# ID: svediakorp-law03
# author: 
# authorBorn: 
# pseudonym: 
# translator: 
# title: Gotlandslagen (Gutalagen)
# subtitle: 
# originalTitle: 
# manuscriptDate: 1350
# originDate: 1300
# retrieveDate: 2019-10-09
# sourceDescription: Description from Fornsvenska textbanken (https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/): "Gutalagen eller Gotlandslagen finns i såväl gutniska och danska som lågtyska textversioner. Lagen är svår att tidsbestämma, men anses vara redigerad senast 1300.  Handskriften är från mitten av 1300-talet. Den innehåller 50 blad och finns beskriven av Schlyter i SSGL 7. Texten är inskriven efter Schlyters utgåva, SSGL 7, s 3-93. Den innefattar således inte Gutasagan eller additamenta. Ändringar i handskriften har markerats så att det som en gång stått i handskriften satts inom klammer, {}, medan det som nu står satts inom hakparenteser, []. Även Schlyters inbytningar har satts inom hakparenteser. Lars-Olof Delsing vid institutionen för nordiska språk har ansvarat för att texten överförts till maskinläsbar form. Texten är inskriven av Katarina Lundin, vid samma institution. Inskrivningen har bekostats av anslag från Lunds universitet. Texten är korrekturläst en gång. Utgåvans sidnumrering framgår inte i maskintexten."
# genre: law
# subgenre: 
# location: Gotland
# language: sv
# languageVariety: gutniska
# codeswitching: 
# originalLanguage: 
# manuscript: Holm B 64
# manuscriptChapter: 
# manuscriptPages: 2--44
# printer: 
# printedVolume: Samling af Sweriges gamla lagar
# printedIssue: SSGL 7
# printedPages: 
# printedDate: 
# editor: Schlyter
# publisher: 
# digitisationMethod: manual transcription
# transcriptionPrinciples: diplomatic
# transcriber: Katarina Lundin
# retrievedFrom: Fornsvenska textbanken (https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/)
# retrieveFormat: RTF
# annotation: tokens
# annotationMethod: automatic
# words: 13,913
# sentences: 955
# sentenceOrder: original
# URL: https://project2.sol.lu.se/fornsvenska/05_Filer/GL.rtf
# cite: 
# availability: CC-BY 4.0 (https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/)


[Gutalagen]


CODEX IURIS GOTLANDICI
GOTLANDICE CONSCRIPTUS.


1	(1.)	Hier byrias fyrstum.
	(2.)	Af barnum.
	(3.)	Af tiunt.
	(4.)	Af blotan.
	(5.)	Af prestum.
	(6.)	Af helghum daghum
	(7.)	Af munca aigum
	(8.)	Aff mann helg.
	(9.)	Af aldra manna friﬂ.
	(10.)	Af warfriﬂi
	(11.)	Af ﬂingfriﬂi
	(12.)	Af haima friﬂi
	(13.)	Af mandrapi
	(14.)	Af lutnum sacum
	(15.)	Af wereldum manna
	(16.)	Af banda wereldum
	(17.)	Af osoyﬂom.
	(18.)	Af berﬂri cuna.
	(19.)	Af sarum.
	(20.)	Af lutum.
		Af mannj innitaknum
	(21.)	Af hor carllum
	(22.)	Af quinna scam
	(23.)	Af quinna gripum
	(24.)	Af bryﬂalaupum.
		Af erfis gierﬂum
		Af scarlaﬂi
		Af raiﬂcleﬂum
		Af gutniscum cunum.
		Af ogutniscu fulki.
		Af farvegum manz
	(25.)	Af scogha brigslum
	(26.)	Af halfgierﬂi
	(27.)	Af sauﬂi
	(28.)	Af aigna caupi
	(29.)	Af gieldum
	(30.)	Af weﬂium
	(31.)	Af ﬂingum
	(32.)	Af fear crafi
		Af cauptum mannj
	(33.)	Af cauptum uksa
		Af cauptri ko
	(34.)	Af cauptum hestj
	(35.)	Af hesta tect
	(36.)	Af scipa gezlum
	(37.)	Af ranzaki
	(38.)	Af ﬂiaufa reth
	(39.)	Af oqueﬂins orﬂum
	(40.)	Af o merctu smafileﬂi
	(41.)	Af svinum
	(42.)	Af bo lambum
	(43.)	Af fastum veﬂri o cliptum
	(44.)	Af fastum veﬂuri cliptum
	(45.)	Af buccum oc gaitum
		Af nautum oc russum
	(46.)	Af a merki
	(47.)	Af acrum
	(48.)	Af rofu acrum
	(49.)	Af hafreki
	(50.)	Af eldi
	(51.)	Af bieru eldi
	(52.)	Af brua gerﬂ
	(53.)	Af scuti
	(54.)	Af warﬂi
	(55.)	Af husum oc hus ﬂiauﬂum
	(56.)	Af byrgslu fulki
		Af seﬂa lausu fulki
	(57.)	Af .i. cornum
	(58.)	Af herum
	(59.)	Af scafli
	(60.)	Af messu falli
	(61.)	Af dufli


1. Hier byrias lagh guta oc segia so at fyrstum
ﬁitta ir fyrst upp haf .i. lagum orum ﬂet wir sculum naicca haiﬂnu oc iatta crisnu. Oc troa allir aann guﬂ alzvaldanda. Oc hann {hial} ﬂar biﬂia ﬂet hann unni os ar oc friﬂ sigr oc hailsu Oc ﬂet et vir magin halda cristindomi orum Oc tro vari retri oc landi oru bygdu Oc vir magin huern dag ﬂet sysla .i. allum giarningum Oc vilia orum. sum guﬂi sei dyrﬂ .i. Oc or sei mest ﬂarf at beﬂi til lifs oc sialar

2. Af barnum 
ﬁet ier nu ﬂi nest at barn huert scal ala sum fyt verﬂr a landu oru oc ecki ut casta.  §. 1. vita scal {huerium} [hueriun] cuna seng sina ﬂann han .i. barn farum liggr fai miﬂ sir witnis cunur tuar. griﬂcunu Oc grancunu et barn vari datt burit Oc ai gingin hennar handa verc til  §. 2.  ¶ ﬂa en frels cuna verﬂr at ﬂi san et haan hafi barni spilt ﬂa byti han ﬂriar marcr ﬂeghar sum ﬂet cumbr upp firi kirciu menn. Vtan ﬂi at ains et han hafi fyr scriptat sett mal Oc henni bieri lerﬂr maﬂr fult vitni um ﬂa inni han script sina. En engin maﬂr a ﬂar sac a  ¶ ﬂa en han dular oc cumbr mal upp firi ﬂings menn. verﬂr han scir ﬂa hafi han sinar ﬂriar marcr af ﬂaim sum hana vitr Oc symdar aiﬂ miﬂ siex mannum ﬂa [en] han uerﬂr ful ﬂa byti han ﬂriar marcr socninnj En socn uindr syct  ¶ ﬂa en mal cumbr upp firi ﬂings menn ﬂa byti ﬂriar marcr ﬂingi Oc aﬂrar ﬂriar proasti En haan at san verﬂr En cumbr mal upp firi alla lyﬂi. Oc uerﬂr han en siﬂan at san ﬂa laupr i. tolf marcr viﬂr landa alla. hafr han ai fe at byta ﬁa flyi land Oc liggi huerium manni ﬂriar marcr viﬂr sum hana hysir. eﬂa haimir eﬂa henni mat giefr. ﬁa hen han vil ai til aiz at ganga. ﬂa ir han ﬂau ful oc feld at ﬂy mali  ¶ ﬁa en hinir ganga atr mals sum hennj sac kendu. Oc uilia ai fram leggia ﬂa sculu men hana saclausa dyma. Oc skira ﬂes mals En ﬂair symin hana miﬂ aiﬂum. Oc takin hennj orﬂ af baki sum a legﬂu  ¶ ﬁa en {a} gangr viﬂr et han moﬂr var Oc callr barn vari datt burit. ﬁa ﬂarf ai henni fe fram leggia. En men vilia hennj mistroa um Oc engar hafr han ujtnis cunur ﬂar sum mjﬂ hennj varu ﬂa en han .i. barnfarum war  §. 3.  ¶ ﬂa en ambætnu manz uerﬂr slict mal kient ﬁa leggir engin hennj maira fe fram ﬂan siex oyra penninga. ﬁa en han verﬂr ful. ﬂa byti drotin firj hana siex oyra penninga. Oc leggi a bac hennj siex vintir sen malj ier intir

3. aff tiunt
ﬁet ier nu ﬂi nest et ﬂar a huer tiﬂir hafa tiunt til fyra sum han kirchiu hafr garra. Oc bol var af anduerﬂu til scurat ﬂan prestr a firir hanum allan cristindom at  veita. huart sum hann viﬂir ﬂarf arla eﬂa siﬂla  §. 1.  ¶ So iru allir menn um satir. et firj mariu messu i. fastu scal huer maﬂr hafa tiunt  sina fram reida beﬂi {lerlum} [lerﬂum] mannj sin luta. Oc kirchiu sen. j. rauki a huer maﬂr tiunta. ﬁa ma engin ﬂet segia firir et ai sej tiunt berﬂ sen mariu messa cumbr En eptir mariu messu ﬂa scal prestr lysa um ﬂria sunnudaga En a fiarﬂa kirchiu durum atr luca oc tiﬂr hepta firi kirchiu mannum til ﬂes tima at tiunt ier all fram raid: Oc ﬂriar marcr fylgia af ﬂaim mannj sum aj vildj fyr tiunt sina fram raiﬂa ﬂitta aigu allir sykia saman Oc allir aigu at hafa. Sogna menn aigu {ﬂriﬂiunt} [ﬂriﬂiung] Oc kirchia ﬂriﬂiung oc ﬂriﬂiung prestr  §. 2.   ¶ ﬁa en laigulenningar far bort meﬂ tiunt oguldnj af socn Oc .i. andra. ﬂa sekr hann sic ﬂrim marcum uiﬂr prest Oc kirchiu. Oc kirchiu men Oc fyri en ﬂau tiunt sina atr ﬂau et siﬂar sei  §. 3.  ¶ ﬁa en nequar vill siir kirchiu giera at mariu maki ﬂan hann fyr hafﬂi. ﬂa scal hann giera af nju lutum En {kir} tiunt scal iemvel kirchia hafa sen lut sum prestr senn.  ﬂar til et hin nya ier vigﬂ En siﬂan scal hann ﬂar giefa tiunt sum hann kirchiu gierﬂi snimst. Ai man hann siﬂan atr laupa til fornu En hanna andra hafr gart nya Oc ai man hann ganga fran hinnj fornu. oc til nyu siﬂar ﬂan a ﬂaim daghj sum biscupr legﬂi wigslir a  ¶ ﬂa en ﬂaim tacr schilia. um ﬂegar um fyrsta ar eﬂa annat. ﬂa acsl sielf vita miﬂ aiﬂi Oc kirchiu mannum tuem ﬂaim sum hinjr vilia til nemna at {ﬂann} [hann] ﬂar .i. krichiu gerﬂ vari oc .i. wigslum Oc .i. allum lutum so sum andrir kirchiu menn  ¶ ﬂa en fram iru gangnir ﬂrir uintr eﬂa ﬂrim maira ﬂa scal hann hafa beﬂj kirchimanna vitnj et hann ﬂar miﬂ ﬂaim .i. gierﬂ vari Oc prest senz vitnj et hann oc tiunt hafi ﬂar esiﬂan hanum af fyrﬂa so sum huer annara kirchiu manna  §. 4.  ¶ ﬁa en maﬂr laigir acr eﬂa engi yr annari {sons} {socn} kirchiu socn Oc iru engun hus a. ﬂa scal hann corn tiunt querra laifa. ﬂar sum acr var til scuraﬂr En hoy eﬂa umbla ﬂa fyri hann haim Oc giefi ﬂaim prestj tiunt af sum hann {syﬂir} [sykir] tiﬂir at Oc allan cristindom hafr takit af ﬂa en hus iru a ﬂa scal alt quert laifa. hafi ﬂan prestr tiunt af sum ﬂar at kirchiu sitit Jem vel a ﬂaun kirchia sen lut sum prestr senn

4. aff blotan
ﬁet ier nu ﬂy nest at blotir iru mannum mier firj buﬂni Oc fyrnsca all ﬂaun sum haiﬂnu fylgir Engin ma haita a huathci a hult eﬂa hauga. eﬂa haﬂin guﬂ. huatki avi {etﬂa} [eﬂa] stafgarﬂa  ¶ ﬁa en nequar verﬂr at ﬂi sandr oc laiﬂas hanum so vitni a hand et hann hafi haizl nequara ﬂa miﬂ mati eﬂa miﬂ dryckiu senni sum at fylgir cristnum siﬂi ﬂa ir hann sacr at ﬂrim marcum viﬂr kirchiu menn En ﬂair syct vinna. ﬁitta aigu allir sykia saman Oc allir aigu at hafa prestr oc kirchia oc kirchiumenn  ¶ ﬁa en venzl ir hanum a hendi ﬂa standi hann firi meﬂ siex manna aiﬂj ﬁa en kirchiu menn vinna ai syct oc cumbr ﬂet upp firi ﬂings menn ﬂa veris hann en miﬂ siex manna aiﬂi Eﬂa byti III marcr ﬂingi Tha en ﬂet upp cumbr firi landa alla ﬂa byti tolf marcr landi en hann ai vindr miﬂ tolf manna aiﬂi firi standith

