﬂ. ﬂa scal hanum siunetting visæ. oc væri sik meﬂ tolf mannum æller böte sum sakt ær.
XXI. Brennir maﬂer hö manz æller korn a kre vti. æller fiski garﬂ. æller engh. æller mölno meﬂ valzuerkum. böte ﬂrenni. nio. marker oc ater scaﬂan. æller væri (sik) meﬂ fiærﬂungs nempdinni. orker han eig at bötæ. ﬂa fly friﬂ sin. brennir han ﬂet minnæ (ær). böte ﬂrenni sæxtan örtugher. oc ater scaﬂan. æller væri sik meﬂ tylftær eﬂe.
XXII. Brennir maﬂer hö manz a engh vti meﬂ vaﬂæ. ﬂæt ær rætlösæ. ﬂa scal siunetting latæ göræ. ﬂa væri han sik meﬂ tylftær eﬂe. oc tuenni vitnum. at han brende eig hans hö. oc ingæ rætlöso giorﬂe han hanum. oc ﬂy ær han eig sander at sak ﬂerre ær hin vitir hanum. oc eig com ﬂet af hans handuærkum. æller meﬂ hans viliæ. falz han at. ﬂa böte ﬂrenni sæxtan örtugher oc ater scalan. swa er vm all annur ﬂolik maal. æn man brennir meﬂ vaﬂæ mölno æller fiski graﬂ. [risgaﬂ] (risgarﬂ). broo manz. huggin fang i scoghe. ﬂet er alt rætlosæ. huat ﬂer ær helder sot æller vfot. ﬂet scal ater bötæ meﬂ fornom eﬂe at ﬂæt var (eig) meﬂ viliæ verkum. oc eig var ﬂæt bætræ. oc a ouan. III. marker. hete ﬂre oc æru tuar. 
XXIII. Takæ dyur fæ fran hirﬂingæ faar eig aflæstir ater hetti viﬂ sua mykli legho sum han sculde firi ﬂet fæ haua. taka nöt æller söt far han aflæstir af. væri saklös.
XXIIII. Ligger fæ i dy döt. ﬂa scal hirﬂinge staf sin hos stingæ. hat sin vndir houoﬂ lægi æller capo æller ris vndir brytæ. ﬂer sculu vitni bæræ. at vangömslæ hans gek eig at
XXV. Mælir bonde leghomanni sæﬂi. hæti viﬂ ﬂrenni sæxtan örtughum. oc leghomannin mysti [sæﬂiæ] (sæﬂinæ). ær ﬂet bryti æller [bonde] (landboe). taki ee iorﬂeghandin sæﬂinæ [at lagha].
XXVI. (Lagha) stempnudaghær æry tuer. paschær oc mikiælsmessæ. fæstir maﬂer legho man. oc ær eig gangin a vist hans. ﬂa er ﬂet vitæ hans meﬂ tylftær eﬂe oc tuenni vitnum at ik fæstis eig meﬂ ﬂer. oc ingin staﬂuæ giorﬂe meﬂ ﬂer. ﬂor han ieg sværiæ. lukæ vp sua mikliæ legho sum hanum var melt. oc bonde samulund æn han vræker (han).
XXVII. Ganger han a vist hans. æter natorﬂ oc daghurﬂ. ﬂa comber han eig dulum viﬂ. löper han bort. ﬂa luki op sua mikliæ legho sum hanum var melt. oc (a) ﬂrenni sæxtan ortugher. hetti bonde sliku samæ viﬂ æn han vræker legho man af hæscap oc af vist sinni.
XXVIII. Legher nokor man legho man æller drængh. huar han halder ﬂan laghakland comber a han. böte ﬂrenni sæxtan örtugher.
XXIX. Siter maﬂer æller konæ. oc giærs nokkædrumber ﬂer eig giæræ scat æller scul›. oc viliæ eig legho gangæ ﬂa men [ﬂarf] (ﬂoruo) ﬂerræ viﬂer. huar sum ﬂem halder siﬂan ﬂer æru laghlikæ krafﬂir. hetti viﬂ ﬂrenni sæxtan örtughum. æller væri sik meﬂ siu mannum af nempdinni. Warﬂæ skiællikir ældæræ barﬂir. ﬂer fa aldrigh helder ræt a sik æn huﬂstrukin hus konæ. kan man hittæ skiælikæn ældæræ. kalli til  sinæ grannæ. oc taki han oc före til hæræzhöﬂingiæns. æller ﬂes i hans staﬂ er satter. siﬂan buﬂi ﬂer ﬂing. oc höre skiæl hans. ær han vskæliker. ﬂa late huﬂstrikæ han at saclöso. Göri huem leﬂer sik vreﬂan. legher nokor maﬂer sik han siﬂan. æller hal›er han siﬂan lagha klan› comber a han. hætti viﬂer. III. örtughum.


1 g. h. o. v. s. står för ”gud hollan. oc vattnum sinum.”