5. af prestum. oc prest cunum. oc ﬂaira barnvm
ﬁet ir nu nest et prestr oc prest cuna Oc prest barn lerﬂ ﬂa iru slic at sleg oc at drapi oc at allum lutum sum bonda barn En hin olerﬂu fulgin moﬂur cynj sinu  §. 1.  ¶ Hittir maﬂr {le} sacar at giera {leﬂr} [lerﬂr] eﬂa olerﬂr ﬂa byti engin frammar firi annan ﬂan hans custr vindr at 

6. af helgum daghum
Thitta ir nu ﬂi nest at daga aigu menn alla helga halda ﬂa sum biscupar hafa helga buﬂit. oc allir menn hafa wiﬂr takit. Engin scal annat were at gierra um sunnudag. Eﬂa annan helgan dagh vtan tiﬂir at hafa. Eﬂa guz ﬂianistu at lyﬂa oc luf hafa at riﬂa um bo sett. seen messa ier sungin. eﬂa tiﬂir iru hafdar  §. 1.  ¶ ai ma mandr maira a vagnj haua wm sunnudagh ﬂan {gu} punz ﬂunga eptir yxna oyk. Oc halfs eptir hesti. ﬁa en maira hafr ﬂa man halda lassi hans til siex oyra oc ﬂau byti hann siex oyra firi helgis brut. vtan ﬂi at ains et nauﬂ sinar til gangin. Oc {leﬂr} [lerﬂr] maﬂr verﬂi at spyrﬂr. ﬂa man hann asia huat sum til ﬂrengr. oc lufa i kirchiu sonch senni. So et maﬂr verﬂi ai {ﬂair} [ﬂar] clandaﬂr ella a vittr vm {gar}  ¶ ﬁa en wiﬂari wil aca ﬂa laiti hann e viﬂr ﬂann lerﬂan mann firi siir sum kirchiu socnninar a wal. en hann wil o wittr vera  §. 2. Til caupungs ier mannj lufat at aca miﬂ garlacum maﬂnaﬂi. vstum. Oc smieri. Oc allum mielcmati. fiscum. Oc fulgum. eﬂa soyﬂum ﬂaim sum ﬂa al a torghi selia. miﬂ bacaﬂu brauﬂi Oc ai meﬂ mieli Eﬂa cornj Oc ai miﬂ varu annari. vtan hann hetj viﬂr beﬂi lassi. oc siex oyrum. sac. a halfa ﬂann sum taki. En halfa prestr Oc kirchiu menn ﬂair sum hann ﬂa war .i. staﬂin ﬂa en hann miﬂ var takin.  §. 3.  ¶ ﬁa en maﬂr riﬂr oc raiﬂr burﬂj ﬂa ma ai ﬂan mann clanda eﬂa sacan vm giara. En hann sielfr sitr a baki ﬂa en hann hafr rus .i. tughi. eﬂa lajﬂir miﬂ byrﬂi ﬂa ir byrﬂ ﬂaun tyc {sielum} [schielum]. ﬂear sum halfu pundi  ier maira Oc ﬂau fylgia en siex oyrar helgis brut  §. 4.  ¶ verﬂr frels maﬂr eﬂa cuna a verki takin vm {m} sunnudagh eﬂa annan helghan dagh. ﬂa ier tyct werc ﬂet alt sum ﬂaun ﬂa .i. handum hafa Oc liggi ﬂau wiﬂr siex oyra aviti firi helghis brut. ﬂet a oc halft ﬂan sum tacr. En  halft a prestr. Oc kirchia Oc kirchiu menn  §. 5.  ¶ verﬂr ﬂrel eﬂa ambatn manz vm helgan dagh a verki takin ﬂa bytir drotin firi ﬂaim ﬂria oyra En ﬂaun yrkin. ﬂria vintr sen mali ir intir

7. Af munca aigum
ﬁet ier nu ﬂi nest en nequar verﬂr at ﬂi sandr {en} et hann haggr scogha firi muncum. Eﬂa garﬂa niﬂr leggir. eﬂa nequan main gierir viﬂr ﬂa eﬂa ﬂairar aigur. ﬂa liggir hanum wiﬂr bann Oc bot halfu mairi ﬂan bonda milli Oc hafi byt firi ﬂet fyrsta ﬂing sum ﬂar varﬂr nest eptir  ¶ ﬁa en ﬂings at biﬂar ﬂa liggia viﬂr ﬂriar marcr landa sac. oc ﬂau byti hann viﬂir ﬂa at lagum. ﬂau et siﬂar sei.  §. 1.  ¶ ﬁa en nequar maﬂr giefr sic til clostrs barna lausan. ﬁa valdi sielfr aign sennj. huatki ma hana selia eﬂa schipta miﬂan hann lifr ﬁa en hann doyr ﬂa stez {ﬂrinﬂiungr} [ﬂriﬂiungr] quer .i. clostri. En tueir lutir ganga atr vndir niﬂia ﬂa en hann barn a ﬂa waldi hafut luth sinum  §. 2.  ¶ ﬁa en verelz maﬂr wil aign til clostrs giefa eﬂa til kirchiur ﬂa giefi tiunda luth af iorﬂ aign sennj Oc ai frammar vtan ﬂi at ains et niﬂiar lufin

8. af mann helgh
Thet ier nu ﬂy nest et mannhelg a standa um dahga ﬂa alla sum verchhelgir iru. fran ﬂi et sol setr vm aftun oc til ﬂes et lysir a ﬂriﬂia dygri  ¶ Fiurtan daghar .i. iaulum iru i friﬂ tacnir. Siau wicur .i. fastu. Oc all pasca vica. ﬂrir gangdahar Oc all helghudaga vica  ¶ Drepr ﬂu mann a ﬂaim firﬂi ﬂa byt ﬂriar marcr  ¶ Sargar ﬂu mann byt tolf oyra. Slar ﬂu miﬂ stangu eﬂa yxar hambri byt siex oyra Nycchir ﬂu mannj. eﬂa rindr. eﬂa .i. har tacr. eﬂa miﬂ nefna slar. ﬂa byt ﬂria oyra En i raiﬂi ir gart  ¶ Firi ﬂrel bytir ai frammar ﬂan ﬂria oyra. En hann bloﬂugt gierir ﬂar scal e byta sum gart ir. En ai ﬂar sum hinn ier sum gierﬂi  §. 1.  ¶ Prestr a tiﬂir hepta Oc kirckiu durum atr luca firir allum ﬂaim sum guz helg hafa brutith. Miﬂ ﬂi eth e fylgir bann helgis bruti. ﬁa scal yr bannj sla ﬂegar so ir byr sum lagh segia. Oc kirchiu mannum ﬂyckir raﬂ vera  ¶ Allir aigu sac sykia saman Oc allir aigu at hafa. Socna menn aighu ﬂriﬂiung i sac en annan kirchia Oc ﬂriﬂia prestr {hurvitna} [hurvina] sum ai cumbr landa sac .i. En landa  sac cumbr huerghi i helgis brut vtan ﬂi at ains et mandr verﬂi i kirchiu drepin ﬂa liggia fiauratigi marcr viﬂr ﬂet ir landa sac ﬂar a proastr ﬂriar marcr af firi banz mall  §. 2.  ¶ Kirchiur iru  allar iem helgar a landi en mandr verﬂr {vengin} [vegin] .i. En kirchiugarﬂar iru ﬂrir helghastir .i. lagh tacnir ﬁar sculu sakir menn helg hafa jem wel .i. prest garﬂi sum .i. kirkiugarﬂi ﬂar liggia wiﬂr fiaurtighi marcr. En sacr mandr verﬂr {fangin} [vegin] .i. ﬂairi helg  ¶ En sakir allar andrar ﬂar sum smerj ieru oc ai cumbr landa sac .i. ﬂa aighu kirchiu menn ﬂriﬂiung. yr. en kirkia ann luth Oc ann prestr  ¶ Slar ﬂu mann .i. kirkiu meﬂ stangu eﬂa yxar hambri. eﬂa sargar .j. kirchiugarﬂi ﬂar liggia siex marcr wiﬂr  ¶ Slar ﬂu mann miﬂ nefa .j. kirchiu. eﬂa schiautr ﬂu manni eﬂa .j. har tacr Eﬂa .j. kirchiugarﬂi miﬂ stangu slar. eﬂa yxar hambri. ﬂar liggia wiﬂr ﬂriar marcr Slar ﬂu mann miﬂ nefa .j. kirchiugarﬂj eﬂa tacr ﬂu mann .j. har. ﬂar liggia wiﬂr tolf oyrar helgis brut  ¶ ﬁann .a. e. wigslum syrgia sum wigslir hafr brutit Oc ﬂar schirt giera sum hann o schirt gierﬂi meﬂ ﬂrim marcum

9. af aldra manna friﬂi
Nv iru enn friﬂr andrir tuer ﬂair sum mestu varﬂa et menn ulu mannhelg halda. ﬂar liggr ai bann wiﬂr. oc ai biscup sac vtan ﬂy at ains. et ﬂet verﬂi a helgum dagj gart. ﬂet ier aldra manna friﬂr. laupar .a. fiurtan natum eptir pascar. oc fem natum eptir miﬂssuumar Oc standr a tiu netr. oc tiu daga at huaru bragﬂi. laupr vm sola vpp gang. beﬂi af. oc a.  ¶ {Depr} [Drepr] ﬂu mann a ﬂaim friﬂi. ﬂa byt so miclu vereldi wiﬂr landa alla sum hinn ier dyr sum ﬂu drapt. banda haldr ﬂir engun fyr ﬂan ﬂu {butr} [byt] hafr. Sargar ﬂu mann eﬂa ber a ﬂaim friﬂi. ﬂa byt ﬂriar marcr  ¶ A ﬂaim friﬂi ma engin firi andrum {spilla} [spiella] huatki hus eﬂa garﬂa. vtan hann sei sacr at ﬂrim marcum.

10. Af warfriﬂi
Nv ier enn warfriﬂr siﬂan hann laupr a halfum manaﬂi firi aldra manna seﬂir. Oc standr a halfan manaﬂ eptir. A ﬂaim friﬂi ma engin wirﬂa firi andrum huatkin hest eﬂa vxa miﬂ ﬂy et bondi ﬂarf ﬂa huern dag a acrum hafa vtan hann sei sacr at ﬂrim marcum  ¶ ﬁa en gield ir manna millan oc ier lagrytt til gielz. ﬂa wirﬂin annat bo hans soyiﬂi eﬂa cust. oc ai orta soyﬂi sum hann ﬂa viﬂr ﬂarf

11. af ﬂingfriﬂi
ﬁar ier enn siﬂan ﬂingfriﬂr manna ﬂings menn aigu ﬂingfriﬂ sykia Tacr ﬂu mann .j. har. Eﬂa meﬂ nefa slar .a. ﬂingi. ﬂa byt ﬂriar marcr firi ﬂingfriﬂ. Oc ﬂau lagha bytr Slar ﬂu mann miﬂ stangu. eﬂa yxar hambri eﬂa sar vaitr. byt ﬂriar marcr.  ¶ Drepr ﬂu mann eﬂa hagg vaitr byt siex marcr. vtan ﬂy at ains et mandr verﬂi at hemdum {drepi  ¶} [drepin]  §. 1.  ¶ Ai ma sacr maﬂr ﬂingfriﬂi vm troysta. en ai ier aldra manna friﬂr

12. af haim friﬂi
ﬁa ir enn huerium mannj haima friﬂr siﬂan  ¶ Drepr ﬂu mann haima .j. garﬂi sinum eﬂa af hagg veitr. ﬂa byt tolf marcr wiﬂr landa alla. oc andrar tolf hanum. Oc ﬂau wereldi.  ¶ Slar ﬂu mann miﬂ stangu eﬂa yxar hambri Eﬂa sar veitr. ﬂa byt ﬂriar marcar hanum. oc andrar ﬂriar mogha. oc ﬂau laga bytr  §. 1.  ¶ verﬂr husbondi berﬂr .j. garﬂj sinum. haima eﬂa flaira fulc. ﬂa tacr ﬂann ann {haim soin} [haim socn] sum hoygstr ir oc ai flairin. En all sculu hafa lagha bytr

13. Af mandrapi
ﬁet ier nu ﬂy nest en so illa cann bieras miﬂ fianda raﬂi et mandr hittr mann at drepa. ﬂa scal flya miﬂ hanum faﬂir. oc sun. oc broﬂir.  ¶ ﬁa en ai iru ﬂair {sti} til. ﬂa flyin miﬂ hanum nestu niﬂiar vm fiauratigj netr til ﬂairj kirchiur sum allir menn hafa helg. j takkit. ﬂet ir farﬂeim. oc ﬂingsteﬂj oc atlingabo. ﬂar scal hafa helg. oc heli so .j. prest garﬂi sum .j. kirchiugarﬂi.  ¶ En siﬂan ﬂet ier vt gangit. ﬂa riﬂi ﬂengat sum hann bandu will hafa dragit. oc dragj vm haim ﬂorp ﬂry. Oc so lang a scoga fran haimﬂorpum ﬂaim ﬂrim et. .j. miﬂiu mytis fran andrum haimﬂorpum sum annat vegscogs liggia  En hann loyfi far af ﬂaim sum aign aighu  ¶ Ai ma bandu draga vm ﬂing eﬂa caupung oc ai vm kirchiu maira ﬂan aina. ﬂa sum hann tilsykir. hafi siﬂan helg .j. bandu sinnj. oc sii wiﬂr annar. Oc dragi .e. a ﬂaim friﬂi sum nestr ier eptir pascar. En ﬂar til haldr hanum banda ﬂaun sum hann ﬂa drog. en hann vandreﬂi hafﬂi ny gart. ﬂet calla menn vatu bandu  ¶ ﬁaun banda sum dragin standr vm atmeli hana ma engin lasta sen atmeli ir vtj.  §. 1. En mandr hafi sielfsvald vera .i. bandu sennj. eﬂa fara ut lendis til helgra manna sinar {synar} [syndir] at byta. hafi atta daga frest til schips at fara. oc fari so .j. friﬂi pilagrims ferﬂ sina. Oc ﬂegar hann atr cumbr. ﬂa hafi oc atta daga frest fara atr til bandur sennjr .j. friﬂj  §. 2.  ¶ ﬁa en mandr gierir til sacar .j. kirchiu socn ﬂairi sum hann bor .j. ﬂa flyj hann yr ﬂairi. oc dragi annan steﬂ bandu. oc ﬂau ﬂar sum huatki bor .j. moﬂir eﬂa dotir eﬂa systir  ¶ Kirchiu ﬂa syki hann ﬂau andra miﬂan firi ﬂy so et ai magu ﬂair beﬂir til annir at fara Tiunt ﬂa fyri hann halfa ﬂar sum hann tiﬂir sykir. En half liggi quer at ﬂairi kirchiu sum hanns bol war til scurat  §. 3.  ¶ ﬁa en mandr gierir sacar .j. haim ﬂorpi ﬂi sama sum hann bor .j. ﬂa flyi hann ﬂegar ﬂeﬂan {ﬂengat} oc dregi annan steﬂ bandu En hann friﬂ wil hafa. meﬂ ﬂy et ai magu ﬂair beﬂir .j. ainv haimﬂorpi boa  §. 4.  ¶ ﬁa en ogutnjscr maﬂr drepr ogutnjscan mann. ﬂa dragi so bandu sum {gufniscr} [gutniscr]. En hann a boli sielfs sins bor a gutlandi  §. 5.  ¶ Biauﬂi bot mannj en hann orkar sen atmelj ir ut gangit oc latj at meli {ai} [a] milli. oc biauﬂi ﬂrysuar vm ﬂry ar. En hinn sei mandr oc {sem} scemdr ﬂau en hann taki at fyrsta sinnj. ﬂegar buﬂit verﬂr.  ¶ ﬁa en hann wil ai taka at fyrsta sinnj. oc ai at andrv ﬂa taki hann at ﬂriﬂia. sen ﬂry ar iru vt gangin wil hann ai ﬂa taka. ﬂa scal biera a ﬂing firi alla lyﬂi. Taki en ﬂar en hann wil. ﬁa en hann ai wil ﬂa raﬂin allir lyﬂir firi fe en hann sei mandr {o sacar} [o sacr].  ¶ ﬁa en hinn callar ai vera frest liﬂin. en hann callar vara liﬂin sum vereldi biauﬂr. ﬂa hafr ﬂann vitorﬂ sum liﬂit callar miﬂ ﬂrim ﬂaira manna schiellum sum miﬂ hanum at garﬂi waru Oc bot {ﬂrysuar buﬂu} [buﬂu ﬂrysuar] vm ﬂry ar. Oc viti ﬂet miﬂ tolf manna aiﬂi. et .e. wari at meli a millum latit.  ¶ ﬁa en mandr wil ai vereldi {byta} [biauﬂa]. oc frestr iru allar liﬂnar. ﬂa scal land hann friﬂlausan dyma. oc til dags vm manaﬂa frest vereldi vtretta. oc hann sacan at siex marcum silfs viﬂr mals aiganda. oc aﬂrar siex landi. So liggi oc ﬂaim viﬂr sum ai haldr bandu sina. ﬂar gangj oc engun byn firir et ai sculi alt upp takas

14. Af lutnum sacum
En vm lutnar sakir eptir faﬂur. Eﬂa broﬂur. eﬂa niﬂia. ﬂa aigu allir wiﬂr at sia ﬂar til et ﬂair orca vereldi biauﬂa. En hinn taki ﬂegar. en hann wil. oc veri mandr o schemdr  ¶ ﬁa en hann at wil so brat taka. ﬂa scal biauﬂa hanum ﬂrysuar til iemlanga biera. oc siﬂan a ﬂing firi alla lyﬂi taki ﬂar en hann wil eﬂa raﬂin allir lyﬂir firir fe en ﬂair sein {osacakir} [osakir]  §. 1.  ¶ Uela tueir vm eﬂa flairin oc drepa ann mann. ﬂa hafin ﬂair allir aina bandu ﬂar til {enn} et ann tacr viﬂr bana  §. 2.  ¶ All ﬂaun sum lutu aigu liauta. oc wilia hemna firi vngan oformaga. ﬂa ir ﬂet hemnat sum nequar af ﬂaim hemnar firi hann huart sum heldr ir quindis maﬂr eﬂa kerldis. ﬂaun hemd standr so sum hann sielfr hemnj  ¶ ﬁaun warﬂa oc vereldi upp taka en erfingi ir vngr sen at ﬂi mali ir cumit. et hinn ma biauﬂa oc yr sacum loysas sum .j. hafr varit  §. 3.  ¶ ﬂa enn {gustniskir} [gutniskir] maﬂr drepr ogutniscan mann oc orcar vereldi biauﬂa ﬂa ﬂarf hann huatki vegsl eﬂa bandur  §. 4.  ¶ ﬂa enn ogutnischir maﬂr drepr gutniscan mann ﬂa haldir ai hanum banda. vtan ﬂi at ains et hann vereldi vinnj buﬂit.   §. 5. ﬁa en oformagi verﬂr mannj at bana ﬂa ir byt at tolf marcum silfs  §. 6.  ¶ ﬁa en cuna hafandi verﬂr vegin miﬂ barnj oc orca menn aiﬂum vppi halda en barn vari hennj quict .j. quiﬂj ﬂa vitj ﬂet hennar husbondi en hann ir til ier {hua} han [ai] til ﬂa vitj ﬂann sum hennj ier ner cumnastr miﬂ ﬂrim bolfastum mannum gutnjscum at samv socn. oc ﬂar til so margum et tolf sein allir hennj iem burnir. ﬂa {bytis} [bytir] barnit at tolf marcum silfs oburit en hana at fullu vereldi

15. Af wereldi manna
Nu iru enn fram vereldi manna Gutniscs manz vereldi bytis at ﬂrim marcum gulz. En hann it at dauﬂum drepin  ¶ Aldra annara manna vereldi bytis at tiu marcum silfs. vtan ﬂrels vereldi at halffemtj marc penninga  §. 1.  ¶ Tacr {gufniscr} [gutniscr] maﬂr ogutnisca cunu. ﬂa bytis hann at fullu. vereldi sinu. En barn fylgin feﬂrnj sinu at vereldi  ¶ Tacr o gutniscr maﬂr gutnisca cunv. ﬂa varj huart ﬂaira at vereldi sinu En barn {fulgin} [fylgin] feﬂrnj at vereldj

16. af banda wereldi
Gutniscs manz banda vereldi iru tolf marcr silfs. en ogutniscs manz at fem marcum silfs. oc ﬂrels at siex oyrum pennjnga.  §. 1.  ¶ Allir iru iemnir at botum ﬂar til et lima lytj can j cuma. ﬂa en lima lyti cumbr .i. ﬂa ier ogutniscs manz hand eﬂa fotr byt at tiv marcum penninga. oc so all annur misletj sum at vereldum bytas.  §. 2.  ¶ Drepr ﬂrel manz mann gutniscan. ﬂa taki drotin oc laiﬂi hanum bana bundnan .i. garﬂ firi fiauratigj nata. oc niv marcr {filfs} [silfs] miﬂ.  ¶ ﬂa en ai ier banj til ﬂa gieldi tolf marcr silfs oc ai maira  ¶ ﬂa en ﬂrel drepr ogutniscan mann ﬂa byti drotin firj hann tuar marcr silfs. oc laiﬂi bana butnan .j. garﬂ fjri fiauratigi nata  ¶ ﬂa en ai ir banj til. ﬂa bytj hann fem marcr silfs Oc vinnj hanum siex manna aiﬂ et hann huatki varj .j. ﬂaim scaﬂa raﬂandi eﬂa valdandi  ¶ vindr ai drotin aiﬂi uppi haldit ﬂa bytj fult vereldi. beﬂi gutniscan oc ogutniscan  ¶ ﬂa en ﬂrel drepr ﬂrell ﬂa vindr ai mann noygat til ﬂes et hann giefj bana at botum en halffemtj marc pennjnga ir. i. buﬂi En ﬂrel ﬂan sum ort hafr mala ﬂa taki {flelsj} [frelsj] firi kirchiu durum miﬂ socna manna witnum oc siﬂan varﬂr ﬂrell siir sielfr huat sum hann gierir

17. af osoyﬂum
Vxj fastr oc fem vittra gamal bierir oc mannj tolf marca sac .j. garﬂ en hann verﬂr mannj at bana  §. 1.  ¶ Hest all binda En til bonda cumbr at fiarﬂa staurgulfi fran liﬂstucki oc fiuggur stig fran durum manz ﬂa varﬂar ai vtan frembra foti manninerar oc tannum en hann bitz  ¶ ﬂa en ﬂu j garﬂ far eﬂa til cletis ﬂa bint viﬂr gafl. eﬂa bac vegg. ﬂa varﬂar ﬂu ai frammar ﬂan aﬂans var telt.  §. 2.  ¶ Galtr ir at ﬂriﬂia en hann hafr ﬂria vintra fastr gangit  §. 3.  ¶ Hundr ir at fiarﬂa hanum varﬂar .e. vm alt en scaﬂa gierir aighi ﬂan sum wil.  §. 4.  ¶ ﬂaim fiaurum oqueﬂins vitum varﬂar huer maﬂr .i. garﬂi sinum viﬂr tolf marca silfs sac  ¶ ﬂa en oqueﬂins vitr verﬂr sueverﬂarj manni at bana ﬂan gutniscum ﬂa falla e tueir lutir af vereldi hanns en ﬂriﬂiung byti hiin sum soyﬂin a. ﬂet calla menn crafar vereldi. En oqueﬂins vitr verﬂr mannj at bana eﬂa lestir mann at limum ﬂet al creifia oc ai hemna. lagryﬂia til sum til annara gieldeta  ¶ ﬂa en oqueﬂins vitr vaitir mannj sar eﬂa lastj ﬂa fallin e tueir lutir af bot En ﬂriﬂiung bytir hin sum soyﬂin a. firi vtan hund bit ﬂa bytir tanna spur huer at tuem oyrum til fiugura 


18. ber maﬂr cunu
Ber maﬂr cunu so at barn spillis o burit. oc hafr ﬂau quict .i. quiﬂi verit. ﬂa bytir halfu vereldi. ﬂa en han kiennir ﬂet mannj en hann dular. ﬂa bindi han hann viﬂr miﬂ tuem viﬂnum ﬂaim sum hann sic {scircsutaﬂi} [scirscutaﬂi] firir a ﬂriﬂia dygri et han {ber} [berﬂ] vari. eﬂa ﬂaim sum viﬂr waru. oc ﬂau bol fastum oc tueim quinna vitnum et barn vari siﬂan datt burit sen han var berﬂ oc viti ﬂet sielf miﬂ siex ﬂiauﬂa aiﬂi et ﬂet quict vari  §. 1. Cuna scal barns at gieta at mungatj hueriu leggi .j. kietta oc hafi ner sir. eﬂa hafj barn .j. knium eﬂa leggi .j. seng. Oc liggi sielf ner. So scal {huerium} [hueriun] cuna vm ﬂria vintra barnj gezlu veita  ¶ ﬂa en nequar mandr verﬂr miﬂ waﬂa .j. ﬂairu gezlu barnj at bana ﬂa bytir hann vereldi fullu  ¶ ﬂa en cuna leggir barn a gulf niﬂr eﬂa i setj verﬂa laust eﬂa leggir .j. seng. oc varﬂr laust ﬂa ir barn o byt huat sum helzt can at cuma  ¶ ﬂa en cuna gangr ﬂar miﬂ barnj .i. seng sum druncnir menn liggia firir oc cufnar barn .j. ﬂrangi. eﬂa miﬂ cleﬂum. ﬂa ir ﬂau barn obyt. ﬂau et han liggi sielf ner.

19. af sarum
Gierir maﬂr mannj sar att eﬂa flairin mundar diaupt. ﬂa byti mund huern at half marc til atta marca beﬂi a diauplaic oc a langlaic. oc halfu minna en ai ir mundar diaupt oc ﬂau ﬂarf lekis schep wiﬂr  §. 1.  ¶ ﬂan maﬂr sum firj sarum verﬂr ﬂa hafi witni at tuem raﬂ mannum .j. sama hunderi oc ains lanz domera af sama siettungi oc sueri sielfr miﬂ siex mannvm miﬂ ﬂaira vitnum. vtan ﬂaira aiﬂ en bot ir mairi ﬂan ﬂriar marcr  ¶ ﬂa en ﬂriar marcr iru eﬂa ﬂrim minna. ﬂa ier ﬂriggia manna aiﬂr  ¶ ﬂa en hann flairj sar hafr. ﬂa suerj hann huat hann vil a ann eﬂa flairin oc ﬂau til sama bota  §. 2.  ¶ all hulserj iru byt at marc silfs  §. 3. Sargar maﬂr mann miﬂ knifi. ﬂa bytir tuar marcr silfs  §. 4.  ¶ {Kastar} [Castar] maﬂr at mannj miﬂ stainj eﬂa andru nequaru oc far sar af ﬂa bytir ﬂriar marcr  §. 5.  ¶ {Varder maﬂr Berﬂer} [Uerﬂr maﬂr berﬂr] miﬂ luca haggum so et synir slegir iru. ﬂa bytir half marc huern slegh til fiugura oc ﬂau miﬂ sama witnum sum til sara  §. 6.  ¶ ier mandr sargaﬂr ginum nas eﬂa ver ﬂa bytir tueim marcum pennjnga. oc ﬂau litvan en atr it groit  ¶ ier ypit so et ai cann hailna. ﬂa iru fullar mestu bytr. en oyra halfu minna ¶ Ma er eﬂa litvan sia yfir ﬂuera gatu sum ai hyl hattr eﬂa hufa. millan barz eﬂa brunar. ﬂa bytir half marc silfs  ¶ ﬂa en sia ma yfir ﬂuert mot. ﬂa ir marc silfs oc ﬂau sara bytr  §. 7.  ¶ Suarﬂ sprang bytr at marc penninga  ¶ Schin hiernschal. ﬂa bytir. tuar marcr penninga En ier hiern scal suigin eﬂa {eﬂa} rimnin. ﬂa ir marc silfs  ¶ Sis a. himin eﬂa hinna. ﬂa ir byt. at tueim marcum silfs  §. 8.  ¶ Bain huert sum .i. scalu scieldr ier byt. at marc {silfs} penninga. til fygura baina  §. 9.  ¶ Huaifi bain huer sum bier elna langan ﬂraﬂ ifir fem elna huauga ri. ir byt at tuem marcum penninga huert til fiugura baina  §. 10.  ¶ Fingir huert ir byt. at .IIII. marcum pennjnga. en ﬂet af ir  ¶ {ﬂumlingir} [ﬂumlingr] at tuem marcum silfs  ¶ ﬂa en fingr ir liﬂ starct so et engin ir fengir at ﬂa ir byt so sum af sei  §. 11.  ¶ ﬂa en mandr ir at annj hendi lestr. Oc ma ﬂau halda .a. suerﬂi eﬂa siclj oc vindr ai vapnj vppi vegit ﬂa ir byt at II marcum silfs  §. 12.  ¶ ﬂa en sundr ier ﬂan hels eﬂa nacca [ﬂa ir byt at II marcum silfs].  §. 13. ﬂa ir oc byt at II marcum pennjnga. en han af ir  §. 14. ﬂa en af ir hand eﬂa fotr eﬂa auga uti ﬂa ir byt. at siex marcum silfs huert ﬂaira  §. 15.  ¶ ﬂa en mandr laicr at mannj. oc haggr af beﬂar handr. eﬂa beﬂa fytr. eﬂa {a} beﬂin augun ut stingr. Oc lifr mandr en siﬂan. ﬂa byti tolf marcr silfs huert ﬂaira.  §. 16.  ¶ ﬁa en nasar iru scurnar af mannj so et hann ma ai veria sicli eﬂa snori. ﬂa bytir oc at {tolfs} [tolf] marcum silfs  §. 17.  ¶ ﬁa en tunga verﬂr dragin ut af hafﬂi. oc af scurin so et ai ma mals  wiﬂr at njauta. ﬂa ir oc byt. at tolf marcum silfs.  §. 18.  ¶ ﬁa en mandr verﬂr lestr at scapum so et hann ma ai barns faﬂir vera. ﬂa ir byt at siex marcum silfs. vignjaurj huar  ¶ ﬂa en beﬂir iru lestr. ﬂa ir byt at tolf marcum silfs  ¶ ﬂa en ir af miﬂ scapti. so et mandr. ma ai hugunda njauta vtan sitiandi sum {cuma} [cuna]. ﬂa ir byt . at XVIII marcum silfs.  §. 19. Rif huert bytir at II marcum til fivgura rifia.  §. 20.  ¶ Tielgia .j. hendi. eﬂa fotj. ir byt at marc pennjnga.  ¶ ﬁa en maira bain ir sundr. ﬂa ir byt at marc silfs. so foz sum handar. En lasta laust ir atr hailt.  ¶ ﬁa en lima lastir fylgia. ﬂa bytir II marcr silfs.  §. 21. hafr mandr syna. slegi a hendi. oc segr hana o nyta wara. ﬂa viti miﬂ samu vitnum sum til sara.  ¶ ﬂa en ai iru synjr slagir. ﬂa hafi ﬂan vtiorﬂ sum vers.  §. 22.  ¶ ﬂet ir handa lestr minstr. En ai ma ﬂula varmt eﬂa calt. so sum fyr. ﬂet ir byt. at marc pennjnga. oc vitj sielfr mjﬂ ain syri.  §. 23.  ¶ Jer lyﬂi lustit mannj yr hafﬂi miﬂ synum slegum. et hann huatki hoyrir. hund .j. bandi. eﬂa hanna a vagla. Eﬂa mann en hann .a. durum callar. ﬂa ir byt. at .XII. markum silfs. oc viti sielfr. miﬂ. {wi} siex manna aiﬂi. oc miﬂ samv vitnum sum til sara  ¶ ﬂa en mandr verﬂr ainv oyra at lyﬂi lestr. so et hanna ecki hoyrir miﬂ ﬂi en hann haldr firi andru. ﬂa ir byt. at .VI. Marcum silfs.  §. 24.  ¶ ﬂa en oyra verﬂr mannj af hagguit. ﬂa ir byt. at marc silfs. En verﬂr oyra lyt {lyt}. ﬂa bytir at tueim marcum pennjnga.  §. 25.  ¶ Slar ﬂu mannj tendr yr hafﬂi. ﬂa bytir ﬂu so huern sum hann dyrir ir. yfru fremstu tua. bytir at tueim marcum pennjnga huarn. En ﬂa tua sum ﬂar sitia nest. at marc pennjnga huarn En siﬂan huern. at marc pennjnga huarn. miﬂ bitum oc allu. En njﬂru tendr alla halfru legra ut oc ut  §. 26.  ¶ Tacr ﬂu mannj .j. harr miﬂ annj hendi. byt tua. oyra.  ¶ Tacr ﬂu miﬂ baﬂum. byt half marc.  §. 27.  ¶ Nyckir ﬂu mannj byt tua oyra.  ¶ Schiautr ﬂv mannj. byt tua oyra  §. 28. Slar ﬂu manni mungat .j. angun. ﬂa byt ﬂunca. atta ertaugar.  §. 29.  ¶ Sparcar ﬂu mann byt tua oyra.  §. 30. Slar ﬂu mann miﬂ nefa byt tua oyra. gangr ﬂu viﬂr ainum ﬂa hafi hann vitorﬂ til fygura slegha. gangr ﬂu ai viﬂr ﬂa haf ﬂu vitorﬂ sum vers.  §. 31.  ¶ Slar ﬂu mann miﬂ  stangu. byt half marc. huert hagg. til tyggia marca. frammar bytir ai mandr fe sinu firi luca hagg. vtan lastir fylgin. ﬂet iru lag guta.  §. 32. Schieg manz bytir so sum annur hardrag  ¶ loyski ﬂet sum fingir ma a setia {ﬂa} bytis {half marc} VIII ertaugar  ¶ ﬂa en tu ma a setia. ﬂa bytis half marc.  ¶ ﬂa en ﬂumling latr til at ﬂriﬂia. ﬂa ir byt. at Marc pennjnga.  ¶ ﬂa en loyski ir so mikit et lofa ma a leggia. ﬂa iru tuar marcr pennjnga.  ¶ ﬂa en huert har ir af ﬂa bytir at marc silfs. En frammar bytir ai ﬂau et huert har sei af dregit  ¶ ﬂa en torfa ier mannj af hafﬂi haggvin ﬂa ir byt at marc silfs  §. 33.  ¶ Scainir ﬂu cleﬂi manz. ﬂa byt ifircleﬂi at oyri. Curtil at tueim oyrum. licvara. at atta ertaugum oc {giert] [gier] alt hailt cleﬂi manz oc iem gut sum ﬂet fyr war licvara callar serc. oc scyrtu. broc. oc hatt manz. ﬂaun iru all iem dyr. huert ﬂaira sum scaint verﬂr. ﬂa en a harund cumbr. oc verﬂr sar. ﬂa bytir ﬂu beﬂi sar oc cleﬂi  §. 34.  ¶ Sari scal maﬂr varﬂa ypnu til iem langa. oc aina nat  §. 35.  ¶ Uerﬂr maﬂr berﬂr miﬂ luca haggum. oc liggr .j. seng samu so et hann ai gangr uppi millan. so far ﬂau forschiel. ﬂa hafj fiugura bolfasta manna vitnj. oc ﬂriggia domera af sama siettungj. oc ﬂar til so marga et tolf sein  ¶ ﬂa en hann aj far forschiel. ﬂa hafi hans aruj vitorﬂ miﬂ samu vitnum. En gangr hann vppi mjllan. ﬂa hafi vitorﬂ sum vers  §. 36.  ¶ Gierir maﬂr mannj vegﬂuera. tacr riﬂandi mann .j. baizl. eﬂa gangandi mann .j. acslar oc vendir vm at gatv sennj. ﬂa bytir ﬂunca. VIII ertaugr. En gierir hann mannj vald. oc latr lengr fylgia. ﬂa bytir ﬂriar marcr hanum firi vald. co aﬂrar ﬂriar moga  §. 37.  ¶ Bers ﬂrell manz viﬂr mann frelsan. ﬂa hafi .e. hann hag tu gin ainv. ﬂa ier ﬂaira millan iemt  ¶ ﬂa en ﬂrell fal flairi ﬂan tu gin ainv. ﬂa ir byttr slegr huer at tueim oyrum til fygura  ¶ ﬂa en hin frelsi far flairi hag ﬂan att gin tueim ﬂa ir hanum byt. at half marc huert til fygura.  ¶ ﬂa en ﬂrel far nych eﬂa ryst. eﬂa rind. ﬂa ir .e. hanum byt halfu sueuerﬂari ﬂan frelsum.  ¶ ﬂa en .j. sara far cumbr. ﬂa bytir iemdyrt sum frelsum til ﬂriggia marca oc ai frammar. ﬂunca bytir engin ﬂreli. oc engum bytr oc ﬂrel ﬂunca  §. 38. ﬂar sum gangs .j. garﬂi. ﬂa liautin njﬂiar hafuﬂ lut sum a fiarﬂa mann. en fiarrar ier. ﬂa taki attunda lut siﬂan gield iru guldin.  ¶ En quindi taki slict yr garﬂi sum hann .j. hafﬂi en ﬂet scrjfat ier .j. fyrsta arj. ier ﬂet ai scrifat ﬂa hafi garﬂin vitorﬂ.

20. Af allum lutum
En oformagar iru vngir eptir {dau} faﬂur dauﬂan. oc iru synir magandi menn. ﬂa ma ai han elzti viﬂr hin yngsta. ﬂau et noyﬂas {takis} [taki] fyr ﬂan hann ir magandi. noytin af allu oschiptu ﬂar til et hann ir femtan ara gamal. siﬂan taki hann viﬂr sciauﬂu. oc scalum. oc liatar  firir sir huer en ﬂair ai wilia lengr saman vera.  ¶ ﬂa en so takr noyﬂas et iorﬂ verﬂr til fyﬂyr selia fyr ﬂan allir sein magandi. ﬂa al festa aldra iemt. oc [ai] at fastu selia so elzta sum yngsta vtan ﬂy at ains ai e nequar taki vngan oformaga til sina. huat sum hann heldr ier quindis maﬂr eﬂa kerldis. oc giefi hanum fyﬂu ﬂar til et hann ir magandi. ﬂa haldr hann innj sinum luta ﬂau et andrir verﬂin iorﬂ til fyﬂur selia  §. 1.  ¶ Giftir faﬂir sun senn. oc doyr suninn oc laifr dydir eptir sic ﬂa schulu ﬂaar sitia .j. karls {scaati} [scavti]. oc biﬂa luta senna.  ¶ ﬂa en karlin doyr oc gangs eptir ﬂa schiptin arfi at hafﬂa tali dydir oc sunna {dydrir} [dytrir]  ¶ ﬂa en synjr karls iru flairin. ﬂa liautin suna dytrir eptir faﬂur senn  ¶ Samulund liauz oc eptir faﬂur moﬂur en han lifr lengr en sun  §. 2.  ¶ Hafr erfilytia aign lutna. ﬂa liautr huert siﬂan eptir annat .j. hueria quisl sum ﬂet cumbr huart sum heldr sei linda gyrt. eﬂa gyrﬂlu e miﬂan bloz ir til  ¶ ﬂa en gangs bloﬂ alt. oc ir cumit vndir tua linda gyrta. oc ocumit vndir ﬂriﬂia ﬂa liautr atr .j. garﬂ sama sum yr war cumit  ¶ ﬂa en cumit ir vndir ﬂriﬂia. oc iru allir ﬂrir eptir sik ﬂa steﬂz ﬂar quert .j. garﬂi sum .j. ier cumit ﬂau et gangis  §. 3.  ¶ Hafr erfilytia lutu lutna oc gangs eptir hana ﬂa liautj ﬂan sum bloﬂz ier nestr  ¶ ﬂa en baﬂi iru iemner kerldi oc quindj ﬂa liautj ﬂau kerldj oc ai quindi §. 4. ¶ ﬂar sum gangs .j. garﬂi ﬂa liautj dotir eptir faﬂur senn myﬂrni oc faﬂur myﬂrnj.  ¶ ﬂa en faﬂur {fystrir} [systrir] iru giptar. eﬂa ogiptiar ﬂa takin ﬂar sett {saﬂur} [faﬂur] myﬂrnj  ¶ ﬂa en neccrar iru ogiptar ﬂa takin attunda pennjng af feﬂrnj sinu ﬂegar gield iru guldin  §. 5.  ¶ {  ¶} Gangs eptir mann. oc limnar enkia .j. garﬂi. ﬂa hafi at vppheldi .j. garﬂi til atmelis laup rygar. oc annan korns vm huern manaﬂ. en han ai doyr. eﬂa giptis a fran  ¶ En ﬂann custr sum hennj fylgir ﬂar .j. garﬂ ﬂa taki slican yr garﬂi sum {hennj} [haan i] quam  §. 6.  ¶ Uerﬂr cuna gipt .j. flairj {garﬂi} [garﬂa]  oc far barn .j. flairum. ﬂa liauti so barn sum barn myﬂrnj sitt. beﬂi aign oc oyra oc byrﬂr takin upp firi samsystrir sinar. huat sum ﬂar iru giptar eﬂa ogiptar  §. 7.  ¶ ﬂa en cuna ir gipt af garﬂi miﬂ haim fylgi. oc gangs eptir hana ﬂa liautz atr .j. garﬂ sama sum han af giptis  ¶ ﬂa en gangiz ier .j. ﬂaim garﬂi ﬂa liauti nesta bloﬂ huat sum heldr ier kerldi. eﬂa quindi oc ﬂaigin quindi lengra ﬂan a fiarﬂa mann iru beﬂi iem ner ﬂa liautj ﬂau kerldi  §. 8.  ¶ ﬂet iru oc lag. et cuna liautr hogsl oc iﬂ eptir bonda senn. sitir han lengr enkia .j. garﬂi meﬂ synum sinum gangs eptir syni hennar fyr ﬂan atta ar iru ut gangin. ﬂa taki marc penninga vm huert ar miﬂan synjr lifﬂu. En giptis han fran barnum sinum lifandum ﬂa hafi hogsl oc iﬂ. oc ai maira  §. 9.  ¶ Enkia ﬂaun sum barnalaus ir. ﬂa hafi herbergi en han wil .j. sama garﬂi sum han gipt ier .j. ﬂa en han ai wil. ﬂa hafi half marc pennjnga vm huert ar siextan ara. oc taki upp eptir ﬂi sum ar liﬂa.  §. 10. En vm quinna lutu ﬂa liautr dotir. eﬂa dotur barn. ﬂa en ai iru ﬂaun til. ﬂa liautr systir eﬂa systur barn. ﬂa en ecki ier ﬂaira til ﬂa liatur faﬂur systir. eﬂa faﬂur systur barn. ﬂa en ecki ier ﬂaira til. ﬂa liauti nesta bloﬂ. a fiarﬂa mann. oc ai frammar ier ai ﬂet til ﬂa standr quert .j. garﬂi meﬂ niﬂium  ¶ Jer kerldi gangit sic. oc ier .j. qujnna luta cumit. huat sum heldr ier af byrﬂ eﬂa systr. oc iru beﬂin bloz iem ner ﬂan liautin beﬂin  §. 11.  ¶ Brinna innj tueir feﬂgar beﬂir. j. ainu husi. druncna beﬂir a ainu schipi eﬂa falla beﬂir .j. ainu vigi. ﬂa ier systir iem ner sum dotir  §. 12.  ¶ varﬂa synir flairin eptir mann. oc aucas af allum cann gangas eptir nequara. ﬂa varin allir iem ner at lutum til fiarﬂa.  §. 13.  ¶ Huer sum sell sett feﬂrnj oc af hendis allu ﬂi sum innan staurs ier. vari schildr viﬂr lutu miﬂ niﬂium eﬂa bryﬂrum. oc vari .j. ogutnisca manna vereldi en synir hans varin .j. lutum. oc .j. lagum miﬂ njﬂium En ﬂair fa atr ﬂriggia marca laigi.  §. 14. Engin ﬂysun far sic gyt til luta. vtan ﬂi at ains et hann hafi aﬂal gutnjsct. beﬂi faﬂur oc moﬂur. oc vitri ﬂegar miﬂ scri .j. etar manna scra ﬂar til et ﬂriar iru eptir sic allar {gufniscar} [gutniscar]. ﬂa liautr sun ﬂairi ﬂriggiu lutu meﬂ njﬂium  ¶ Far gutniscr maﬂr {ﬂry} ﬂy barn wiﬂr gutnjsca cunu. oc gangs eptir hann oc loyfir eptir sic ﬂy barn synj oc dytrir ﬂa schiptin ﬂaun feﬂrnjs oyrum at hafﬂa tali miﬂ aﬂal dytrum. En ﬂar iru til. iru ai ﬂar til ﬂa schiptin ﬂaun sina milli at hafﬂa tali feﬂrnjs oyrum  ¶ En far gutniscr maﬂr ﬂy synj wiﬂr ogutnisca {cuna} [cunv] ﬂa fyﬂi hann ﬂaim ﬂar til et ﬂair iru magandi wilia ﬂair ai lengr miﬂ feﬂr vera. ﬂa giefi ﬂriar marcr penninga huerium ﬂaira oc fulc vapn oc senga cleﬂi faldu oc legwitu oc vengi oc femtan elnar cleis til gangcleﬂa  ¶ ﬂa en hann hafr ﬂy dytrir ﬂa fyﬂi oc ﬂaim ﬂar til et ﬂar iru XVIII ara gamlar hafi sielfs wald vm gipta ﬂaim en nequar baiﬂis. en warﬂa ﬂar ai giptar oc wilia ﬂar ai lengr meﬂ faﬂr vera sen XVIII ar iru ut gangin ﬂa giefj Marc silfs hueri ﬂaira oc seng. oc gang cleﬂi. oc ko eptir emnum sinvm  ¶ ﬁy barna ret schal ut giefa allan miﬂ kirchiu manna schiellum ¶ Far gutniscr maﬂr ﬂy dotur viﬂr ogutnisca cunu oc falz nequar viﬂr ﬂa ﬂy dotur ﬂa hogsli hana miﬂ IIII. Marcum. huat hann heldr [ier] gutnjscr eﬂa ogutnjscr. En verﬂr maﬂr innj takin miﬂ ﬂissi ﬂy dotur. ﬂa loysi vndan hand eﬂa fot meﬂ III marcum silfs. far gutnjsc cuna ﬂy dotur. viﬂr ogutniscan mann ﬂan hafi sama ret sum nussi war sect  §. 15.  ¶ ﬁa en mandr verﬂr innj takin miﬂ gutnjscrj cunu einloyptri ﬂa ma hann {ﬂan} .j. stuch setia oc hepta vm ﬂriar netr oc senda buﬂ frendum loysin vndan hand eﬂa fot miﬂ siex marcum silfs eﬂa latj af hagga en hann vindr ai vndan loyst  ¶ ﬂa en hann ai verﬂr inni takin miﬂ. vtan verhdr barn hanum til handa burit. oc kennjr cuna mannj barn. En hann queﬂir naj viﬂr. ﬂa taki hann mjﬂ sir tua bolfasta menn af ﬂairi socn sum ﬂa var cunan .j. ﬂan barn war aflat. oc suerj so mjﬂ siex manna aiﬂi at ﬂair aldri hoyrﬂin af ﬂy malj orﬂ eﬂa ymil fyr ﬂan barn vari fyt ﬂa fylgir hanum vitorﬂ En han far ﬂa tua bolfasta menn  ¶ faldir hann oc far at witorﬂ. ﬂa hafi han vitorﬂ miﬂ siex mannum allum sir iem burnum. oc sueri ﬂet et hann sei faﬂir at barnj En hann taki wiﬂr barnj siﬂan. oc wiﬂr myﬂir en hann wil ﬂa wn ai vill eﬂa ai ma ﬂa giefi hennj fult hogsl en han gutnisc ir.  ¶ Uerﬂr gutniscr maﬂr innj takin miﬂ ogutniscri cunu. ﬂa far han ﬂriar marcar af hanum. oc ﬂoygi ellar vtan hann sei inni {takink} [takin] ﬂar sum hennar seng ir oc hennar haim  ¶ Uerﬂr ogutnjscr maﬂr innj takin miﬂ gutniscri cunu. ﬂa byti sum aﬂal gutnjscr  ¶ ﬂa en hann verﬂr ai inni takin oc far ﬂau barn meﬂ hennj. ﬂa giefj hennj hogsl. atta marcar oc fyﬂi sielfr barn sett  ¶ En kennjr cuna barn hanum oc hann queﬂr nai viﬂr ﬂa verj sic miﬂ samv witnum sum gutniscr En barn fyﬂin ﬂair sum hogsl aigu upp taka faﬂir eﬂa broﬂir en han ogipt ier  ¶ Far {gutniscr} [ogutniscr] maﬂr barn viﬂr ogutnjsca cunv ﬂa giefi oc hennj hogsl III marcr oc fyﬂi faﬂir barn sett  ¶ ﬂa en hann verﬂr inni takin miﬂ. ﬂa giefi oc ﬂriar marcr ﬂau et ai sei barn

21. gierir mandr hor
Gierir mandr hor ﬂa bytj. III marcr ﬂingi. oc siex marcar mals aiganda  ¶ ﬂa en mandr gierir yfir hor [lerﬂr eﬂa] olerﬂ. ﬂa byti XII marcr landi. oc aﬂrar tolf malsaiganda  ¶ Gierir giptr maﬂr hor viﬂr ogipta cunu. ﬂa schal hann hana hogsla  ¶ Gierir laggipt cuna hor wiﬂr ogiptan mann. ﬂa schal hann hana ai hogsla  ¶ Uerﬂr maﬂr innj takin miﬂ annars manz cunu lerﬂr eﬂa olerﬂr. ﬂa liggi hanum viﬂr fiauratigi marcr. eﬂa lif hans oc raﬂi ﬂaun mals aigandi huat hann heldr vill. fe eﬂa lif hans  §. 1.  ¶ luccar mandr dotur manz eﬂa nequan hans varnaﬂ til festur vtan faﬂurs raﬂ eﬂa frenda. ﬂa byti .XL. marcr mals aiganda ﬂar hafi land. tolf marcr af  §. 2.  ¶ Tacr mandr cunv eﬂa moy ranj eﬂa valdi. vtan faﬂurs raﬂ eﬂa frenda. ﬂa raﬂin ﬂair sum hennar mal rychta  halsi eﬂa {eﬂa} vereldi hans en cuna ir gutnjsc ﬂar hafi land tolf marcr af  ¶ ﬂa en cuna ir o gutnisc ﬂa raﬂin ﬂair sum hennar mal rycta. halsi hans eﬂa .X. marcum silfs. ﬂar hafj land. XII marcr af

22.{Af quinna scam}
Verﬂr cuna schiemd .j. scogi oc til symnjs noyd eﬂa annan staﬂ. ﬂa laiﬂi mann mjﬂ opi. en han ai {ai} vil scam ﬂula. oc fari ﬂengat eptir sum hann far firir.  ¶ ﬂa en nequar hoyrir op hennar ﬂa ma ﬂan biera hennj ful schiel oc all so sum hann viﬂr vari oc augum a sagi  ¶ ﬂa en engin hoyrir op hennar. ﬂa schirscuti han sic ﬂegar vm fyrsta dygir ﬂar sum han til byar cumbr oc segi namn manz. ﬂaira njautr han oc schiela at en ﬂaun duga vilia  ¶ ﬂa en han lengr suelir oc kerir ai ﬂa ir ﬂigia best ifir ﬂan far ﬂa witorﬂ sum vers  ¶ ﬂa en mandr verﬂr at slicu sandr oc fylgia schiel cunu. ﬂa bytir hann gutniscri cunu XII marcr silfs. en ogutnjscri cunu fem marcr silfs oc ofrelsi VI oyra penninga  ¶ Uerﬂr firi laggipt cuna gutnisc eﬂa ogutnjsc. ﬂa hafr hann firi gart lifi sinu. eﬂa loysi sic miﬂ so miclu vereldi sum cuna ir dyr  ¶ ﬂa en cuna kennjr ai mann. oc schirscutar ﬂau sic vm fyrsta dygr siﬂan hann til byar cumbr oc latz siﬂan hafa kient mann siﬂan lengra ir fran gangit. ﬂa vers hann miﬂ XII. manna aiﬂi. ﬂa en han ier hauandi oc biers a ﬂaim tima sum han scam sina scriscutaﬂj ﬂa aigi han vitorﬂ miﬂ tolf manna aiﬂi oc vitnum ﬂaim sum han sic schirscutaﬂi firir  ¶ ﬂa en ﬂrel manz gierir {ski} slict viﬂr gutnisca cunu ﬂa vindir ai drotin miﬂ vereldi vert hann vtan ﬂi at ains at han heldr vili hafa vereldi ﬂan lif hans

23. vm quinna gripj
En vm quinna gripi iru lag ﬂaun Slar ﬂu tupp eﬂa huif af cunur hafﬂi so et ai ier mjﬂ vaﬂa gart oc beras hafuﬂ hennar halft ﬂa byt marc penninga ﬂa en beras alt ﬂa byt II marcr. hafi han witorﬂr vm miﬂ vitnum ﬂaim sum a sagv huat sum heldr beraﬂis alt eﬂa halft  ¶ En ofrelscuna far slega bytr. oc ai maira  §. 1.  ¶ Slitr ﬂu nast eﬂa nestla cunur ﬂa byt atta {ertaurar} ertaugar. slitir ﬂu beﬂi byt half marc ﬂa en hann faldr niﬂr a iorﬂ. ﬂa byt marc.  §. 2. Slitr ﬂu snoﬂir cunur ﬂa byt half marc hueria til mestu bota. oc fa hennj alt atr witi sielf ner alt ir  §. 3.  ¶ Schiautr ﬂu cunv so et hennj stinqua cleﬂi yr lagi ﬂy sum ﬂaun fyr varu ﬂa byt atta {ertauﬂgar} [ertaugar] Stinqua ﬂaun a legg miﬂian. byt half marc. Stinqua ﬂaun so et sia ma kniborﬂ ﬂa byt marc penninga. Stinqua ﬂaun so haut et beﬂi ma sia lend oc lyndir. ﬂa byt II marcr.  §. 4. Tacr ﬂu cunv vm baugliﬂ byt half marc. En hann kera wil Tacr ﬂu vm alnbuga byt atta ertaughar Tacr ﬂv vm axlar hafuﬂ. byr fem ertaughar Tacr ﬂu vm briaust byt oyri.  ¶ Tacr ﬂu vm ancul byt half marc. Tacr ﬂu milli knis oc calua byt atta ertaugar Tacr ﬂu vfan knj byt .V. ertaugar Tacr ﬂu en handar mair. ﬂa ir ﬂet gripr hinn oc haiﬂ verﬂi oc haitr fola gripr ﬂar liggia engar fe bytr wiﬂr flestar ﬂula sen ﬂar til cumbr  §. 5.  ¶ ﬁa en firi verﬂr o gutnisc cuna ﬂa bytir ﬂu hennj halfu minna gripi alla ﬂan gutniscri cunu. en firi ir cuna frels oc friﬂ wet

24. af bryllaupum
Vm wagnjcla ferﬂir ﬂa schulu ai flairin aca ﬂan tueir a huarum wagnj en magha raiﬂ ir af takin. ﬂar singis bruﬂ messa sum vngi maﬂr ier oc bryllaup scal driccas Sendi vngi maﬂr ﬂria menn gin bruﬂ sennj. oc bryttugha biﬂi ﬂar sum bruﬂ messa sings. oc bryllaup drigs  ¶ En bryllaup scal driccas vm tua dagha miﬂ allu fulki. oc giefar giefi huer sum wil eptir wilia sinum. En fyrnjngar iru af tacnir til bryllaupa hafa A ﬂriﬂia daghi ﬂa hafin sielfs wald vm at biauﬂa atr drozsietum oc gerﬂa mannum oc nestu frendum Minni sculu scenkias so marg sum husbondi wil firir mariu minnj En eptir mariu minnj ﬂa hafi huer maﬂr haim luf oc ol bieris ai lengr. in. huer sum ﬂitta briautr ﬂa byti .XII. marcr landi. En huer sum o buﬂin cumbr til bryllaups eﬂa waizlur ols ﬂa gieldi III oyra.  §. 1.  ¶ Erfis gierﬂir iru allar af tacnar vtan huer sum wil ﬂa giefi cleﬂi oc scyﬂi innan socna fulki eptir ﬂan sum fram ier liﬂin  §. 2. Scarlaﬂ oc bladragning. sliti ﬂet {ier} [huer] sum til ier oc engin maira til auki sen ﬂet ier slitit hautki fornt eﬂa nyt  §. 3. Raiﬂcleﬂi oc raiﬂwengi schierins ai smeri ﬂan .j. fiarﬂunga  §. 4.  ¶ ﬁitta ir oc sempsic vm gutnjscar cunur et huer broﬂir gieri raﬂ firjr systr senni til giptur wil hann ai ﬂa giefi hennj attunda lut af aighu senni til wp heldis miﬂ scynjan nestu frenda oc socna manna so et han huergi oratlica firi gieri sinvm cust  §. 5.  ¶ En vm o gutnisct fulc ﬂa liautin tuar systrir gin ainum bryﬂr  ¶ ﬂa en falla cann syscana millan eﬂa syscana barna ﬂa schiptin so ﬂi sum feﬂrnj: eﬂa myﬂrnj ﬂa en fiarrar gangir ﬂa liauti ﬂan sum bloﬂi ier nestr

25. af scoga brigzlum
Brigﬂas tueir menn vm scog. ﬂa al mandr hafa tu witnj. ligs vitnj. oc ortar witnj. laﬂigs wiﬂ garran. eﬂa troﬂr clufit oc a stumbla legt. eﬂa clappat quisti oc saman burit. oc ﬂar latit ﬂorcas til hafallar. ﬂet ir ortar witnj fult  ¶ Uitorﬂ hafi ﬂann sum licswitnj hafr driaugarj at ort vm cring. an af ﬂaim sum mest .a. schal fysti til aiz at ganga. wil hann ai. miﬂ aiﬂi vitna. ﬂa dugin hans vitnj huargum  §. 1. ¶ En vm aﬂal iorﬂ schal oc hafa tu vitnj njﬂia oc ortar vitni vm ﬂria vintr ortar vitni bierint ﬂair sum aign aighu a fasta {grigﬂir} [brigﬂir] ﬂan sum cring um .a. ﬂa utinin ﬂair sum nest aigu vtan vm  ¶ Niﬂia vitnj bier ai nerari ﬂan fiarﬂi fran cumjn.  §. 2. ﬁa en ﬂaun mytas. aﬂal iorﬂ [oc scogr oc myr. ﬂa tacin Aﬂal iorﬂ tva luti] oc scogr. oc myr ﬂriﬂiung.  ¶ Scogr oc myr ﬂa tacr halft huat. af dauf iorﬂu ﬂar sum ﬂaun mytas millan stumbla oc star ﬂufur oc huatki ma ﬂaira miﬂ andru witna. ai scogr miﬂ myrj. oc {ar} [ai] myr miﬂ scogi  §. 3.  ¶ lufi engin maﬂr andrum mannj hagga .j. o. schiptum scogi. eﬂa agh sla .j. o. schiptri myri. vtan hann sei sacr at ﬂrim. marcum wiﬂr mals aiganda. oc aﬂrum ﬂrim wiﬂr mogha  ¶ Drifis engin maﬂr yrkia .j. annars manz scogi eﬂa myri vtan ﬂet sei tyct mjﬂ schiellum sum hann miﬂ far. an bol eﬂa faru schiaut. En segr hann et hinn. o schellica hafi takit. ﬂa {vitin} [vitni] ﬂet meﬂ a syn  §. 4.  ¶ Huer sum schaﬂa far vm scog. eﬂa aﬂrar aighur. oc wil hann nequarum mistroa vm nequat. ﬂa synj engin andrum ranzsac. oc .a. syn. vtan sac  §. 5.  ¶ Huer sum {merki vm} [merkium] spillir vtan staurs eﬂa innan ﬂa wari sacr at ﬂrim marcum viﬂr mals aiganda. oc aﬂrum ﬂrim wiﬂr moga  ¶ Drifis oc engin maﬂr gerﬂa af o schiptri aign. vtan hann sei sacr at ﬂrim marcum viﬂr mals aiganda. oc en aﬂrum .III. wiﬂr mogha  §. 6.  ¶ Garﬂi .a. varﬂa huer ﬂar sum hann giert hafr. ﬂan tagarﬂi sum ta fast .a. en ﬂan sum ai a. tafast. ﬂa varﬂar ﬂan mjﬂal garﬂi. ﬂar bytir huer spiell sum hann garﬂ a firir ¶ ﬂa en flairi hafa garﬂ auman ﬂa gialdin allir spiel sum ai hafa garﬂ laggiertan Engin far haildir firir spiel sinvtan hann hafi sielfr laggiertan gaﬂr  ¶ Ai ma wisa spiellum .a. annars garﬂ auman vtan hann sielfr hafi goﬂan

26. af half gerﬂi
Baiﬂis maﬂr half gierﬂi af mannj. ﬂa al til segia hanum mjﬂ granna vitnum eﬂa kirchiu manna. oc schilin socna menn til lutar .j. samu siaunatum. liauti siﬂan sielfr miﬂ granna vitnum En hinn ai wil viﬂr wara oc gierﬂ ﬂar sum ﬂu liautr en hin hafi siﬂan atmelis frest fran luta daghi  ¶ ﬂa en siﬂan cuma soyﬂir .j. ﬂa tac .j. hus. oc lat ai ut fyr ﬂan hann spiel bytir. oc half marc fram setr til garz  ¶ Hafi giert .j. halfum manaﬂi. oc tachi atr veﬂ sin  ¶ ﬂa en hann ai gierﬂir .j. halfum manaﬂi. ﬂa tappj sinnj half marc. oc ﬂu tac atr til annarir half Marc. ﬂar til et gert ier. varﬂi .e. spiellum miﬂan ogert ir. firi ﬂi et garﬂr ir granna setr  §. 1.  ¶ Huer sum tacr soyﬂ .j. hus. ﬂa anduerﬂi soyﬂi til ﬂes et hann til segr hinum miﬂ granna vtinum sum soyﬂin .a. vil hann ai siﬂan soyﬂ sen ut loysa. ﬂa hafi sielfr scaﬂa en soyﬂr ir verri. eﬂa dauﬂr meﬂ allu. ﬂa en allum ier laglica til segt ﬂa anduerﬂi ﬂan sum garﬂ a {osoyﬂ} [osoyﬂan] oc laupr .j. at laggiertum garﬂi. ﬂa al mannj til segia miﬂ granna witnum. oc biﬂia soyﬂ senn hepta. ﬂa en hann siﬂan gierir scaﬂa. ﬂa al taka soyﬂ .i. hus. oc hann byti spiel sum soyﬂin a.  §. 3.  ¶ Briautr uxi band hailan garﬂ ﬂau et hann ai sei laggiertr. ﬂa bytir ﬂu spiel. ﬂa en hann laupr yfir ﬂa bytir ai en ai oc garﬂr laggiertr ier  §. 4.  ¶ ﬂa ir uxi at lagum heptr en horn band ir a. eptra foti. oc so vm horn  §. 5.  ¶ Engin garﬂr ir laggiertr vtan hann sei meﬂ tueim bandum bundin oc half ﬂriﬂi elna haur til yfrsta banda oc ﬂau firi ﬂaim soyﬂum sum yfir laupa oc ai firir suinum eﬂa firir ﬂeim soyﬂum sum vndir scriﬂa  §. 6.  ¶ Gasa eﬂa grisa gieti huer sielfr en garﬂr ir laggiertr firir  §. 7. Haggr maﬂr innan gierﬂa oloyfins oc acr til. ﬂa wari sacr at ﬂrim marcum wiﬂr aiganda. oc aﬂrum ﬂrim moga En bier hann yr haim til sina. ﬂa wari sacr. at atta ertaugum. oc .e. hailt atr  ¶ Brestr axul a gatu eﬂa annat raiﬂi ﬂa haggi sac laust .j. annars aign en hann at sielfr .a. so ner et hann sia ma oyc wagn. eﬂa rus oc kerru  §. 8.  ¶ Rifr ﬂu garﬂ manz upp so et ﬂu briautr yfrsta banda ﬂa. byt half marc. En rifr ﬂu annat staurgulf. byt VIIII ertair rifr ﬂu ﬂriﬂia byt IIII ertaugar. Rifr ﬂu so brat sum liﬂzmeli sei ﬂa byt tuar marcr oc ai frammar. oc gierﬂ atr garﬂ hans iem goﬂan. oc iemlangan sum hann fyr war oc warﬂa scaﬂa emen ypit ier  §. 9.  ¶ Tacr ﬂu wiﬂ manz eﬂa garz virki. eﬂa timbr .j. scogj. byt .VI. oyra. ﬂa en hinn hafr til gautr fyrt. ﬂa iru ﬂriar marcr. en hann ecki laifir sett atr oc fai hanum alt sett aigit atr iem gutt oc iem mikit. en ﬂu verﬂr sandir at. viti sielfr miﬂ aiﬂi ner alt ier

27. Af sauﬂi
Sauﬂi varﬂar huer sum hann .j. garﬂi hafr. vtan ﬂi at ains et hiaul {liggia} [liggi a] eﬂi felli dur ﬂa varﬂar ﬂann sum fran ypnu gangr grafr ﬂu {fauﬂ} [sauﬂ] .j. engium eﬂa aign ﬂennj ﬂa gier gang oc gatu iem goﬂa fran sum til ellar varﬂar ﬂu soyﬂi manz en hann waﬂa liautr

28. af aigna caupi
Aign ma engin selia vtan ﬂrang rekin til. ﬂa segi til scyldasta meﬂ socna mannum oc etar mannum oc ﬂair scynin huat til ﬂrengr.  ¶ En huer sum giefr pennjnga a aign. vtan ﬂissa scynian. ﬂa hafi firi giefit penningum sinum. oc byti tolf marcar landi. oc aﬂrar .XII. scyldum mannum. ﬂaim sum rypta. En aign ir aldri lagcaupt. vtan meﬂ ﬂings manna scynian. oc afraﬂr frammj standi vm atmeli.  §. 1.  ¶ Meﬂ samu witnum scal oc festa sum {caupta} [caupa]  §. 2.  ¶ Scipta menn aignum. ﬂa lysin a ﬂingi scipti sinu. so et beﬂir sein wiﬂr ﬂa en nequar mistror ﬂaim. ﬂa ranzaki .j sama ari  §. 3.  ¶ ﬂa en ai vinna scyldir menn caupt aign af ﬂaim sum selia ﬂarf. ﬂa caupin quislar menn. eﬂa etar menn mjﬂ samu scyn sum seth ir. En aign caupis aldri vtan etar  §. 4.  ¶ ﬁa en ﬂair menn hafa aign sum ai iru .j. ett gutniskir eﬂa {ogugnischir} [ogutnischir]. oc ﬂorfu selia. ﬂa selin ﬂaim sum liauta aighu en ﬂair efla. efla ai ﬂair. ﬂa caupin hunderis menn .j. sama hunderi sum aign liggr .j.  ¶ huer sum ﬂitta briautr. buti .XII. marcr landi  §. 5.  ¶ ﬂa en fierrar maﬂr caupir ﬂan nesti. ﬂa scal afraﬂ fram {leggia} setia a hunderis ﬂingi. ﬂi sum aign liggr .j. oc hinum laglica til segia sum vtan ﬂings ier fyr enn afraﬂ fram seti firi hans socna mannum sum afraﬂ a taka  ¶ Sel maﬂr aign sina ﬂa takin afraﬂ beﬂi qujndi oc kerldi sum ﬂet liautas a. oc ai ﬂair sum noyta miﬂ hanum. En aign caupin ﬂau niﬂiar eﬂa quislar menn. wilia ai ﬂair. ﬂa iru quindis menn nerari ﬂan vtan menn  ¶ En sel maﬂr aign sina oc caupir andra miﬂ sama verﬂi til macs sir. ﬂar gangr ai afraﬂr af  ¶ Jorﬂ ir oc aldri afraﬂa laus. vtan ﬂi ains et allir lyﬂir selin. eﬂa han verﬂi at vereldi guldin. eﬂa marc laigi at haim fylgi amala ﬂingi vt lufat. eﬂa at ﬂiaufgildi guldin  ¶ Jru bryﬂr flairin eﬂa bryﬂlingar. oc hafa scipt. eﬂa aﬂrir scyldir menn. oc selia ymsir aign sina. ﬂa taki engin ﬂaira afraﬂ af aﬂrum. vtan ﬂan sum ﬂaim ier nestr. oc haldr sennj aign  §. 6.  ¶ Sitr mandr .j. hers handum oc gieldr firi sic iorﬂ eﬂa aign sina. ﬂa ier njﬂj nestr atr loysa en hann wil. oc fe firi gielda siﬂan hinn haim cumbr  ¶ Sitr bonda sun .i. hers handum eﬂa oformagi ﬂa ma engin hann dyrari loysa ﬂan. at. III marcum silfs. vtan ﬂi at ains et vmbuﬂ sei til faﬂurs eﬂa frenda. oc hafi ﬂriﬂiung at a vagst. slict sama fe sum hann galt En witorﬂ far hann ai frammar. ﬂan. til .III. marca silfs. en ﬂa tacr a schilia  ¶ En hinn sum lutna hafr aign oc ai ir oformaghi. hann {gierir} [gieri] sielfr mal firir sir so sum hann wiﬂr ma cuma. ﬂet standr sum hann sielfr gierir  ¶ ﬂaun iru lag landa milli et ut lendingr loysi aldri dyrari mann gutniscan. ﬂan at .III. marcum silfs. vtan hann hafi vmbuﬂ faﬂurs eﬂa frenda. oc taki ﬂriﬂiungs a vagst eptir fe {fe} sinu  ¶ ﬂa en broﬂir far miﬂ fe osciptu oc cumbr .j. hers hendr ﬂa loysin bryﬂr hann. oc miﬂ fe o sciptu ﬂa en hann far miﬂ fe schiptu ﬂa loysi sic sielfr  ¶ Bryﬂr aigu broﬂur af hers handum loysa .e. miﬂan o scipt ir ﬂaira millan  §. 7.  ¶ ﬂa en nequat gagn biers ainum til handa frammar ﬂan andrum eﬂa verﬂr {findr} [fyndr] auﬂin ﬂa aigu allir hafa e miﬂan o scipt ir  ¶ ﬂa en {broﬂir} bryﬂr veria aign o scipta. oc drepr ann ﬂaira mann ﬂa varﬂar sinum vercum huer ﬂann bytir sum drap  §. 8.  ¶ Engin gutniscs manz sun far schipt af feﬂr ﬂoygi et hann baiﬂis vtan ﬂi ains et faﬂir wili eﬂa giptis miﬂ faﬂurs wilia.  ¶ ﬂa en hann scipta vill ﬂa taki upp hafuﬂ lut senn af oyrum at rechning. en faﬂir hafi bol sett o schipt. oc giefi syni ﬂaim landz laighur af. oc hafuﬂ lut senn. oc raiﬂi sielfr firi sir fara huert hann wil.  ¶ ﬂa en ﬂair hafa bol flairin ﬂa fari sun a nequat ﬂaira. oc at recning en hann vill so frammarla sum faﬂir scynias ai oraﬂa maﬂr  ¶ ﬂa en ogutniscr maﬂr hafr synj ogipta. eﬂa gipta. ﬂa fain aldri scipt af feﬂir sinum. vtan faﬂir scynj oraﬂa maﬂr

29. af gieldum
¶ Huer sum gield gerir oraﬂlica. ﬂa firi gieri sinum lut. oc ai maira. en engin gieldi gield eptir hann dauﬂan frammar en hans custr vindr at

30. af ueﬂium
Hafr ﬂu veﬂ takit af mannj firj sant gieldeti. ﬂa stemni hanum til kirchiur. eﬂa til ﬂings oc loysi atr at laga frestum eﬂa wirﬂin socnamenn. eﬂa ﬂings menn

31. af ﬂingum
ﬁitta ir oc sempt sic et ﬂing all scal byria halda firi miﬂian dagh. Raﬂmenn sculu retta a hunderis ﬂingum huer sum ai cumbr af ﬂaim firi miﬂian dag. ﬂa byti ﬂria {III} oyra ﬂingi  ¶ ﬂa en engin ﬂaira ier {cumit} [cumin] vm mjﬂian dag ﬂa varin sakir at III. marcum viﬂr ﬂan sum fyr bier man upp. oc aﬂrum ﬂrim moga  ¶ En domar dymins ai lengr. oc aiﬂir lyptins ai lengr en sol setr. huer sum ﬂitta briautr byti ﬂingi eptir ﬂy sum ﬂing ier haut til  ¶ Sacar engar ma siettungr sykia hoyrin ﬂan til III marca. En ﬂriﬂiungr til siex marca. oc land alt til tolf marca.  ¶ Jru stefnur vm aignir. ﬂa varj lagfeldr ﬂann sum ai cumbr at sama tima sum ﬂing al halda

32. af fear crafi
Can fear craf verﬂa manna millan. ﬂa far engin hoygrj lag af andrum ﬂan til siex manna. en ﬂaim cann a scilia  ¶ En vm aigna dailu. til .XVIII. manna En daila ir til. marc. gulz so. oc ﬂau et maira sei ﬂa en ﬂaim schil a. ﬂa sculu ﬂet wirﬂa hunderis raﬂmenn vtan aiﬂ et daila sei til marc gulz. oc taki nu fystu stemnu vm manaﬂa frest af ﬂairj  ¶ ﬂa en hann wil atr segia ﬂa segj atr firi half manaﬂ fram til ﬂriﬂiu  ¶ ﬂa en daila ir minnj. en til. marc gulz. ﬂa scal taka .VI. manna stemnu fyrstu vm halfan manaﬂ ﬂa en hann will atr segia ﬂa segi atr firi siaunata frest. oc flytj vm siaunata frest aﬂra fram til ﬂriﬂiu en stefnur ma ai lengr flytia vtan beggia vilia

33. Caupir ﬂu vxa
Caupir ﬂu vxa ﬂa royn hann vm ﬂria daga  ¶ lastir fylgia hanum tueir. ann en hann ai dragr. annar en hann briautr  §. 1.  ¶ caupir ﬂu ko ﬂa royn hana vm ﬂry mielc man  ¶ lastir fylgia hennj tueir an en han sparcas so et ai ma mulca annar en han mielc stulin ier

34. Caupir ﬂu hest
Caupir ﬂu hest ﬂa royn hann vm ﬂria daga. oc laiﬂ atr miﬂ lastj en ﬂu nequan findr  ¶ laistir fylgia hesti ﬂrir. ﬂann ir ann. en hann star blindr ier. Annar en hann bitz. ﬂriﬂi en hann {fembru} [frembru] fotum sparcas. ﬂa en ﬂu hann lengr hafr. ﬂa tacr ai sali wiﬂr ﬂaut lastir fylgin vtan hann sielfr wili

35. af hestj
Tacr ﬂu hest manz .j. baitu eﬂa annan steﬂ o loyfis hinum sum a. oc riﬂr mjﬂ eﬂa acr miﬂ. ﬂa byt .III. marcr mals aiganda. oc aﬂrar III moga. En ﬂu verﬂr sandr at et ﬂu abaki wast. oc. fa. e hailt atr  §. 1.  ¶ Tacr ﬂu hest manz wiﬂr garﬂ bundnan oc laifr engin atr. ﬂa byt oc ﬂriar marcr mals aiganda. oc aﬂrar ﬂriar mogha. vtan ﬂi at ains et ﬂu mjstakit hafr. oc annan querrant laift. ﬂa en ﬂu mjstakit {hafir} [hafr]. ﬂa byt. VIII ertaugar. oc cum hanum hailum atr firi ﬂriﬂia dygr

36. Af schipa getzlu
Um schipa getzlu iru lag ﬂaun. Caup schip ﬂet sum ﬂretan iru rangr .j. oc ﬂrir bitar varﬂar mandr at strandu utj  §. 1.  ¶ En byrﬂing scal reka ginum stuch eﬂa rif. eﬂa ginum bul wiﬂr hus ﬂet sum ﬂiauﬂ sufa .j.  ¶ laas al at wara. oc lykil ﬂan sum husfroyia bierj eﬂa husbondi  ¶ Rekendr sein aj lengrin ﬂan ﬂrir stelkir oc fiarﬂi hamar. veghi stelkir huer tuar marcr. eﬂa vecki vm ﬂriar rangr. oc af sia varﬂar ai  §. 2.  ¶ Hittir mandr myndrickiu varﬂa lausa at strandu utj ﬂa aighi ﬂann sir at attu sum a hittir. En hinn ir huergj so ner et hann op hans hoyrir en hann ﬂrysuar hafr ypt  §. 3.  ¶ Bat ir ecki yr varnaﬂi aighi huer sum will  ¶ ﬂa en mandr tacr manz bat. at staﬂum. oc far mjﬂ. ﬂa bytir hann so sum hann riﬂi hestj manz

37. af ranzsacan
Cuma menn mannj til garz oc biaﬂas at ranzsaki. ﬂa man engin ranzsaka synja. wil hann granna sina viﬂr hafa. ﬂa all biﬂa ﬂaira. en ai will mannj o schiel biauﬂa nemnj sinn mann {huargin} [huar in] at ganga. laus gyrtr scal inn at ganga. oc capu laus siﬂan ranzsaka scal  ¶ ﬂa en mandr syniar aﬂrum ranzsakan. ﬂa iru o hailig dur hans oc far enga bot firir. ﬂau et ai hittis fulj innj  ¶ ﬂa en innj hittis nequat ﬂes sum men iefa vm. ﬂa scal at fangum spyria. gangr hann wiﬂr ﬂegar oc segir fang sin. ﬂa al laiﬂznum fylgia. oc royna fang hans. fullas hanum schiel ﬂar sum hann fyrstj til schiautr ﬂa ir hann verﬂr at ﬂi mali  ¶ ﬂa en hann ficch af andrum oc wissj ai et [illa] war fangit ﬂa tacr ﬂan wiﬂr sum hann a hand laiﬂir  ¶ En hann ir ﬂa fran laus  ¶ ﬂa en hin dular ﬂa ﬂarf hann schiela wiﬂr ﬂaira sum viﬂr warv ﬂaun schiel bita hann en hann ai vindr miﬂ laghum firj standit  §. 1.  ¶ ﬂa en mandr bier mannj fula .j. garﬂ. oc .j. hus ﬂet sum las ir at oc wil so mann firj raﬂa ﬂa hafj firj burit allu ﬂi sum hann bar  ¶ En siﬂan ﬂa bytj hann wereldi hanum so {so} miclu sum hinn ir dyr sum hann a hand bar. oc III {Marcar} [Marcr] ﬂingi. ﬂar til et gutniscr maﬂr verﬂr firj ﬂa bytir hann tolf marcr landi

38. af ﬂiaufa reth
En vm ﬂiaufa reth ﬂa iru lagh ﬂaun huer sum stiel tua oyra eﬂa tueim oyrum minna ﬂa bytj siex {VI} oyra. snattan bot  ¶ Stiel hann millan tyggia oyra. oc marcar silfs ﬂa scal hann ﬂinfyra. oc merkia oc til wereldis dyma  ¶ Stiel hann siﬂan en hann merctr ir ﬂau et minna sej ﬂa scal hann hengia  ¶ Stiel hann til marc silfs eﬂa maira ﬂa scal hann oc ﬂau hengia

39. af oqueﬂins orﬂum
Oqueﬂins orﬂ iru mannj fiugur ﬂiaufr. oc morﬂingi. rauferi. oc casna vargr En vm cunu iru fem ﬂiaufr. oc morﬂingi. hordombr. oc fordeﬂ sciepr. oc casna wargr  ¶ ﬂa en mandr verﬂr firir {scilcum} [slicum] oqueﬂins orﬂum ﬂa scal fara haim til garz hinum sum ﬂaim hafr melt. oc stefna hanum til kirchiur miﬂ schielum. oc biﬂia orﬂ sin atr taka. ﬂaun sum osinum iru melt .j. striﬂi eﬂa vpp dryckiu.  ¶ ﬂa en hann dyl. ﬂa sueri mjﬂ ﬂrim mannum firi socna mannum et hann aldri ﬂaun orﬂ melti  ¶ vindr hann ai aiﬂa uppi haldit. ﬂa byti hann III oyra oc symj mann miﬂ ﬂrim manna aiﬂi at kirchiu  ¶ Bregﬂar maﬂr mannj slic oqueﬂins orﬂ firi socn aldri eﬂa aﬂingi. eﬂa a stefnu oc far asannat gart ﬂa byti hann hanum ﬂriar marcr oc syma hann miﬂ siex {VII} manna aiﬂi a ﬂingj. ﬂitta scal sykia at lagha frestum so cunu sum mannj

40. af sma fileﬂj
Cumbr omerct sma fileﬂi til manz ﬂa hafi til kirchiur. oc til ains ﬂings. kiennjs ﬂet ai atr. ﬂa latj wirﬂa. oc taki ﬂing laun af. oc schipin socnar ﬂi sum yfir ier

41. af suinum
Cvma storarj sujn til manz ﬂan smagrisir merct eﬂa omerct ﬂa scal hafa til tyggia ﬂinga. oc ﬂriﬂia ﬂriﬂiungs ﬂings. oc hafi ertaug um huert ﬂing. kennjs ﬂet ai atr ﬂa wirﬂin socna menn oc schipin ﬂi sum yfir ier

42. af bolambum
Cuma bo lamb til manz ﬂa hafi til tyggia ﬂinga oc ﬂriﬂia ﬂriﬂiungs ﬂings oc haiti vpp vm ﬂry at oc taki laun eptir ﬂi sum ﬂriﬂiungr hafr fyr wana hapt. en ﬂet sum ﬂar aucas af. ﬂa hafi ﬂann sum fyﬂir

43. af fastum weﬂuri ocliptum
Cumbr fastr weﬂur o cliptr til manz ﬂa taki ertaug firj heptalauns kennjs hann ai atr ﬂa taki so launs sum firi annur lamb

44. af fastum weﬂurj cliptum
¶ Slippr fastr veﬂur cliptr laus eptir symonjs messu iude. ﬂa hafj firj gangit sielfum sir til ﬂes tima sum menn hafa wana haft at laust lata. ﬂau scal atr biauﬂa hinum sum slepti miﬂ hans socna manna witnum  ¶ ﬂa en hann wil ai atr loysa ﬂa hafj ﬂan sum fich. oc leggi a merki sitt mjﬂ sielfs sins socna manna witnum

45. af gaitum oc buccum
¶ Buccum oc gaitum scal upp haita vm tu ar so scal atr loysa gait firj siex pennjnga a hueriu ﬂingj. oc buch firj ertaug  §. 1.  ¶ Nautum oc russum scal upp haita at tueim ﬂingum. oc ﬂriﬂia ﬂriﬂiungs ﬂingj vm ﬂry ar. kennis ﬂet ai atr a fyrsta ﬂingj ﬂa scal wirﬂa oc ﬂau upp haita oc hafj tuar ertaugr firj ﬂing huert  ¶ ﬂaun naut eﬂa rus sum nytia ma ﬂa nyti miﬂ socna manna kennu oc farj ai til wisbyar miﬂ vtan riﬂi til ﬂins meﬂ eﬂa laiﬂi oc leggi af saﬂul. oc bindi so fierri Et mot stucca magi sia miﬂ allum upp hailzlu soyﬂum

46. af merki
¶ Huer sum amerki gierir annars fileﬂi vtan ﬂet sei caupt eﬂa at haim fylgj giefit. oc verﬂr ﬂar sandr at ﬂa bytj III marcr

47. af acrum
¶Hafa flairi menn acra saman oc wilia sumjr liggia lata oc sumjr sa. ﬂa raﬂin ﬂair sum maira aigu oc segin til firj mairu messu .j. fastu huart ﬂair heldr wilia liggia lata eﬂa sa  §. 1.  ¶ En schiptas land boar vm. ﬂa hafi VI. penninga firj laups land ﬂan sum bort far. af ﬂaim sum ﬂar cumbr a firj acra ﬂa sum hann ai far sa. oc rymin ﬂair vm hoyslet. huer firi aﬂrum so marga lassa rum sum bol gieldr at marcum

48. af rofnacrum
¶ Huer bondi sum seﬂr hafr ﬂa loyfj laups land til rofn arcs vm huert ar  ¶ En seﬂa laust fulc sum hus hafr. ﬂa hafj halfs laups land til rofn acrs. oc ﬂan latin oyk til sum aign a  ¶ huer sum ai haldr ﬂitta ﬂa warj sacr III oyrum wiﬂr socn  ¶ En hujlik socn sum ai ryctar ﬂitta ﬂa varj sak at .III. marcum en a ﬂing cumbr

49. af afreki
¶Hittir mandr hafrech a landi ﬂa hafi attunda penning huern af fynd  ¶ hittir hann a flutj vtj oc ﬂarf wiﬂr schips oc ara. eﬂa hittir hann a hafs butnj oc ﬂarf wiﬂr croch oc kexi. ﬂa hafj ﬂriﬂiung af fynd sinnj  ¶ ﬂa en hann hittir yr lanz syn ﬂa hafi halft af ﬂi sum hann hittj

50. af eldi
Cann so illa at bieras et scaﬂi schin af {ﬂaim} [ﬂaim] eldi sum gieris .j. scurstainum eﬂa .j. eld husum. oc fliaugr .j. annan garﬂ at scaﬂa. ﬂa byti III Marcr. En scaﬂi ir til III marca. ﬂa en flairj garﬂar fa scaﬂa ﬂa litin allir wiﬂr ﬂar III marcr

51. af bieru eldi
¶ ﬂa en scaﬂj schin af bieru eldi. ﬂa bytj halfu wereldi sinu ﬂan sum bier. ﬂa en af oformagha scin slict. ﬂa gieldi ﬂan sum wisar

52. af broa gierﬂ
¶ ﬂet ir oc semp sic et broa scal vm huert ar .j. allum socnum huilikin socn sum ai broar ﬂa byti III marcr ﬂingj

53. af scutj
¶ ﬂet ir oc sempsic en schut ﬂarf schiauta til landz ﬂarfa ﬂa scal schiauta at marca talj. beﬂj af aign oc af oyrum. oc ai af garrum gersemum

54. af warﬂi
¶Uarﬂ al {setia} [sitia] huer sum ier tiughu ara oc haldi wapnum uppi oc allum scyldum oc gieldi warﬂ pennjnga .j. pascha wicu

55. af husum oc hus ﬂiauﬂum
¶Huer sum setr hus niﬂr vtan {socnsinna} [socninna] luf. ﬂa warj sacr .III. marcum wiﬂr socn oc rymj hus upp .j. {samar} [sama] arj  §. 1.  ¶ Huer sum takr hus ﬂiauﬂ vtan socnjnna luf. ﬂa wari sacr at .III. oyrum

56. af byrslu fulki
¶ Alt byrslu {fulkc} [fulc] sum a bondans {briauﬂi} [brauﬂi] ier gangr ﬂet bort ohelgan dagh af garﬂi oloyfis sins husbonda ﬂa laifi atr ertaugh um dag huern af sinnj laighu oc fulli dags huerk atr  §. 1.  ¶ Alt seﬂa laust fulc .j. socnum. ﬂa hafi engtj gin melj et ﬂet ai sculj byrgia seﬂ miﬂ bondum. oc hafi siex penninga af laups landi firi corn oc fem {fem} penninga firj rug oc hagra oc fyﬂi sic sielft oc segj bondi til mjﬂ schiellum huer sum ﬂar gin melir ﬂa warj sacr at oyrum III

57. af icornum
¶ Huer sum far at icornum firi simonis messu iude oc eptir mariu messu .j. fastu. byti .III. marcr. en farj engin innan staurs vtan luf aiganda

58. af herum
¶ Farj engin at herum miﬂ gildrj eptir mariu messu .j. fastu Eﬂa firj symonjs messu jude vtan hann hetj wiﬂr .III. marcum

59. af scaflj
¶ {Hitta} [ﬁitta] it oc semp sic et scafl alt scal hafa helg til yfru mariu messur huer sum ﬂitta briautr bytj kirchiu mannum ﬂria oyra. af ﬂissu hafj halft ﬂann sykir  ¶ Briauta oformagar ﬂa bytin halfu mjnna

60. af messu fallj
¶ ﬁet ir oc gamal retr et varﬂa messv fall vm sunnudag. Eﬂa annan helgan dag. ﬂa scal prestr byta proastj .III. marcr. oc aﬂrar ﬂriar marcr socnjnni  ¶ ﬂa en mseeu fall warﬂa vm fria dagh eﬂa annan messu dag ﬂan sum nju leccior lesas. eﬂa hafas. ﬂa byti prestr .XII. oyra. proastj. oc aﬂrar ﬂolff socnjnnj

61. af duflj
¶ Dufl ier af takit. huern sum duflar ﬂa warj sacr at ﬂrim oyrum wiﬂr socn  ¶ wil ai socn sykia ﬂa bytj socn .III. marcr ﬂingj  §. 1.  ¶ ﬂet ir oc semp sic et ﬂet iru lag. sum hier ir scrifat .j. ﬂet sculu allir menn halda  ¶ ﬂa en nequarar at byrﬂir cunnu ﬂar uerﬂa sum ai hittas hier .j. ﬂa sculu ﬂar slitas miﬂ domera talj oc ﬂet sueria et ﬂet sein ret guta lag oc siﬂan scrifas hier j

62. Hitta ier ﬂet sum nylast war takit vm loyski
¶ Jer loyski maira en lofj hyll ﬂet bytis at marc silfs  ¶ Jer huart har af ﬂa bytis at tueim marcum silfs

63. vm scogha
¶ Huar sum haggr .j. manz scoghum innan staurs. eﬂa vtan. oc acr til. byti ﬂriar marcr penninga. oc gierj hailt atr  ¶ Huer sum rifr manz garﬂ. et aka ma ginum. ﬂa byti .III. marcr penninga  ¶ Huer sum far oloyfis yfir manz aighu byti .III. oyra. Rifr mann gluggv a garﬂi manz byti samulund  §. 1.  ¶ Um festu aigur allar. ﬂa loysins. eﬂa wirﬂins .j. sama littryggum. eﬂa festins ﬂar sum ﬂar cumnar ieru  §. 2.  ¶ Huer sum firigier ﬂriggia marca laigi at ﬂrang lausu. hafi firigart sinum halsi. oc cuna hans kirchiu rumi sinu. oc standi atr .j. staplj  §. 3.  ¶ Magum oc wagnjclum schenkis ai maira. En ﬂry minnj. oc engtj car maira en half scal gangi .j. at mestu. oc huer sum ﬂaim misfirmjr. byti tuj byt. oc tolf {Marcar} [Marcr] landi

64. af farweghum manz
En vm farwegj manna ﬂa iru lagh ﬂaun a mandr aign huergin tafasta ﬂa al hann sielfr at vita at ypna varst hur hann farvegh a ﬂa en hann tafasta a. oc ypna varst. ﬂa far hann {sielfr lucna} ai vita a annars aign ypna. En hafr hann sielfr lucna. ﬂa man hann vita a annars {yna} ypna  ¶ ﬂa en menn wilia gierﬂa talautir innan gierﬂa ﬂa aighu ﬂair quiar laifha femtan stjgha braiﬂar. ﬂa helga ﬂair garﬂ senn oc ai ellar  ¶ Gierﬂir mandr sir hagha yfir farweg manz ﬂa gierﬂi hann hanum liﬂ. en hin fari sum hann fyr for  ¶ ﬂa en hann gierﬂir atr gatu manz yifr laga farueg manz ﬂa gierﬂi ﬂan liﬂ sum garﬂin a. oc ﬂan varﬂi liﬂium sum veg .a.

65. af quinna reth
¶ Um quinna reth ier oc sempsic et nauta bo sculu taka til femta banz rus. oc {lap} lamb so sum {ﬂair} [ﬂar] .j. garﬂ flyttu  ¶ All gylning ier af takin vtan tassala  ¶ Gyltan cupar scal brenna hur sum hann hittir  ¶ Gullat oc silkis band. annur ﬂan slungin. iru all af takin. Gylt kar oc belti gamul ier lufat at hafa slit sum ﬂet ier. oc engun til auca.  ¶ Tuar marcr gulz scal fylgi wara. oc ai maira. ai ma maira giefa. oc ai maira baiﬂas  ¶ Bladragnjng ier all af takin. oc pell. oc ma ai gipta garﬂa millan. vtan meﬂ hujtum lereptum  ¶ Scarlaﬂ ieru oc af takin. engin ma scarlaﬂ caupa. huarki nyt eﬂa gamalt. oc engin ma ﬂet meﬂ giptu giefa garﬂa millan.  ¶ Silfr band oc kurtil bonaﬂr ier oc af takin  ¶ Burghan wiﬂr bya menn ier oc firj buﬂin caupi engin maira en hann ﬂeghar gieldr eptir. huar sum nequar af ﬂissum brjautr. bytj. tolf marcr landi

